Humanitext Reader

유스티니아누스 1세 · 학설휘찬 §3.3.39.pr-3.3.39.7

대리인의 방어 의무와 본인의 추인에 대한 담보

9271개 구절 중 522번째 · 라틴어

요약

이 단락은 대리인이나 방어자가 소송과 신문에서 주인을 방어해야 할 의무에 대해 논하며, 소송 행위를 주인이 추인할 것임을 보증해야 하는 다양한 구체적 상황(선서, 지참금, 신분 소송, 원상회복, 후견인 기피 등)을 설명한다.

[IDEM libro nono ad edictum. ] §3.3.39.prNon solum autem in actionibus et interdictis et in stipulationibus debet dominum defendere, uerum in interrogationibus quoque, ut in iure interrogatus ex omnibus causis respondeat, ex quibus dominus.
[같은 저자, 『고시주해』 제9권] 그러나 소송에서, 금지명령에서, 그리고 문답약정에서 주인을 방어해야 할 뿐만 아니라, 신문에서도 그러하여, 법정에서 신문받는 자로서 주인이 답변해야 할 모든 사유로부터 답변해야 한다.
an igitur heres sit absens, respondere debebit et si responderit uel tacuerit, tenebitur.
따라서 부재자가 상속인인지 여부에 대해 답변해야 하며, 답변을 하거나 침묵하는 경우에 책임을 지게 된다.
§3.3.39.1Qui alieno nomine agit quamcumque actionem, id ratum habiturum eum ad quem ea res pertinebit cauere debet.
타인의 이름으로 어떤 소송이든 제기하는 자는 그 사항이 귀속되는 자가 이를 추인할 것임을 보증해야 한다.
sed interdum licet suo nomine procurator experiatur, tamen de rato debebit cauere, ut Pomponius libro uicensimo quarto scribit.
그러나 때로는 대리인이 자신의 이름으로 소송을 제기하더라도 추인에 대한 보증을 해야 하며, 이는 폼포니우스가 제24권에 쓴 바와 같다.
ut puta iusiurandum procuratori rettulit, iurauit absenti dari oportere: agit hoc iudicio suo nomine propter suum iusiurandum (neque enim haec actio domino competere potuit): sed debebit de rato cauere.
예컨대 상대방이 대리인에게 선서를 되돌려 보냈고, 대리인이 부재자에게 지급되어야 마땅하다고 선서한 경우이다. 그는 자신의 선서 때문에 자신의 이름으로 이 소송을 제기한다(왜냐하면 이 소송은 주인에게 귀속될 수 없었기 때문이다). 그러나 그는 추인에 대한 보증을 해야 할 것이다.
sed et si procuratori constitutum est et ex ea causa agat: dubitandum non est quin locus sit de rato cautioni idque Pomponius scribit.
또한 만약 대리인에게 채무 이행이 약정되었고 그 사유에 기초하여 대리인이 소송을 제기하는 경우에도, 추인 보증이 적용된다는 점에는 의문의 여지가 없으며, 폼포니우스도 그렇게 쓰고 있다.
§3.3.39.2Quaeritur apud Iulianum: utrum dominum solum ratam rem habere debet satisdare an etiam ceteros creditores? et ait dumtaxat de domino cauendum nec illis uerbis 'ad quem ea res pertinet' creditores contineri: nam nec ipsi domino haec incumbebat cautio.
율리아누스의 저작에서 다음과 같은 의문이 제기된다. 주인만이 추인할 것임을 보증해야 하는가, 아니면 다른 채권자들도 그러해야 하는가? 그리고 그는 오직 주인에 대해서만 보증을 해야 하며, ‘그 사항이 귀속되는 자’라는 단어에 채권자들은 포함되지 않는다고 말한다. 왜냐하면 주인 자신에게도 이 보증 의무는 부과되지 않았기 때문이다.
§3.3.39.3Si de dote agat pater, cauere debet ratam rem filiam habituram: sed et defendere eam debet, ut et Marcellus scribit.
만약 아버지가 지참금에 대해 소송을 제기한다면, 딸이 추인할 것임을 보증해야 한다. 그러나 또한 그는 딸을 방어해야 하며, 이는 마르켈루스도 쓰고 있는 바와 같다.
§3.3.39.4Si pater filii nomine iniuriarum agat, cum duae sint actiones una patris altera filii, cessat de rato cautio.
만약 아버지가 아들의 이름으로 불법행위 소송을 제기한다면, 하나는 아버지의 것이고 다른 하나는 아들의 것인 두 개의 소송이 존재하므로, 추인 보증은 필요하지 않게 된다.
§3.3.39.5Si status controuersiam cui faciat procurator, siue ex seruitute in libertatem aduersus eum quis litiget siue ipse ex libertate in seruitutem petat, debet cauere ratam rem dominum habiturum.
만약 대리인이 누군가와 신분 분쟁을 일으킨다면, 어떤 자가 그를 상대로 노예 신분에서 자유 신분으로 소송을 제기하든, 혹은 그가 스스로 자유 신분에서 노예 신분으로 청구하든, 주인이 추인할 것임을 보증해야 한다.
et ita edicto scriptum est, ut ex utroque latere quasi actor habeatur.
그리고 고시에는 그가 양쪽 모두에서 원고처럼 취급되도록 규정되어 있다.
§3.3.39.6Est et casus, quo quis eiusdem actionis nomine et de rato caueat et iudicatum solui.
동일한 소송의 명목으로 추인에 대해서도, 그리고 판결 지급에 대해서도 보증해야 하는 경우도 있다.
ut puta postulata est cognitio de in integrum restitutione, cum minor circumscriptus in uenditione diceretur: alterius procurator existit: debet cauere hic procurator et ratam rem dominum habiturum, ne forte dominus reuersus uelit quid petere, item iudicatum solui, ut si quid forte propter hanc restitutionem in integrum praestari adulescenti debeat, hoc praestetur.
예컨대 미성년자가 매매에서 기망당했다고 주장되어 원상회복에 관한 심리가 신청된 경우이다. 상대방의 대리인이 나타났다면, 이 대리인은 혹시라도 주인이 돌아와서 무언가를 청구하려 하지 않도록 주인이 추인할 것임을 보증해야 하고, 마찬가지로 혹시라도 이 원상회복으로 인해 청년에게 무언가 지급되어야 한다면 이것이 지급되도록 판결 지급 역시 보증해야 한다.
et haec ita Pomponius libro uicensimo quinto ad edictum scribit.
그리고 폼포니우스는 『고시주해』 제25권에 이와 같이 쓰고 있다.
§3.3.39.7Item ait, si suspectus tutor postuletur, defensorem eius oportere etiam de rato cauere, ne reuersus ille uelit retractare quod actum est.
마찬가지로 그는 말한다, 만약 기피 대상인 후견인의 해임이 신청되는 경우, 그의 방어자는 돌아온 그 후견인이 행해진 일을 번복하려 하지 않도록 추인에 대해서도 보증해야 한다고.
sed non facile per procuratorem quis suspectus accusabitur, quoniam famae causa est, nisi constet ei a tutore mandatum nominatim, aut si etiam absente tutore, quasi non defenderetur, praetor erat cogniturus.
그러나 기피 대상 후견인에 대한 고발은 명예에 영향을 미치는 사건이기 때문에, 후견인으로부터 그에게 명시적으로 위임되었음이 분명하거나, 또는 후견인이 부재하더라도 방어되지 않는 것으로 보아 법무관이 직접 심리하려 했던 경우가 아니라면, 대리인을 통해 쉽게 행해지지 않는다.

