§1Domitianus natus est VIIII. Kal. Nouemb. patre consule designato inituroque mense insequenti honorem, regione urbis sexta ad Malum Punicum, domo quam postea in templum gentis Flauiae conuertit.
도미티아누스는 11월 카렌드 9일 전(10월 24일)에, 아버지가 차기 집정관으로 지명되어 다음 달에 취임할 예정이었을 때, 수도의 제6구역 ‘석류나무’ 인근에 있는 생가에서 태어났는데, 이 집은 훗날 그가 플라비우스 씨족의 신전으로 개축했다.
pubertatis ac primae adulescentiae tempus tanta inopia tantaque infamia gessisse fertur, ut nullum argenteum uas in usu haberet.
그는 사춘기와 청년기 초기를 극도로 가난하고 악명 높게 보냈다고 전해지는데, 일상적으로 사용하는 은그릇조차 하나도 없을 정도였다.
satisque constat Clodium Pollionem praetorium uirum, in quem est poema Neronis quod inscribitur 'Luscio,' chirographum eius conseruasse et nonnumquam protulisse noctem sibi pollicentis;
또한 네로가 쓴 ‘루스키오’라는 제목의 시의 표적이 되었던 전직 법무관 클로디우스 폴리오가, 도미티아누스가 자신에게 밤을 약속한 친필 서약서를 보관하며 가끔 이를 꺼내 보여주었다는 것은 충분히 사실로 인정된다.
nec defuerunt qui affirmarent, corruptum Domitianum et a Nerua successore mox suo.
게다가 도미티아누스가 훗날 자신의 후계자가 된 네르바에게도 타락을 당했다고 주장하는 이들도 있었다.
bello Vitelliano confugit in Capitolium cum patruo Sabino ac parte praesentium copiarum, sed irrumpentibus aduersariis et ardente templo apud aedituum clam pernoctauit, ac mane Isiaci celatus habitu interque sacrificulos uariae superstitionis cum se trans Tiberim ad condiscipuli sui matrem comite uno contulisset, ita latuit, ut scrutantibus qui uestigia subsecuti erant, deprehendi non potuerit.
비텔리우스와의 전쟁 중에 그는 숙부 사비누스 및 현장에 있던 부대의 일부와 함께 카피톨리움 언덕으로 피신했으나, 적들이 난입하고 신전이 불타오르자 신전 지기의 집에서 남몰래 하룻밤을 보냈다. 그리고 아침에 이시스 신도의 옷으로 위장하고 다양한 미신의 제사장들 사이에 섞여, 단 한 명의 동행과 함께 티베리스강을 건너 동창의 어머니 집으로 가 몸을 숨겼는데, 그 은신이 어찌나 철저했는지 그의 발자국을 뒤쫓아 수색하던 자들도 그를 찾아낼 수 없었다.
post uictoriam demum progressus et Caesar consalutatus honorem praeturae urbanae consulari potestate suscepit titulo tenus, nam iuris dictionem ad collegam proximum transtulit, ceterum omnem uim dominationis tam licenter exercuit, ut iam tum qualis futurus esset ostenderet.
마침내 승리가 거두어진 후에야 그는 밖으로 나와 ‘카이사르’로 추대되었고, 집정관 권한을 수반하는 수도 법무관직을 맡았으나 이는 명목상에 불과했다. 왜냐하면 그는 사법 관할권을 가장 가까운 동료에게 넘겼기 때문이다. 하지만 그 외에는 지배자의 모든 권력을 어찌나 제멋대로 행사했는지, 이미 그때 자신이 장차 어떤 인물이 될지를 보여주었다.
ne exequar singula, contractatis multorum uxoribus Domitiam Longinam Aelio Lamiae nuptam etiam in matrimonium abduxit, atque uno die super XX officia urbana aut peregrina distribuit, mirari se Vespasiano dictitante, quod successorem non et sibi mitteret.
일일이 세세하게 열거하지는 않겠지만, 그는 여러 사람의 아내들을 건드린 끝에 아엘리우스 라미아와 혼인해 살고 있던 도미티아 롱기나를 아예 빼앗아 아내로 삼았으며, 하루 만에 수도와 지방의 관직 20여 개를 나누어 주기도 하여, 베스파시아누스가 자신에게도 후계자를 보내지 않는 것이 신기하다고 거듭 비꼴 정도였다.
§2expeditionem quoque in Galliam Germaniasque neque necessariam et dissuadentibus paternis amicis incohauit, tantum ut fratri se et opibus et dignatione adaequaret.
그는 또한 필요하지도 않고 아버지의 친구들이 만류하는 대도 갈리아와 게르마니아 원정을 시작했는데, 이는 오직 재산과 위신에 있어 자신을 형과 대등하게 만들기 위함이었다.
Ob haec correptus, quo magis et aetatis et condicionis admoneretur, habitabat cum patre una sellamque eius ac fratris, quotiens prodirent, lectica sequebatur ac triumphum utriusque Iudaicum equo albo comitatus est.
