[MARCELLUS libro quinto decimo digestorum. ] §36.1.46.prPostulante Sticho, qui eodem testamento libertatem et fideicommissam hereditatem acceperat, heres suspectam adiit: mox Stichus, antequam moram in recipienda hereditate faceret, decessit relicto herede Titio.
[마르켈루스, 『학설휘찬』 제15권] 동일한 유언에서 자유와 신탁유산을 받았던 스티쿠스가 요구함에 따라, 상속인은 (파산 우려가 있는) 의심스러운 것으로서 상속을 승인했다. 얼마 지나지 않아 스티쿠스는 유산을 인도받는 데 있어 지체에 빠지기 전에 상속인 티티우스를 남겨두고 사망했다.
quaero, an in Titium, si nolit recipere fideicommissam hereditatem, actiones ex senatus consulto competant.
나는 만약 티티우스가 신탁유산의 인도를 원치 않는 경우, 원로원결정에 따른 소권이 티티우스를 상대로 인정되는지 묻는다.
respondi: quoniam fere is, qui compulsus est adire hereditatem, confestim ei restituet, de manumisso dumtaxat senatus consulto comprehensum est nec heredis facta est mentio.
나는 답했다. 상속 승인을 강제받은 자는 대개 즉시 그 사람에게 이를 반환(인도)하므로, 원로원결정에서는 해방노예에 대해서만 규정되어 있고 그의 상속인에 대한 언급은 없다.
potest tamen euenire, ut restitutionem distulerit heres, ueluti si pecuniam ei debuerit defunctus, quam retinere maluit quam petere.
그러나 상속인이 반환을 미루는 일이 발생할 수도 있는데, 가령 피상속인이 그 상속인에게 채무를 지고 있어서 상속인이 이를 청구하기보다 (반환 전에) 유보해 두기를 원했던 경우 등이다.
ceterum existimo idem in herede eius constituendum, quod in illo constitutum est: cur enim recusaret, quam recusare non potuit is, cuius hereditatem suscepit? quod si forte ante hereditatis restitutionem sine herede decesserit libertus, perinde bona cius creditoribus hereditariis uendere permittendum est, ac si restituta hereditate decessit.
그럼에도 불구하고 나는 그의 상속인에 대해서도 그 사람에 대해 규정된 것과 동일하게 규정되어야 한다고 생각한다. 왜냐하면 그가 상속을 인수한 당사자가 거부할 수 없었던 것을 그가 왜 거부할 수 있겠는가? 다만 해방노예가 유산의 반환 전에 우연히 상속인 없이 사망했다면, 마치 유산이 반환된 후에 사망한 것처럼 그의 재산을 유산채권자들에게 매각하도록 허용해야 한다.
§36.1.46.1Set in huiusmodi quaestione rogo respondeas, au recte senserim.
그러나 이와 같은 문제에 있어서 나의 생각이 옳은지 답변해 주시기 바랍니다.
rogata est filia ex asse heres restituere hereditatis partem dimidiam deductis legatis minimis et aere alieno non magno, ut legi Falcidiae locus non sit: mora facta non est restitutioni fideicommissi.
단독 상속인인 딸이 극히 소액의 유증과 크지 않은 채무를 공제하고 유산의 2분의 1을 반환하라는 신탁의 요청을 받았다. 이는 팔키디우스법이 적용될 여지가 없기 때문이다. 신탁의 반환에 대해 지체는 발생하지 않았다.
desidero uerbo tenus mihi restitui hereditatem, ut ex Trebelliano senatus consulto agenti et ex eo competentibus actionibus etiam usuras debitas ex mortis die in tempus restitutionis persequar: item quaero et de pensionibus, quia locationum obligatio in hereditate fuit.
나는 트레벨리아누스 원로원결정에 따라 소를 제기하는 사람으로서, 또한 그로부터 인정되는 소권들을 통해 사망일로부터 반환 시점까지 발생한 이자 역시 청구하기 위하여, 형식적으로만(말에 의해서만) 유산이 나에게 반환되기를 바란다. 마찬가지로 임대차 채무관계가 유산 내에 있었으므로 차임에 대해서도 묻는다.
ab herede fructus nullos peto, sed illa desiderat refundere me aut concedere ci actiones usurarum et pensionum: non possum persuadere hereditatis appellatione, quam rogata erat mihi restituere, etiam hanc stipulationem usurarum ad me pertinere.
나는 상속인으로부터 아무런 과실도 요구하지 않으나, 그녀는 나에게 (비용을) 상환하거나 자신에게 이자와 차임에 관한 소권을 양도해 주기를 바라고 있다. 나는 그녀에게, 자신에게 반환하도록 요구되었던 '유산'이라는 명칭에 의해 이 이자 약정 역시 나에게 귀속된다는 점을 납득시킬 수가 없다.
respondi: omnia hace hereditatis appellatione continentur: quantum enim quod ad hoc refert, inter haec ceteraque, quae sub condicione sunt promissa aut in annos singulos uel menses, nihil interest.
나는 답했다. 이 모든 것은 '유산'이라는 명칭에 포함된다. 왜냐하면 이 점에 관한 한, 이것들과 조건부로 약정되었거나 매년 또는 매월 약정된 다른 것들 사이에는 아무런 차이가 없기 때문이다.
sane pro fructu rei, quae hereditate continetur, haec cedunt, nec fructus fideicommissarium sequitur, si mora non intercessit.
과연 이것들은 유산에 포함된 물건의 과실에 갈음하는 것이며, 지체가 개입하지 않았다면 과실은 신탁수익자에게 귀속되지 않는다.
sed quia non ut heres fidcicommissum, ut sic dixerim, suppleat postulet, set qualis nunc est hereditas, desideret restitui sibi, nequaquam id debet heres recusare: nam et quodammodo in partem hereditatis senatus recipi uoluit fideicommissarium et haberi heredis loco, pro qua parte ei restituta esset hereditas.
그러나 수익자가 상속인에게 이른바 신탁을 보충할 것을 요구하는 것이 아니라, 현재 상태 그대로의 유산이 자신에게 반환되기를 바라는 것이므로, 상속인은 결코 이를 거부해서는 안 된다. 왜냐하면 원로원 역시 신탁수익자가 유산이 반환된 비율에 따라 어느 정도 유산의 일부로 받아들여지고 상속인의 지위에 놓이기를 원했기 때문이다.
sed cum hereditarios nummos faenerauit aut ex fundis fructus percepit, nihil eo nomine praestat ei, cui hereditas per fideicommissum relicta est, si non intercessit mora, scilicet quia suo periculo faenerauit colendoue fundo uel in cogendis fructibus insumpsit operam: nec aequum erat alterius, ut sic dixerim, procuratorem constitui.
그러나 상속인이 유산에 속하는 돈을 이자를 붙여 대여했거나 토지로부터 과실을 수취했을 때, 지체가 개입하지 않았다면 신탁에 의해 유산이 유증된 자에게 그 명목으로 아무것도 급부하지 않는다. 이는 당연히 상속인이 자신의 위험 부담 하에 대여를 하였거나 토지를 경작하고 과실을 거두는 데 노동을 투입했기 때문이며, 이른바 타인의 대리인으로 세워지는 것은 공평하지 않았기 때문이다.
nullum autem impendium uel opera intercedit heredis, cum his modis, de quibus est quaesitum, augmentum hereditas recepit.
그러나 질문된 그러한 방식들로 유산이 증가를 얻었을 때는 상속인의 비용이나 노동이 개입한 바가 없다.