Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §38.43.1-38.43.13

アムブラキア使節によるフルウィウス告発と元老院の議論

1430 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

執政官アエミリウスは、政敵フルウィウスに悪評を負わせるために、裏で唆したアムブラキアの使節たちにフルウィウスの戦争行為を告発させる。もう一方の執政官フラミニウスは、シラクサやカプアの先例を引きつつフルウィウスを擁護し、彼の不在中にアムブラキアやアイトリアに関わる決定を下すことに反対する。

§38.43.1inimicitiae inter M. Fulvium et M. Aemilium consulem erant, et super cetera Aemilius serius biennio se consulem factum M. Fulvii opera ducebat.
マルクス・フルウィウスと執政官マルクス・アエミリウスの間には敵対関係があり、何よりもアエミリウスは、自分が執政官になるのが二年遅れたのはマルクス・フルウィウスの画策によるものと考えていた。
§38.43.2itaque ad invidiam ei faciundam legatos Ambraciensis in senatum subornatos criminibus introduxit, qui sibi, cum in pace essent imperataque prioribus consulibus fecissent et eadem oboedienter praestare M. Fulvio parati essent,
そのため、彼に悪評をもたらそうと、アエミリウスは裏で唆したアムブラキアの使節たちを元老院に導入し、告発させた。
§38.43.3bellum illatum questi, agros primum depopulatos, terrorem direptionis et caedis urbi iniectum, ut eo metu claudere cogerentur portas;
彼らは、自分たちが平和な状態にあり、前任の執政官たちの命令に従い、マルクス・フルウィウスに対しても同様に従順に仕える準備ができていたにもかかわらず、戦争を仕掛けられ、まず耕作地を荒らされ、都市に略奪と殺戮の恐怖を投げかけられ、その恐怖のために門を閉じることを余儀なくされたと訴えた。
§38.43.4obsessos deinde et oppugnatos se, et omnia exempla belli edita in se caedibus incendiis ruinis direptione urbis, coniuges liberos in servitium abstractos, bona adempta,
その後、包囲され、攻撃され、殺戮、放火、破壊、都市の略奪によって、あらゆる戦争の惨禍が自分たちに加えられ、妻や子供たちは奴隷として連れ去られ、財産は奪われたと。
§38.43.5et, quod se ante omnia moveat, templa tota urbe spoliata ornamentis; simulacra deum, deos immo ipsos, convulsos ex sedibus suis ablatos esse; parietes postesque nudatos, quos adorent, ad quos precentur et supplicent, Ambraciensibus superesse —
そして、何よりも彼らを苦しめていることとして、都市全体の神殿から装飾品が略奪され、神々の像、いや神々そのものが座から引き剥がされて持ち去られ、アムブラキア人に残されているのは、彼らが崇拝し、祈り、懇願するための、むき出しの壁と柱だけであると訴えた。
§38.43.6: haec querentis interrogando criminose ex composito consul ad plura velut non sua sponte dicenda eliciebat.
これらのことを訴える人々に対し、執政官はあらかじめ示し合わせて悪意を込めて質問を投げかけることで、あたかも彼らが自発的にではなく、さらに多くのことを語るように誘導した。
§38.43.7motis patribus alter consul C. Flaminius M. Fulvii causam excepit, qui veterem viam et obsoletam ingressos Ambracienses dixit;
元老院議員たちが動揺する中、もう一方の執政官ガイウス・フラミニウスがマルクス・フルウィウスの擁護に立ち、アムブラキア人たちは古く手古びたやり方に乗り出したのだと語った。
§38.43.8sic M. Marcellum ab Syracusanis, sic Q. Fulvium a Campanis accusatos.
そのようにしてマルクス・マルケッルスはシラクサ人から、クィントゥス・フルウィウスはカプア人から告発された。
quin eadem opera T. Quinctium a Philippo rege, M’. Acilium et L. Scipionem ab Antiocho, Cn. Manlium a Gallis, ipsum M. Fulvium ab Aetolis et Cephallaniae populis accusari paterentur?
それなら同じことで、ティトゥス・クィンクティウスがフィリッポス王から、マニウス・アキリウスとルキウス・スキピオがアンティオコスから、グナエウス・マンリウスがガリア人から、そしてマルクス・フルウィウス自身がアイトリア人とケファッレニアの民から告発されるのを彼らは許すというのか。
§38.43.9“Ambraciam oppugnatam et captam et signa inde ornamentaque ablata et cetera facta, quae captis urbibus soleant, negaturum aut me pro M. Fulvio aut ipsum M. Fulvium censetis, §38.43.10patres conscripti, qui ob has res gestas triumphum a vobis postulaturus sit, Ambraciam captam signaque, quae ablata criminantur, et cetera spolia eius urbis ante currum laturus et fixurus in postibus suis?
「アムブラキアが包囲され、占領され、そこから神像や装飾品が持ち去られ、占領された都市で通常行われるその他のことがなされたことを、私がマルクス・フルウィウスの代わりに、あるいはマルクス・フルウィウス自身が否定するとお思いか、元老院議員諸君、彼はこれらの業績によって諸君から凱旋式を要求しようとしており、占領されたアムブラキアと、奪われたと告発されている神像、その他のその都市の戦利品を戦車の前に運ばせ、自分の門の柱に固定しようとしているのだぞ。
§38.43.11nihil est, quod se ab Aetolis separent;
彼らが自分たちをアイトリア人から区別する理由は全くない。
eadem Ambraciensium et Aetolorum causa est.
アムブラキア人とアイトリア人の立場は同じである。
§38.43.12itaque collega meus vel in alia causa inimicitias exerceat, vel, si in hac utique mavult, retineat Ambraciensis suos in adventum M. Fulvii;
それゆえ、私の同僚は別の件で敵意を晴らすか、あるいは、もしこの件でどうしても行いたいのであれば、彼のアムブラキア人たちをマルクス・フルウィウスの帰還まで留めておくがよい。
§38.43.13ego nec de Ambraciensibus nec de Aetolis decerni quicquam absente M. Fulvio patiar.
私は、アムブラキア人についてもアイトリア人についても、マルクス・フルウィウスの不在の間に何らかの決定が下されることを許さないであろう。

語釈・文法注

  1. §38.43.1serius biennio — biennio は差の奪格であり、比較級 serius(より遅れて)の度合いを表す。直訳すると「二年遅れて」となる。
  2. §38.43.2subornatos — subornatos は「裏で教唆された」「あらかじめ指示を与えられた」という意味の完了受動分詞であり、アエミリウスがアムブラキア使節を自派に取り込んでいたことを示している。
  3. §38.43.5quos adorent — quos に導かれる関係節中の動詞が接続法(adorent, precentur, supplicent)になっているのは、関係節が「彼らが崇拝するための(壁)」という特性あるいは目的を表すか、間接話法における従属節であるため。
  4. §38.43.6querentis — querentis は古典期ラテン語の対格複数(-es)の代わりに使用される -is 語尾であり、現在分詞の対格複数 masculine(querentes)に相当し、他動詞 eliciebat の直接目的語である。
  5. §38.43.8quin ... paterentur — 疑問小辞 quin と接続法未完了過去(paterentur)が結びついて、「なぜ〜を許さないのか、いっそ〜を許したらどうだ」という強い反語的非難を伴う修辞疑問を形成している。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §38.43.1-38.43.13. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:38.43.1-38.43.13

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。