이 일로 꾸지람을 듣고 자신의 나이와 처지를 더 깊이 깨닫게 하려는 취지에서 그는 아버지와 함께 살았으며, 그들이 외출할 때마다 자신은 가마를 타고 아버지와 형의 의사를 뒤따랐고, 두 사람의 유대 전승 의식에는 백마를 타고 동참했다.
quin et e sex consulatibus non nisi unum ordinarium gessit eumque cedente ac suffragante fratre.
뿐만 아니라 여섯 번의 집정관직 중 정상 집정관을 지낸 것은 단 한 번뿐이었는데, 그것조차 형이 양보하고 지지해 준 덕분이었다.
simulauit et ipse mire modestiam in primisque poeticae studium, tam insuetum antea sibi quam postea spretum et abiectum, recitauitque etiam publice.
그는 또한 놀라울 정도로 겸손함을 가장했고, 특히 시 쓰기에 대한 열의를 흉내 냈는데, 이는 이전의 그에게는 생소한 일이었고 나중에는 경멸하며 내팽개친 일이었다. 그는 대중 앞에서 낭독회까지 열었다.
nec tamen eo setius, cum Vologaesus Parthorum rex auxilia aduersus Alanos ducemque alterum ex Vespasiani liberis depoposcisset, omni ope contendit ut ipse potissimum mitteretur;
그럼에도 불구하고, 파르티아의 왕 볼로가세스가 알란족에 맞설 원군과 베스파시아누스의 아들 중 한 명을 지휘관으로 요청했을 때, 그는 자신이 다른 누구보다도 우선하여 파견되도록 온갖 힘을 다해 애썼다.
et quia discussa res est, alios Orientis reges ut idem postularent donis ac pollicitationibus sollicitare temptauit.
그리고 그 일이 무산되자, 동방의 다른 왕들에게 선물과 약속을 제시하며 같은 요청을 해오도록 매수하려고 시도했다.
Patre defuncto diu cunctatus an duplum donatiuum militi offerret, numquam iactare dubitauit relictum se participem imperii, sed fraudem testamento adhibitam;
아버지가 세상을 떠나자 그는 군사들에게 두 배의 하사금을 지급할지 오랫동안 망설였지만, 자신이 제국의 공동 통치자로 남겨졌으나 유언장에 속임수가 쓰였다고 떠벌리는 일에는 결코 망설임이 없었다.
neque cessauit ex eo insidias struere fratri clam palamque, quoad correptum graui ualitudine, prius quam plane efflaret animam, pro mortuo deseri iussit;
그리고 그때부터 형을 상대로 비밀리에나 공개적으로나 음모를 꾸미기를 그치지 않았으며, 결국 형이 중병에 걸리자 그가 완전히 숨을 거두기도 전에 죽은 사람 취급하여 내버려 두라고 명령했다.
defunctumque nullo praeterquam consecrationis honore dignatus, saepe etiam carpsit obliquis orationibus et edictis.
그리고 형이 죽자 신격화의 영예 외에는 아무런 경의도 표하지 않았고, 종종 우회적인 연설과 칙령을 통해 그를 비방하기까지 했다.
§3Inter initia principatus cotidie secretum sibi horarum sumere solebat nec quicquam amplius quam muscas captare ac stilo praeacuto configere, ut cuidam interroganti, essetne quis intus cum Caesare, non absurde responsum sit a Vibio Crispo, ne muscam quidem.
치세 초기에 그는 매일 몇 시간씩 혼자만의 비밀스러운 시간을 갖곤 했는데, 거기서 파리를 잡아 날카로운 철필로 찌르는 것 외에는 아무런 일도 하지 않았다. 그리하여 누군가가 카이사르와 함께 안에 있는 사람이 있는지 물었을 때, 비비우스 크리스푸스가 “파리 한 마리조차 없습니다”라고 대답한 것은 매우 재치 있는 일이었다.
deinde uxorem Domitiam, ex qua in secundo suo consulatu filium tulerat alteroque anno, consalutauit Augustam;
그 후 그는 자신이 두 번째 집정관직을 지낼 때 아들을 낳아 주었고 그 이듬해에 [잃었던] 아내 도미티아를 ‘아우구스타’로 추대했다.
eandem Paridis histrionis amore deperditam repudiauit intraque breue tempus inpatiens discidii quasi efflagitante populo reduxit.
그녀가 광대 파리스와 깊은 사랑에 빠지자 그는 그녀와 이혼했으나, 결별을 견디지 못하고 얼마 지나지 않아 마치 백성들이 강력히 요구하기라도 하는 듯 그녀를 데려왔다.
Circa administrationem autem imperii aliquamdiu se uarium praestitit, mixtura quoque aequabili uitiorum atque uirtutum, donec uirtutes quoque in uitia deflexit: quantum coniectare licet, super ingenii naturam inopia rapax, metu saeuus.
한편 제국의 통치에 관해서는 얼마 동안 미덕과 악덕이 고루 섞인 변덕스러운 태도를 보여주다가, 결국에는 미덕마저 악덕으로 타락시켰다. 추측건대 그는 본성에 더하여 궁핍함 때문에 탐욕스러워졌고, 두려움 때문에 잔혹해졌다.