§9.25.1consules ab Sora profecti in agros atque urbes Ausonum bellum intulerunt.
執政官たちはソラから出発し、アウソネス人の領土と都市に戦争を仕掛けた。
§9.25.2mota namque omnia adventu Samnitium, cum apud Lautulas dimicatum est, fuerant coniurationesque circa Campaniam passim factae;
というのも、ラウトゥラエで戦いが行われた際、サムニウム人の到来によってあらゆるものが動揺させられており、カンパニア周辺のいたるところで陰謀が企てられていたからである。
§9.25.3nec Capua ipsa crimine caruit; quin Romam quoque et ad principum quosdam inquirendo ventum est.
カプア自身も嫌疑を免れず、それどころかローマへも、また有力者たちの幾人かに対しても、捜査が及ぶことになった。
ceterum Ausonum gens proditione urbium, sicut Sora, in potestatem venit.
しかしながら、アウソネス人の民は、ソラと同じように、都市たちの引き渡しによって支配下に入った。
§9.25.4Ausona et Minturnae et Vescia urbes erant, ex quibus principes iuventutis duodecim numero in proditionem urbium suarum coniurati ad consules veniunt;
アウソナ、ミントゥルナエ、ウェスキアがそれらの都市であったが、これらの都市から、若者たちの指導者12名が、自分たちの都市を引き渡すために共謀して執政官たちのもとにやって来た。
docent suos iam —
彼らは、自分たちの市民がすでに次のような状態にあると説明した。
§9.25.5pridem exoptantes Samnitium adventum, simul ad Lautulas pugnatum audierint, pro victis Romanos habuisse, iuventute, armis Samnitem iuvisse; fugatis inde Samnitibus incerta pace agere
すなわち、以前からサムニウム人の到来を熱望しており、ラウトゥラエでの戦いについて聞くやいなや、ローマ人を敗者とみなして、青年たちと武器によってサムニウム人を援助したこと、その後サムニウム人たちが敗走させられると、不安定な平和の中に身を置いていること、また、ローマ人に対しては、戦争を招き寄せないために門を閉ざしてはいないものの、もし軍隊が近づけられるならば、門を閉ざすことを固く決意していること。
§9.25.6nec claudentis portas Romanis, ne arcessant bellum, et obstinatos claudere, si exercitus admoveatur: in ea fluctuatione animorum opprimi incautos posse.
そして、人々の心のその動揺の中で、不意を突かれた彼らを制圧することができるということであった。
§9.25.7his auctoribus mota propius castra missique eodem tempore circa tria oppida milites, partim armati, qui occulti propinqua moenibus insiderent loca, partim togati tectis veste gladiis, qui sub lucem apertis portis urbes ingrederentur.
彼らの手引きによって、陣営はより近くに移され、同時に兵士たちが3つの町の周囲に送り出された。 その一部は、城壁に近い場所に潜んで配置される武装兵であり、他の一部は、夜明けに、開けられた門を通って都市に入り込むために、衣服の下に剣を隠したトガ姿の兵であった。
§9.25.8ab his simul custodes trucidari coepti, simul datum signum armatis, ut ex insidiis consurgerent.
これらトガ姿の兵によって、同時に番兵たちが虐殺され始め、同時に武装兵たちに伏兵から立ち上がるよう合図が送られた。
ita portae occupatae triaque oppida eadem hora eodemque consilio capta.
こうして諸門が占拠され、3つの都市は同じ時刻に、同じ計画によって占領された。
§9.25.9sed quia absentibus ducibus impetus est factus, nullus modus caedibus fuit; deletaque Ausonum gens vix certo defectionis crimine, perinde ac si internecivo bello certasset.
しかし、指揮官たちが不在の中で突撃が行われたため、虐殺には歯止めがなく、アウソネス人の民は、離反の確実な罪(嫌疑)もほとんどないのに、まるで泥沼の戦争を戦い抜いたかのように滅ぼされた。