§2.8Ad. hoc quaeramus, an iure, quasi revera dispectores divinarum sententiarum.
이에 더하여, 마치 그들이 진정으로 신성한 판결을 경멸하는 자들인 것처럼, 그것이 합당한지 물어보자.
Nonne etiam penes nationes severissimi quique domini et disciplinae tenacissimi servis suis foras nubere interdicunt? scilicet ne in lasciviam excedant, officia deserant, dominica extraneis promant.
이교도들 사이에서도 가장 엄격하고 기율을 가장 굳게 지키는 주인들은 자기 종들이 외부의 자와 혼인하는 것을 금하지 않는가? 즉, 그들이 방종에 흐르고, 직무를 저버리며, 주인의 비밀을 외인들에게 누설하지 않도록 하기 위함이다.
Nonne insuper censuerunt servituti vindicandos qui cum alienis servis post dominorum denuntiationem in consuetudine perseveraverunt? Severiores habebuntur terrenae disciplinae caelestibus praescriptis? ut gentiles quidem extraneis iunctae libertatem suam amittant, nostrae vero diaboli servos sibi coniungant et in statu suo perseverent? Scilicet negabunt sibi a domino per apostolum eiusdem denuntiatum.
나아가 그들은, 주인의 경고를 받은 후에도 타인의 종과 계속 동거한 자들은 노예 신분으로 귀속되어야 마땅하다고 규정하지 않았는가? 지상의 기율이 하늘의 규율보다 더 엄격한 것으로 여겨지겠는가? 그리하여 이교도 여성들은 외인과 결합할 때 자신의 자유를 잃는 반면, 우리의 여성들은 악마의 종들을 자신과 결합시키면서도 자신의 신분을 그대로 유지한다는 말인가? 아마도 그녀들은 주님께서 사도를 통해 자신들에게도 이와 같은 경고를 하셨다는 사실을 부인할 것이다.
Quam huius amentiae causam detineam, nisi fidei imbecillitatem pronam semper in concupiscentias saecularium gaudiorum? Quod quidem plurimum in lautioribus deprehensum est.
세속적인 기쁨의 정욕으로 항상 기울어지기 쉬운 신앙의 유약함 외에, 내가 이 광기의 원인으로 무엇을 지목할 수 있겠는가? 그리고 실제로 이러한 모습은 유족한 여성들에게서 가장 많이 발견된다.
Nam quanto dives aliqua est et matronae nomine inflata, tanto capaciorem domum oneribus suis requirit, ut campum in quo ambitio decurrat.
왜냐하면 어떤 여성이 부유하고 귀부인이라는 이름으로 우쭐해할수록, 그녀는 자신의 짐들을 위해 더 넓은 집을 요구하기 때문이니, 이는 마치 자신의 허영이 달릴 수 있는 들판과도 같다.
Sordent talibus ecclesiae.
그러한 여성들에게 교회는 하찮게 보일 뿐이다.
Difficile in domo dei dives, ac si quis est, difficile caelebs.
하느님의 집에서 부유한 자는 드물며, 설령 있다 하더라도 독신인 경우는 드물다.
Quid ergo faciant? Unde nisi a diabolo maritum petant idoneum exhibendae sellae et mulabus et cinerariis peregrinae proceritatis? Christianus ista etiam dives fortasse non praestet.
그러면 그녀들은 어찌해야 하겠는가? 가마와 노새, 그리고 타국 출신의 키 큰 머리방장들을 제공하기에 적합한 남편을 악마에게서가 아니면 대체 어디서 구하겠는가? 기독교인 남편은 비록 부유하더라도 아마 그런 것들을 제공해 주지 않을 것이다.
Quaeso te, gentilium exempla proponas tibi.
청컨대, 이교도들의 예를 스스로의 앞에 놓아 보아라.
Pleraeque et genere nobiles et re beatae passim ignobilibus et mediocribus sibi coniunguntur ad luxuriam inventis, aut ad licentiam sectis.
가문도 귀하고 재산도 넉넉한 여성들 중 많은 수가, 사치를 위해 찾아내거나 방종을 위해 선택한 비천하고 평범한 사내들과 도처에서 결합한다.
Nonnullae se libertis et servis suis conferunt, omnium hominum existimatione despecta, dummodo habeant a quibus nullum impedimentum libertatis suae timeant.
어떤 이들은 모든 사람의 평판을 아랑곳하지 않고 자신의 해방노예나 종들에게 몸을 맡기는데, 이는 자신의 자유에 아무런 걸림돌이 되지 않을 자를 얻을 수만 있다면 그것으로 족하기 때문이다.
Christianam fidelem fideli re minori nubere piget, Iocupletatiorem futuram in viro paupere? Nam si pauperum sunt regna caelorum, divitium non sunt, plus dives in paupere inveniet.
