Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §34.59.1-34.59.8

二者択一の要求とアンティオコスへの使節再派遣

1226 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

元老院の使節スルピキウスが、アンティオコスの使節にクィンクティウスの提示した二条件の選択を迫る。アンティオコスの使節は決断の猶予を求め、交渉は事態未解決のまま同じ使節団を王のもとに再派遣することで延期される。

§34.59.1cum haesitaret Hegesianax nec infitiari posset honestiorem causam libertatis quam servitutis praetexi titulo, “quin mittimus ambages?” inquit P. Sulpicius, qui maximus natu ex decem legatis erat;
ヘゲシアナクスが言葉に詰まり、隷属の(名目)よりも自由の大義名分の方が、名目としてより名誉あるものとして掲げられていることを否定できなかったとき、十人の使節の中で最年長であったプブリウス・スルピキウスが言った。 「遠回しな話はやめにしたらどうだ。
§34.59.2“alteram ex duabus condicionibus, quae modo diserte a Quinctio latae sunt, legite aut supersedete de amicitia agere. ”
先ほどクィンクティウスによって明示的に提示された二つの条件のうち、どちらか一方を選びなさい。 さもなければ、友好について交渉することをやめるがよい。
§34.59.3“nos vero” inquit Menippus “nec volumus nec possumus pacisci quicquam, quo regnum Antiochi minuatur. ”
」「我々としては」とメニッポスは言った。 「アンティオコスの王国が縮小されるようなことには、何一つ合意することを望みもしないし、合意することもできません。
§34.59.4postero die Quinctius legationes universas Graeciae Asiaeque cum in senatum introduxisset, ut scirent, quali animo populus Romanus, quali Antiochus erga civitates Graeciae essent, postulata et regis et sua exposuit:
」翌日、クィンクティウスは、ローマ民衆が、またアンティオコスが、ギリシアの諸都市に対してどのような意図を抱いているかを彼らが知るようにと、ギリシアとアジアのすべての使節団を元老院に参入させた上で、王の要求と自分自身の要求の双方を提示した。
§34.59.5renuntiarent civitatibus suis populum Romanum, qua virtute quaque fide libertatem eorum a Philippo vindicaverit, eadem ab Antiocho, nisi decedat Europa, vindicaturum.
彼らは自らの都市国家に報告すべきである、すなわち、ローマ民衆が、どのような勇気とどのような信義をもって彼らの自由をフィリッポスから守り抜いたか、それと同じ(勇気と信義)をもって、アンティオコスがヨーロッパから立ち退かない限り、彼(アンティオコス)からも守り抜くつもりである、と。
§34.59.6tum Menippus deprecari et Quinctium et patres institit, ne festinarent decernere,
そのときメニッポスは、クィンクティウスと元老院議員たちの双方に対し、決定を下すのを急がないようにと熱心に懇願し始めた。
§34.59.7quo decreto turbaturi orbem terrarum essent;
その決定によって彼らは世界を混乱させることになるであろうからである。
tempus et sibi sumerent et regi ad cogitandum darent;
(メニッポスは)彼ら自身も時間をとり、王にも熟考のための時間を与えるようにと(求めた)。
cogitaturum, cum renuntiatae condiciones essent, et impetraturum aliquid aut pacis causa concessurum.
条件が報告されれば、王は熟考し、何らかの要求を通すか、あるいは和平のために譲歩するであろう、というのである。
ita integra dilata res est.
このようにして、事態は決定を見ることなく延期された。
§34.59.8legatos mitti ad regem eosdem, qui Lysimachiae apud eum fuerant, placuit, P. Sulpicium, P. Villium, P. Aelium.
リシマキアで王のもとに滞在していたのと同じ使節たち、すなわちプブリウス・スルピキウス、プブリウス・ウィッリウス、プブリウス・アエリウスを王のもとに派遣することが決定された。

語釈・文法注

  1. §34.59.1honestiorem causam libertatis quam servitutis praetexi titulo — infitiari(「否定する」)の目的語となる対格不定詞句。causam が対格主語、praetexi が受動態現在不定詞で、titulo は「名義で」「名目において」を意味する手段・様態の奪格である。直訳すると「隷属の大義よりも自由のより名誉ある大義が名目として掲げられていること」。
  2. §34.59.2legite aut supersedete de amicitia agere — legite は動詞 legere(選ぶ)の複数命令形(通常は「読む」だが、ここでは eligere と同様に選択を意味する)。supersedete は supersedere(〜を差し控える、中止する)の複数命令形であり、後ろに補足不定詞 agere を伴う。
  3. §34.59.5renuntiarent — 独立文における接続法未完了過去で、間接命令(元老院が使節たちに対して命じた内容「彼らは報告すべきである」)を表す。これに続く populum Romanum ... vindicaturum は、報告の内容を表す対格不定詞句(間接話法)で、未来不定詞 vindicaturum [esse] の esse が省略されている。
  4. §34.59.7quo decreto — 関係代名詞の連結(nexus relativus)であり、指示代名詞 eo decreto(「その決定によって」)に等しい。続く turbaturi orbem terrarum essent は能動未来迂言変化(未来分詞 + esse)の接続法未完了過去であり、間接話法内の従属節、あるいはメニッポス側が主張する主観的理由(「彼らは〜することになるであろうから」)を表している。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §34.59.1-34.59.8. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:34.59.1-34.59.8

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。