Humanitext Reader

ユリウス・カエサル · ガリア戦記 §7.66.1-7.66.7

ウェルキンゲトリクスによる急襲の提案と騎兵の誓約

324 / 404 箇所 · ラテン語

要旨

ウェルキンゲトリクスはガリアの軍勢を集結させてカエサルの軍の近くに陣を張り、属州へ移動中のローマ軍を攻撃するよう騎兵の指揮官たちを説得する。これに応じた騎兵たちは、勇敢に戦うことを神聖な誓いによって誓い合う。

§7.66.1Interea, dum haec geruntur, hostium copiae ex Arvernis equitesque qui toti Galliae erant imperati conveniunt.
一方、これらのことが行われている間に、アルウェルニ族からの敵の歩兵部隊と、ガリア全土に徴発されていた騎兵たちが集結する。
§7.66.2Magno horum coacto numero, cum Caesar in Sequanos per extremos Lingonum fines iter faceret, quo facilius subsidium provinciae ferri posset, circiter milia passuum decem ab Romanis trinis castris Vercingetorix consedit
これらの多大な数が集められたとき、カエサルが、属州へより容易に援助が送り届けられうるように、リンゴネス族の国境の端を通ってセクアニ族の領内へと進軍していたので、ウェルキンゲトリクスはローマ軍から約10マイル離れた場所に3つの陣営を張って駐屯した。
§7.66.3convocatisque ad concilium praefectis equitum venisse tempus victoriae demonstrat.
そして、騎兵の指揮官たちを会議に召集し、勝利の時が来たと説明する。
Fugere in provinciam Romanos Galliaque excedere.
すなわち、ローマ軍は属州へと逃亡し、ガリアから退去しつつある、と。
§7.66.4Id sibi ad praesentem obtinendam libertatem satis esse;
このことは、現在の自由を獲得するためには自分たちにとって十分であるが、将来の平和と安息のためにはほとんど何の役にも立たない。
ad reliqui temporis pacem atque otium parum profici: maioribus enim coactis copiis reversuros neque finem bellandi facturos.
なぜなら、彼らはより大きな軍勢を集めて戻ってきて、戦争を終わらせようとはしないだろうからである。
Proinde agmine impeditos adorirentur.
それゆえ、彼らが隊列で身動きが取れなくなっているうちに攻撃すべきである、と。
§7.66.5Si pedites suis auxilium ferant atque in eo morentur, iter facere non posse;
もし歩兵が自分たちの部隊に援助を与え、そのために遅滞するならば、行軍を続けることはできない。
si, id quod magis futurum confidat, relictis impedimentis suae saluti consulant, et usu rerum necessariarum et dignitate spoliatum iri.
もし、彼がよりそうなるだろうと確信しているように、輜重を放棄して自分たちの安全を図るならば、必要な物資の使用権も威信も奪われることになるだろう、と。
§7.66.6Nam de equitibus hostium, quin nemo eorum progredi modo extra agmen audeat, et ipsos quidem non debere dubitare, et quo maiore faciant animo, copias se omnes pro castris habiturum et terrori hostibus futurum.
なぜなら、敵の騎兵については、彼らの誰も隊列の外へ一歩さえ踏み出す勇気がないということについて、彼ら自身も疑うべきではなく、また、彼らがより大きな勇気を持てるように、自分は全軍を陣営の前に布陣させ、敵にとっての恐怖となるつもりだからである。
§7.66.7Conclamant equites sanctissimo iureiurando confirmari oportere, ne tecto recipiatur, ne ad liberos, ne ad parentes, ad uxorem aditum habeat, qui non bis per agmen hostium perequitasset.
騎兵たちは、敵の隊列を二度騎馬で突破しなかった者は、家の中に迎え入れられず、子供たちや両親、妻への近づく道も持てないように、最も神聖な誓いによって誓約されるべきである、と叫び声を上げる。

語釈・文法注

  1. §7.66.2provinciae — 与格(方向・目的)であり、「属州へ援助が運ばれる」を意味する。属格として「属州の援助」と解釈するのは、カエサルが属州を保護するために行軍している文脈に合わない。
  2. §7.66.4adorirentur — 接続法未完了過去。間接話法において、直接話法での命令形または勧誘の接続法(直接話法における adoriamur または adorimini)を表している。主節の過去時制(歴史的現在である demonstrat からの時制一致)に従う。
  3. §7.66.6quin nemo eorum progredi modo extra agmen audeat — 疑念を表す表現の否定(non debere dubitare)に導かれる quin 節であり、接続法 audeat を伴う。nemo との二重否定により強い肯定的な確信を表す。
  4. §7.66.6terrori hostibus — 二重与格の構文。terrori は目的・結果の与格(叙述与格)であり、hostibus は参照(利害)の与格。「敵にとっての恐怖となる」を意味する。
  5. §7.66.7qui non bis per agmen hostium perequitasset — 先行詞(is など)が省略された関係節。接続法過去完了 perequitasset(perequitavisset の縮約形)は、間接話法内の関係節であるため、直接話法における未来完了直説法(perequitaverit)に対応する。

この箇所を引用する

ユリウス・カエサル, ガリア戦記 §7.66.1-7.66.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:7.66.1-7.66.7

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。