Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §28.4.1-28.4.7

スキピオの軍の冬営とラエウィヌスのアフリカ襲撃

901 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

大スキピオは弟のオロンギス占領の功績を称え、冬営のために軍を引き揚げて自身はタラコに退く。一方、ラエウィヌス率いるローマ艦隊はアフリカを襲撃し、カルタゴ艦隊を撃破してローマに大量の穀物を送る。

§28.4.1laeta et ipsis, qui rem gessere, urbis eius oppugnatio fuit et imperatori ceteroque exercitui;
その都市の攻囲戦は、実際に戦った者たち自身にとっても、また総司令官や残りの軍隊にとっても、喜ばしいものであった。
et speciosum adventum suum ingentem turbam captivorum prae se agentes fecerunt.
そして、膨大な捕虜の群れを前方に追い立てながら、彼らは自らの帰還を華々しいものにした。
§28.4.2Scipio conlaudato fratre cum, quanto poterat verborum honore, Carthagini ab se captae captam ab eo Orongin aequasset, §28.4.3quia et hiems instabat, ut nec temptare Gades nec disiectum passim per provinciam exercitum Hasdrubalis consectari posset, in citeriorem Hispaniam omnes suas copias reduxit, dimissisque in hiberna legionibus, §28.4.4L. Scipione fratre Romam misso et Hannone hostium imperatore ceterisque nobilibus captivis ipse Tarraconem concessit.
スキピオは、弟を称賛し、彼自身の言葉による最大限の賛辞をもって、彼が占領したオロンギスを、自身が占領したカルタゴと同等に並べた上で、冬が差し迫っており、ガデスを攻めることも、属州のあちこちに散らばったハスドルバルの軍勢を追撃することも不可能であったため、すべての軍勢をヒスパニア・キテリオルへと引き揚げさせ、軍団を冬営地に解散させた上で、弟のルキウス・スキピオを、敵の将軍ハンノおよびその他の貴族の捕虜たちとともにローマへ送り出し、自身はタラコへと退いた。
§28.4.5eodem anno classis Romana cum M. Valerio Laevino proconsule ex Sicilia in Africam transmissa in Uticensi Carthaginiensique agro late populationes fecit.
同じ年、プロコンスルのマルクス・ウァレリウス・ラエウィヌス率いるローマ艦隊がシキリアからアフリカへと渡り、ウティカおよびカルタゴの領野で広く略奪を行った。
§28.4.6extremis finibus Carthaginiensium circa ipsa moenia Uticae praedae actae sunt.
カルタゴ人の領土の辺境、ウティカの城壁のすぐ周囲で、略奪が行われた。
repetentibus Siciliam classis Punica — septuaginta erant longae naves — occurrit.
彼らがシキリアへと帰還する途上、カルタゴの艦隊 ―― それは七十隻の軍船からなっていた ―― が立ちふさがった。
decem et septem naves ex iis captae sunt quattuor in alto mersae, cetera fusa ac fugata classis.
そのうち十七隻の船が拿捕され、四隻が沖合で沈められ、残りの艦隊は散らされて敗走した。
§28.4.7terra marique victor Romanus cum magna omnis generis praeda Lilybaeum repetit.
陸上と海上の双方で勝利を収めたローマ人は、あらゆる種類の莫大な戦利品を携えてリリュバエウムに帰還した。
tuto inde maria pulsis hostium navibus magni conmeatus frumenti Romam subvecti.
それ以降、海は安全になり、敵の船が撃退されたことで、大量の穀物の補給品がローマへと運び込まれた。

語釈・文法注

  1. §28.4.1et ipsis ... et imperatori — 相関接続詞 `et ... et ...`(〜もまた〜もまた)の構造。`ipsis, qui rem gessere`(実際に作戦を遂行した人々自身)と `imperatori ceteroque exercitui`(総司令官および残りの軍隊)を並列し、都市の攻略が双方にとって喜ばしいものであった(`laeta ... fuit`)ことを示す。
  2. §28.4.2Carthagini ... Orongin aequasset — 動詞 `aequasset`(`aequavisset` の短縮形、接続法過去完了)は、対格の直接目的語 `Orongin`(ギリシア語変化の名詞 `Orongis` の単数対格形)と、比較対象を示す与格 `Carthagini` を取る。「彼が占領したオロンギスを、自身が占領したカルタゴと同等に並べた」という意味。
  3. §28.4.3ut nec temptare Gades ... posset — 接続詞 `ut` は結果節を導き、接続法未完了過去の `posset` を伴う。主語は三人称単数のままであり、前文から引き継がれるスキピオを指す。
  4. §28.4.7tuto inde maria — 動詞(`fuerunt` など)の省略。「それ以降(`inde`)、海(`maria`、中性複数主格)は安全であった(`tuto`、副詞、または中性複数主格の形容詞 `tuta` の異形)」と解釈される。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §28.4.1-28.4.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:28.4.1-28.4.7

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。