Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §39.35.1-39.35.8

フィリッポスの備戦工作とアカイア同盟の死刑宣告

1482 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

フィリッポスはローマに対する反乱の準備を進める一方で、時間稼ぎのために息子のデメトリオスを派遣し、裏でトラキア遠征や同盟工作を行う。ペロポネソス半島ではアカイア同盟が、ローマでアカイア人を中傷したスパルタの亡命者アレウスとアルキビアデスに死刑を宣告する。

§39.35.1et legati a Philippi colloquio ita digressi sunt, ut prae se ferrent nihil eorum sibi placere,
そして、使節たちはフィリッポスとの会談から、これらの何一つとして自分たちに気に入らないという態度を露わにして立ち去った。
§39.35.2et Philippus minime, quin rebellandum esset, dubius.
またフィリッポスも、反乱を起こさねばならないということに少しの疑いも持っていなかった。
quia tamen immaturae ad id vires erant, §39.35.3ad moram interponendam Demetrium minorem filium mittere Romam simul ad purganda crimina, simul ad deprecandam iram senatus statuit, satis credens ipsum etiam iuvenem, quod Romae obses specimen indolis regiae dedisset, aliquid momenti facturum.
しかしながら、そのための軍事力がまだ十分に整っていなかったため、時間を稼ぐために、下の息子デメトリオスをローマに派遣することを決定した。 これは罪を晴らすと同時に、元老院の怒りを宥めるためであり、その若者自身が、ローマで人質として王としての優れた素質を示していたことで、いくばくかの影響力を持つだろうと十分に確信していたからである。
§39.35.4interim per speciem auxilii Byzantiis ferendi, re ipsa ad terrorem regulis Thracum iniciendum profectus, perculsis iis uno proelio et Amadoco duce capto in Macedoniam rediit, missis ad accolas Histri fluminis barbaros, ut in Italiam irrumperent, sollicitandos.
その間、フィリッポスはビュザンティオン市民に救援をもたらすという見せかけのもとに、実際にはトラキアの小王たちに恐怖を植え付けるために出発し、一度の戦いで彼らを打ち負かして指導者アマドコスを捕らえると、マケドニアに帰還した。 そして、イストロス川沿岸の野蛮人たちを煽動してイタリアに侵入させるために使者たちを派遣した。
§39.35.5et in Peloponneso adventus legatorum Romanorum, qui ex Macedonia in Achaiam ire iussi erant, exspectabatur;
またペロポネソス半島では、マケドニアからアカイアへ行くよう命じられていたローマ使節たちの到着が待たれていた。
adversus quos ut praeparata consilia haberent, Lycortas praetor concilium indixit.
彼らに対して準備された対抗策を持っておくために、プラエトルのリュコルタスは会議を招集した。
§39.35.6ibi de Lacedaemoniis actum: ex hostibus eos accusatores factos, et periculum esse, ne victi magis timendi forent, quam bellantes fuissent.
そこではラケダイモン人について議論された。 彼らが敵から告発者へと変わり、敗北したときの彼らのほうが、戦争をしていたときよりも恐れるべき存在になる恐れがある、と。
quippe in bello sociis Romanis Achaeos usos: §39.35.7nunc eosdem Romanos aequiores Lacedaemoniis quam Achaeis esse, ubi Areus etiam et Alcibiades, ambo exsules, suo beneficio restituti, legationem Romam adversus gentem Achaeorum ita de ipsis meritam suscepissent, adeoque infesta oratione usi essent, ut pulsi patria, non restituti in eam viderentur.
なぜなら、アカイア人は戦争においてローマ人を味方として戦ったのに、今やその同じローマ人が、アカイア人よりもラケダイモン人に対して寛大であるからだ。 アレウスとアルキビアデスまでもが――二人とも、彼ら自身の恩恵によって帰国を許された亡命者であったが――、自分たちにそれほど尽くしてくれたアカイア人の部族に対して、ローマへの使節を引き受け、あまりにも敵対的な演説を行ったので、彼らは祖国から追放された者のようであり、祖国に戻された者には見えないほどだった。
§39.35.8clamor undique ortus, referret nominatim de iis;
いたるところから、彼らについて個別に議題に付すようにという叫び声が上がった。
et cum omnia ira, non consilio gererentur, capitis damnati sunt.
そして、すべてが思慮ではなく怒りによって行われたため、彼らは死刑を宣告された。
paucos post dies Romani legati venerunt.
数日後、ローマの使節たちが到着した。
his Clitore in Arcadia datum est concilium.
彼らのために、アルカディアのクリトルで会議が開催された。

語釈・文法注

  1. §39.35.2quin rebellandum esset — 形容詞 dubius が否定副詞 minime(決して〜ない)を伴うことで、疑いがないことを表し、後続の接続法を導く quin 節と相関している。rebellandum esset は動形容詞(ゲルンディウーム的形容詞)を用いた非人称受動の命令的表現であり、「反乱が起こされるべきである」の意味。
  2. §39.35.3ipsum etiam iuvenem... aliquid momenti facturum — credens(分詞)が支配する対格不定詞構文。ipsum etiam iuvenem が不定詞の意味上の主語、facturum (esse) が不定詞(未来能動)である。aliquid momenti は「いくばくかの重要性/影響力」を意味し、momenti は部分属格である。
  3. §39.35.4missis ad accolas Histri fluminis barbaros, ut in Italiam irrumperent, sollicitandos — missis(独立奪格、省略された nuntiis または legatis を伴う)に ad ... sollicitandos という目的を表す「ad +対格+動形容詞」の構文が結合している。sollicitandos は対格名詞である barbaros に一致し、さらにその煽動の内容を示す ut 節が従属している。
  4. §39.35.6sociis Romanis Achaeos usos — 間接話法における対格不定詞構文(usos esse の esse 省略)。Achaeos が主語、動詞 utor(usos)は奪格(sociis Romanis)を支配し、「ローマ人を同盟者として利用した(=ローマ人と同盟を結んだ)」を意味する。sociis は述語的奪格として機能している。
  5. §39.35.7ita de ipsis meritam — 分詞 meritam は先行する対格名詞 gentem(Achaeorum がかかる)を修飾している。mereor de aliquo は「誰かに対して功績がある/恩恵を施す」という慣用表現であり、全体で「彼ら(二人)に対してそれほど恩義のあったアカイア人の部族」という関係を表す。
  6. §39.35.8referret nominatim de iis — clamor ortus(叫びが起こった)に続く接続法半過去 referret は、間接命令(〜するようにとの要求)を表す。主語は文脈上、会議を主催して議案を提出する権限を持つプラエトル(Lycortas)である。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §39.35.1-39.35.8. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:39.35.1-39.35.8

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。