[IDEM libro primo de officio proconsulis. ] §1.16.9.prnec quicquam est in prouincia, quod non per ipsum expediatur.
[같은 저자, 《프로콘술의 직무에 관하여》 제1권] 또한 속주 내에서 그 자신을 통하지 않고 처리되는 일은 아무것도 없다.
sane si fiscalis pecuniaria causa sit, quae ad procuratorem principis respicit, melius fecerit, si abstineat.
물론, 만약 그것이 원수의 대리인과 관련된 국고의 금전 사건이라면, 관여를 삼가는 편이 그가 더 잘 처신하는 것일 것이다.
§1.16.9.1Ubi decretum necessarium est, per libellum id expedire proconsul non poterit: omnia enim, quaecumque causae cognitionem desiderant, per libellum non possunt expediri.
재결이 필요한 경우, 프로콘술은 청원서로써 이를 처리할 수 없다. 왜냐하면 사건의 심리를 요하는 모든 일들은 청원서로써 처리될 수 없기 때문이다.
§1.16.9.2Circa aduocatos patientem esse proconsulem oportet, sed cum ingenio, ne contemptibilis uideatur, nec adeo dissimulare, si quos causarum concinnatores uel redemptores depraehendat, eosque solos pati postulare, quibus per edictum eius postulare permittitur.
프로콘술은 변호사들에 대해 인내심을 가져야 하지만, 경멸을 사지 않도록 기지가 있어야 하며, 만약 소송의 주선인이나 청부업자를 발견하더라도 이를 묵인해서는 안 되고, 자신의 고시에 의해 신청이 허용된 이들에게만 신청을 하도록 허용해야 한다.
§1.16.9.3De plano autem proconsul potest expedire haec: ut obsequium parentibus et patronis liberisque patronorum exhiberi iubeat: comminari etiam et terrere filium a patre oblatum, qui non ut oportet conuersari dicatur, poterit de plano: similiter et libertum non obsequentem emendare aut uerbis aut fustium castigatione.
한편, 프로콘술은 다음과 같은 일들을 법정 외에서 처리할 수 있다. 즉 부모와 파트로누스, 그리고 파트로누스의 자녀들에게 경의가 표해지도록 명하는 일이다. 또한, 아버지가 데려온 아들로서 마땅히 처신하지 않는다고 전해지는 자를 법정 외에서 위협하고 겁줄 수도 있다. 마찬가지로, 순종하지 않는 해방노예를 말로써나 몽둥이질로 징계할 수도 있다.
§1.16.9.4Obseruare itaque eum oportet, ut sit ordo aliquis postulationum, scilicet ut omnium desideria audiantur, ne forte dum honori postulantium datur uel improbitati ceditur, mediocres desideria sua non proferant, qui aut omnino non adhibuerunt, aut minus frequentes neque in aliqua dignitate positos aduocatos sibi prospexerunt.
따라서 그는 신청에 어떤 순서가 있도록 주의를 기울여야 한다. 즉, 신청자들의 위신을 세워주거나 그들의 무례함에 양보를 해주는 동안, 변호사를 전혀 고용하지 못했거나 자주 출정하지 않고 아무런 직위에 있지 않은 변호사를 구하는 데 그친 보통 사람들이 그들의 소망을 제시하지 못하는 일이 없도록, 모든 이들의 바람이 경청되게 해야 한다.
§1.16.9.5Aduocatos quoque petentibus debebit indulgere plerumque: feminis uel pupillis uel alias debilibus uel his, qui suae mentis non sunt, si quis eis petat: uel si nemo sit qui petat, ultro eis dare debebit.
그는 또한 변호사를 요청하는 자들에게 대부분 이를 허용해야 한다. 즉 여성, 후견을 받는 미성년자, 그 밖의 신체적 약자, 또는 정신이 온전치 않은 자들을 위해 누군가 요청하는 경우나, 요청하는 자가 아무도 없는 경우에 그들에게 자발적으로 변호사를 지정해 주어야 한다.
sed si qui per potentiam aduersarii non inuenire se aduocatum dicat, aeque oportebit ei aduocatum dare.
그러나 만약 누군가가 상대방의 권세 때문에 변호사를 찾을 수 없다고 말한다면, 마찬가지로 그에게 변호사를 지정해 주어야 한다.
ceterum oprimi aliquem per aduersarii sui potentiam non oportet: hoc enim etiam ad inuidiam eius qui prouinciae praeest spectat, si quis tam impotenter se gerat, ut omnes metuant aduersus eum aduocationem suscipere.
왜냐하면 누구도 상대방의 권세에 눌려 억압당해서는 안 되기 때문이다. 만약 누군가가 너무 오만하게 행동하여 모든 이들이 그에 맞서 변호를 맡기를 두려워한다면, 이는 속주를 통치하는 자에게도 원망을 사는 일로 귀결될 것이다.
§1.16.9.6Quae etiam omnium praesidum communia sunt et debent et ab his obseruari.
이러한 일들은 또한 모든 속주 총독들에게 공통된 것이며, 그들에 의해서도 준수되어야 한다.