그런데 기독교인 여성 신자가 자신보다 재산이 적은 남성 신자와 혼인하기를 꺼린단 말인가? 가난한 남편 안에서 그녀는 더욱 풍요로워질 것인데도 말이다. 만일 하늘나라가 가난한 자들의 것이고 부유한 자들의 것이 아니라면, 부유한 여성은 가난한 남편에게서 더 많은 것을 발견하게 될 것이기 때문이다.
Maiore dote dotabitur de bonis eius qui in deo dives est.
그녀는 하느님 안에서 부유한 자의 자산으로부터 더 큰 지참금을 받게 될 것이다.
Sit illa ex aequo in terris, quae in caelis forsitan non erit.
하늘에서는 어쩌면 그렇지 못할 수도 있으니, 그녀는 땅에서 평등한 처지에 만족하도록 하라.
Dubitandum et inquirendum et identidem deliberandum est, an idoneus sit invectis dotalibus cui deus censum suum credidit? Unde sufficiamus ad enarrandam felicitatem eius matrimonii quod ecclesia conciliat et confirmat oblatio et obsignat benedictio, angeli renuntiant, pater rato habet? Nam nec in terris filii sine consensu patrum recte et iure nubunt.
하느님께서 자신의 자산을 위탁하신 이가 아내가 가지고 들어오는 지참금을 받기에 적합한 사람인지 의심하고 묻고 몇 번이고 숙고해야 한단 말인가? 교회가 중개하고, 봉헌이 확증하며, 축복이 서명하고, 천사들이 알리며, 아버지께서 인정하시는 혼인의 행복을 우리가 어찌 다 말할 수 있겠는가? 지상에서조차 자녀들은 아버지들의 동의 없이는 올바르고 합법적으로 혼인하지 못하기 때문이다.
Quale iugum fidelium duorum unius spei, unius voti, unius disciplinae, eiusdem servitutis? Ambo fratres, ambo conservi, nulla spiritus carnisve discretio.
하나의 희망, 하나의 서원, 하나의 규율, 동일한 복종을 나누는 두 신자의 결합은 얼마나 아름다운 멍에인가! 둘 다 형제요, 둘 다 동료 종이니, 영으로나 육으로나 아무런 분별이 없다.
Atquin vere duo in carne una.
진실로 그들은 한 몸을 이룬 둘이다.
Ubi caro una, unus et spiritus.
한 몸인 곳에는 영도 하나이다.
Simul orant, simul volutantur, simul ieiunia transigunt, alterutro docentes, alterutro exhortantes, alterutro sustinentes.
그들은 함께 기도하고, 함께 엎드리며, 함께 단식하고, 서로 가르치고, 서로 권고하고, 서로 부축한다.
In ecclesia dei pariter utrique, pariter in convivio dei, pariter in angustiis, in persecutionibus, in refrigeriis.
하느님의 교회에서도 둘은 동등하게 함께하고, 하느님의 잔치에서도 함께하며, 고난 중에도, 박해 중에도, 위로 중에도 함께한다.
Neuter alterum celat, neuter alterum vitat, neuter alteri gravis est.
어느 쪽도 상대에게 숨기지 않고, 어느 쪽도 상대를 피하지 않으며, 어느 쪽도 상대에게 무거운 짐이 되지 않는다.
Libere aeger visitatur, indigens sustentatur.
병든 이는 아랑곳없이 방문을 받고, 궁핍한 이는 보살핌을 받는다.
Eleemosynae sine tormento, sacrificia sine scrupulo, quotidiana diligentia sine impedimento;
자선은 괴로움 없이 행해지고, 제사는 거리낌 없이 바쳐지며, 일상의 경건은 방해받지 않는다.
non furtiva signatio, non trepida gratulatio, non muta benedictio.
몰래 성호를 긋지 않고, 떨면서 감사드리지 않으며, 말없이 축복하지 않는다.
Sonant inter duos psalmi et hymni, et mutuo provocant quis melius domino suo cantet.
두 사람 사이에는 시편과 찬미가가 울려 퍼지고, 서로 자기 주님께 누가 더 아름답게 노래할지 경쟁한다.
Talia Christus videns et audiens gaudet.
그리스도께서는 이러한 모습을 보시고 들으시며 기뻐하신다.
His pacem suam mittit.
이들에게 당신의 평화를 보내신다.
Ubi duo, ibi et ipse: ubi et ipse, ibi et malus non est.
둘이 있는 곳에 당신도 계시니, 당신께서 계신 곳에 악한 자는 없다.
Haec sunt quae apostoli vox illa sub brevitate intellegenda nobis relinquit.
이것이 바로 사도의 저 목소리가 우리에게 간략하게 이해하도록 남겨둔 바이다.
Haec tibi suggere, si opus fuerit.
필요하다면 이 사실들을 스스로에게 상기시켜라.
His te ab exemplis quarundam reflecte.
어떤 여성들의 본보기로부터 이러한 생각들을 통해 네 자신을 돌이켜라.
Non licet aliter fidelibus nubere, non expedit.
신자들이 이와 다르게 혼인하는 것은 허용되지 않으며, 유익하지도 않다.