[ULPIANUS libro uicesimo quarto ad Sabinum. ]
[울피아누스, 사비누스 주해 제24권] 상속인이 자신의 아내에게 매년 일정량의 식료품을 주도록 명령받았고, 만약 주지 않았다면 금전을 주도록 의무지워졌다.
§33.9.1.prUxori suae in annos singulos penoris aliquid heres dare iussus est, si non dedisset, nummos dare damnatus est: quaeritur, an penus legata peti possit an uero solummodo sit in praestatione et, si non praestetur, tunc quantitas petatur.
이때 유증된 식료품 자체를 청구할 수 있는지, 아니면 그것은 단지 이행의 대상에 불과하여 이행되지 않을 때 비로소 그 금액이 청구되는지가 문제된다.
et si quidem semel penus sit legata, non per singulos annos, certo iure utimur, ut et Marcellus libro trigesimo nono digestorum apud Iulianum notat, in praestatione esse dumtaxat penum, quantitatem uero et peti posse.
그리고 만약 식료품이 매년이 아니라 단 한 번만 유증된 경우라면, 마르켈루스가 율리아누스 주해 《학설휘찬》 제39권에서 언급한 바와 같이, 식료품은 단지 이행의 대상에 불과하고 금전이 청구될 수 있다는 것이 우리가 따르는 확립된 법 원칙이다.
habebit igitur heres oblationem tamdiu, quamdiu lis cum eo de pecunia contestetur, nisi forte aliud tempus uel mente uel uerbis testator praestituit.
따라서 상속인은 금전에 관하여 자신과 소송계속이 이루어지기 전까지는 식료품을 제공할 기회를 가질 것이다. 다만 유언자가 의도나 언어로 다른 기한을 설정해 둔 경우는 예외이다.
quod si in annos singulos penus legata sit, per singulos annos penus adhuc poterit praestari, si minus, summae per singulos annos petentur.
그러나 식료품이 매년 유증된 경우라면, 매년 여전히 식료품이 제공될 수 있으며, 그렇지 않다면 매년 그 금액이 청구될 것이다.
quid ergo, si una summa legata sit et primo penus non sit praestita? utrum tota summa debeatur, quasi toto penoris legato transfuso, an uero quantitas primi anni aestimationis sola sit translata, dubitari potest.
그렇다면 만약 단일한 금액이 유증되었는데 첫해에 식료품이 제공되지 않았다면 어떻게 되는가? 식료품 유증 전체가 금전으로 전환된 것처럼 전체 금액이 채무가 되는 것인지, 아니면 첫해의 평가액에 해당하는 금액만 전환된 것인지 의문이 제기될 수 있다.
puto tamen sic uoluntatem sequendam testatoris, ut tota summa ilico, postquam cessauerit heres dare penum uxori, praestetur, heredis indeuotione coercenda.
그러나 나는 상속인의 불이행을 제재하기 위해, 상속인이 아내에게 식료품 주기를 게을리한 직후에 전체 금액이 즉시 지급되도록 유언자의 의사를 따라야 한다고 생각한다.