어휘·문법 주석

  1. §3.3.39.prex quibus dominus — `ex quibus dominus` 뒤에는 `respondeat` 또는 `respondere deberet`가 생략되어 있다. 부재중인 주인이 직접 출석했을 경우 답변해야 했을 모든 사유에 대해 방어자(또는 신문받는 대리인)도 답변해야 함을 의미한다.
  2. §3.3.39.1id ratum habiturum eum ad quem ea res pertinebit — 대격과 부정사(A.C.I.) 구문으로, `eum`이 부정사의 주어이고 `id`가 `habiturum [esse]`의 대격 목적어이다. 전체가 `cauere debet`('보증해야 한다')의 내용을 나타낸다. `id`는 소송 행위를 가리키며, `ratum habere`는 '추인하다'라는 뜻의 관용 표현이다.
  3. §3.3.39.2utrum dominum solum ratam rem habere debet satisdare — `utrum ... an ...`에 의해 유도되는 이중 간접의문문이다. `dominum solum`은 부정사구 `ratam rem habere`의 대격 주어이다. 이 간접의문문의 주동사 `debet satisdare`는 비인칭적으로 사용되어 '보증을 제공해야 하는가'라는 의미를 지니며, 대격과 부정사구를 목적어로 취한다.
  4. §3.3.39.7aut si etiam absente tutore, quasi non defenderetur, praetor erat cogniturus — `aut si ...` 절은 앞의 `nisi` 절(`nisi constet ...`)과 병렬적으로 `non facile ... accusabitur`('쉽게 고발당하지 않을 것이다')에 대한 예외 조건을 형성한다. `praetor erat cogniturus`는 능동 주변굴절형(미래분사 + `esse`)으로, '법무관이 심리하려 했던(예정이었던)'이라는 의도나 예정의 의미를 나타낸다.

이 구절 인용하기

유스티니아누스 1세, 학설휘찬 §3.3.39.pr-3.3.39.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:3.3.39.pr-3.3.39.7

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.