Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §28.37.1-28.37.10

マゴのバレアレス諸島への航海とガデスの降伏

934 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

ガデスから締め出されたマゴが近隣の町を襲ってその指導者を処刑し、ピテュウサ島を経てバレアレス諸島へと渡った。大島では激しい投石攻撃を受けて撃退されたものの、小島を制圧し、ガデスはローマに降伏した。

§28.37.1Mago cum Gades repetisset, exclusus inde, ad Cimbios — haud procul a Gadibus is locus abest — classe adpulsa, mittendis legatis querendoque, quod portae sibi socio atque amico clausae forent, purgantibus iis multitudinis concursu factum,
マゴがガデスへと戻ったものの、そこから締め出されたため、キンビィ(この場所はガデスから遠くないところにある)に艦隊を寄せ、使節を派遣して、同盟者であり友邦である自分に対して門が閉じられたことへの不満を述べた。
§28.37.2infestae ob direpta quaedam ab conscendentibus naves militibus, ad conloquium sufetes eorum, qui summus Poenis est magistratus, cum quaestore elicuit, laceratosque verberibus cruci adfigi iussit;
これに対し、彼らが、それは群衆が押し寄せたことによって引き起こされたと言い訳したところ、(この群衆は、船に乗り込もうとする兵士たちによってある物が略奪されたために激昂していたのだが、)マゴは彼らのスフェテス(カルタゴ人にとって最高位の政務官である)と財務官を会談におびき寄せ、彼らを鞭で引き裂いた上で、十字架につけるよう命じた。
§28.37.3inde navibus ad Pityusam insulam centum milia ferme a continenti Poeni tum eam incolebant — traiecit.
そこから彼は船で、本土からおよそ100マイル離れたピテュウサ島(当時、そこにはカルタゴ人が住んでいた)へと渡った。
§28.37.4itaque classis bona cum pace accepta est, nec commeatus modo benigne praebiti, sed in supplementum classis iuventus armaque data.
そのため、艦隊は極めて平穏に受け入れられ、食糧が惜しみなく提供されただけでなく、艦隊の補充として若者や武器も与えられた。
quorum fiducia Poenus in Baliares insulas — quinquaginta inde milia absunt — tramisit.
これらを頼みとして、このカルタゴ人は、そこから50マイル離れたバレアレス諸島へと渡った。
duae sunt Baliares insulae;
バレアレス諸島は二つの島からなる。
§28.37.5maior altera atque opulentior armis virisque;
一方の島はより大きく、武力でも人員でもより豊かであり、港を有していた。
et portum habet, ubi commode hibernaturum se — et iam extremum autumni erat — credebat.
そこなら快適に冬を越せるだろうと、彼は考えていた(すでに秋の終わりであった)。
§28.37.6ceterum haud secus, quam si Romani eam insulam incolerent, hostiliter classi occursum est.
しかし、まるでローマ人がその島に住んでいるかのように、艦隊に対して敵対的な迎撃がなされた。
fundis ut nunc plurimum, ita tum solo eo telo utebantur, nec quisquam alterius gentis unus tantum ea arte quantum inter alios omnes Baliares excellunt.
現在では主に投石器が用いられているが、当時も彼らはその武器だけを使用しており、他のどの民族の個人も、すべてのバレアレス諸島民が際立っているほどには、その技術に秀でてはいなかった。
§28.37.7itaque tanta vis lapidum creberrimae grandinis modo in propinquantem iam terrae classem effusa est, ut intrare portum non ausi averterent in altum naves.
そのため、すでに陸地に近づいていた艦隊に向けて、激しい雹の降るごとく極めて大量の石が放たれたので、彼らは港に入る勇気を持てず、船を沖合へと転じた。
§28.37.8in minorem inde Baliarium insulam traiecerunt fertilem agro, viris armis haud aeque validam.
そこから彼らは、バレアレス諸島のうち、土地は肥沃だが、人員や武力はそれほど強力ではない、より小さな島へと渡った。
§28.37.9itaque egressi navibus super portum loco munito castra locant;
それゆえ、彼らは船から降りて、港を見下ろす堅固な場所に陣営を築いた。
ac sine certamine urbe agroque potiti, duobus milibus auxiliarium inde conscriptis missisque Carthaginem, ad hibernandum naves subduxerunt.
そして戦闘なしに都市と領土を手に入れると、そこから2000人の補助兵を徴募してカルタゴへと送り、冬を越すために船を引き揚げた。
§28.37.10post Magonis ab Oceani ora discessum Gaditani Romanis deduntur.
マゴが大洋の沿岸から去った後、ガデス市民はローマ人に降伏した。

語釈・文法注

  1. 28.37.1purgantibus iis multitudinis concursu factum — purgantibus iis は絶対的奪格構文(現在分詞 + 名詞)。続く multitudinis concursu factum は、発話や弁明を表す動詞の後に続く対格不定詞(Aci)構文であり、ここでは purgantibus(弁明する、言い訳する)の意味から、口を揃えて「それが群衆の殺到によって引き起こされた」と言い訳した、という間接話法として理解され、不定詞の esse が省略されている(factum [esse])。
  2. 28.37.2infestae ob direpta quaedam — 主節の動詞 elicuit の主語は Mago である。形容詞 infestae(女性単数属格)は、直前の句に現れる名詞 multitudinis(女性単数属格)を修飾している。文法的に他の名詞を修飾することはできず、船に乗り込もうとする兵士たちによる略奪行為に激怒した群衆、という関係を示している。
  3. 28.37.6nec quisquam alterius gentis unus tantum ea arte quantum inter alios omnes Baliares excellunt — 文全体の比較構造。nec quisquam... unus... quantum... excellunt は、他の民族のどの「一個の個人(unus)」も、バレアレス諸島民(Baliares、複数形、したがって動詞 excellunt も複数)が他のすべての民族の中で際立っているほどには、その技術において秀でていなかったことを意味する。比較の要素がやや変則的に配置されているが、バレアレス島民の投石技術の圧倒的な優位性を強調している。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §28.37.1-28.37.10. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:28.37.1-28.37.10

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。