§1Progenies Caesarum in Nerone defecit: quod futurum compluribus quidem signis, sed uel euidentissimis duobus apparuit.
카이사르 가문의 혈통은 네로에게서 끝났다. 이 일이 일어날 것임은 여러 징조로, 특히 매우 명백한 두 가지 징조로 드러났다.
Liuiae olim post Augusti statim nuptias Veientanum suum reuisenti praeteruolans aquila gallinam albam ramulum lauri rostro tenentem, ita ut rapuerat, demisit in gremium;
예전에 리비아가 아우구스투스와 결혼한 직후에 베이이의 자신의 별장을 다시 방문하고 있을 때, 날아가던 독수리가 부리에 월계수 가지를 물고 있는 흰 암탉을 움켜쥔 채 그대로 그녀의 품에 떨어뜨렸다.
cumque nutriri alitem, pangi ramulum placuisset, tanta pullorum suboles prouenit, ut hodieque ea uilla 'ad Gallinas' uocetur, tale uero lauretum, ut triumphaturi Caesares inde laureas decerperent;
그리하여 그 새를 기르고 가지를 심기로 결정되자, 병아리들의 번식이 너무나 왕성하여 오늘날에도 그 별장은 ‘암탉 장원’이라 불리며, 월계수 숲 또한 개선식을 거행하려는 카이사르들이 그곳에서 월계관을 꺾을 정도로 무성해졌다.
fuitque mos triumphantibus, alias confestim eodem loco pangere; et obseruatum est sub cuiusque obitum arborem ab ipso institutam elanguisse.
그리고 개선식 참석자들에게는 그곳에 즉시 다른 가지를 심는 관습이 있었는데, 각자의 죽음을 앞두고 그 사람 자신에 의해 심어진 나무가 시들어 죽는 것이 관찰되었다.
ergo nouissimo Neronis anno et silua omnis exaruit radicitus, et quidquid ibi gallinarum erat interiit.
그리하여 네로의 마지막 해에 숲 전체가 뿌리째 말라 죽었고, 그곳에 있던 암탉들도 모두 죽었다.
ac subinde tacta de caelo Caesarum aede capita omnibus simul statuis deciderunt, Augusti etiam sceptrum e manibus excussum est.
그리고 곧바로 카이사르들의 신전이 벼락을 맞아 모든 조각상의 머리가 동시에 떨어졌으며, 아우구스투스의 손에서는 홀마저 떨어져 나갔다.
§2Neroni Galba successit nullo gradu contingens Caesarum domum, sed haud dubie nobilissimus magnaque et uetere prosapia, ut qui statuarum titulis pronepotem se Quinti Catuli Capitolini semper ascripserit, imperator uero etiam stemma in atrio proposuerit, quo paternam originem ad Iouem, maternam ad Pasiphaam Minonis uxorem referret.
네로의 뒤를 이은 갈바는 카이사르 가문과 아무런 혈연 관계가 없었으나, 의심할 여지 없이 극히 고귀하고 위대하며 오래된 가문 출신이었다. 그는 조각상의 비문에 항상 자신을 퀸투스 카툴루스 카피톨리누스의 증손자라고 적어 넣었으며, 황제가 되어서는 부계의 기원을 유피테르에, 모계의 기원을 미노스의 아내 파시파에에 연결하는 가계도를 아트리움에 내걸 정도였다.
§3Imagines et elogia uniuersi generis exequi longum est, familiae breuiter attingam.
가문 전체의 초상과 명예로운 비문들을 일일이 추적하는 것은 너무 길어질 것이므로, 그의 가족에 대해 간단히 다루고자 한다.
qui primus Sulpiciorum cognomen Galbae tulit cur aut unde traxerit, ambigitur.
술피키우스 씨족 중에서 누가 처음으로 갈바라는 성을 가졌는지, 그리고 왜 또는 어디에서 그것을 유래했는지에 대해서는 이견이 분분하다.
quidam putant, quod oppidum Hispaniae frustra diu oppugnatum inlitis demum galbano facibus succenderit;
어떤 이들은 스페인의 한 마을을 오랫동안 헛되이 포위한 끝에 마침내 갈바눔을 바른 횃불로 불을 질렀기 때문이라고 생각한다.
alii, quod in diuturna ualitudine galbeo, id est remediis lana inuolutis, assidue uteretur;
다른 이들은 오랫동안 앓아누워 있는 동안 갈베움, 즉 양모로 감싼 치료제를 계속해서 사용했기 때문이라고 생각한다.
nonnulli, quod praepinguis fuerit uisus, quem galbam Galli uocent; uel contra, quod tam exilis, quam sunt animalia quae in aesculis nascuntur appellanturque galbae.
어떤 이들은 그가 매우 뚱뚱해 보였는데 갈리아인들이 그런 사람을 갈바라고 부르기 때문이라고 하며, 반대로 참나무에 생겨나서 갈바라고 불리는 벌레처럼 아주 여위었기 때문이라고도 한다.
familiam illustrauit Seruius Galba consularis, temporum suorum †et eloquentissimus, quem tradunt Hispaniam ex praetura optinentem, triginta Lusitanorum milibus perfidia trucidatis, Viriatini belli causam extitisse.
이 가족을 유명하게 만든 것은 집정관 역임자인 세르비우스 갈바로, 그는 당대 가장 웅변적인 인물 중 하나였다. 전해지는 바에 따르면, 그는 법무관직을 마친 후 히스파니아를 통치할 때 배신으로 3만 명의 루시타니아인을 학살하여 비리아투스 전쟁의 원인을 제공했다고 한다.
eius nepos ob repulsam consulatus infensus Iulio Caesari, cuius legatus in Gallia fuerat, conspirauit cum Cassio et Bruto, propter quod Pedia lege damnatus est.
그의 손자는 집정관 낙선 때문에 갈리아에서 자신이 부관으로 모셨던 율리우스 카이사르에게 원한을 품고 카시우스 및 브루투스와 공모했으며, 이 때문에 페디우스 법에 의해 유죄 판결을 받았다.
ab hoc sunt imperatoris Galbae auus ac pater: auus clarior studiis quam dignitate—non enim egressus praeturae gradum—multiplicem nec incuriosam historiam edidit;
이 사람에게서 황제 갈바의 할아버지와 아버지가 태어났다. 할아버지는 관직보다 학문 연구로 더 유명했는데 법무관 계급을 넘지 못했기 때문이며, 다양하고도 꼼꼼한 역사서를 펴냈다.
pater consulatu functus, quanquam breui corpore atque etiam gibber modicaeque in dicendo facultatis, causas industrie actitauit.
아버지는 집정관을 지냈는데, 비록 왜소한 체구에 곱사등이였고 연설 능력도 평범했으나 법정 변호를 열심히 수행했다.
uxores habuit Mummiam Achaicam, neptem Catuli proneptemque L. Mummi, qui Corinthum excidit;
그는 아내로 카툴루스의 손녀이자 코린토스를 파괴한 루키우스 뭄미우스의 증손녀인 뭄미아 아카이카를 두었다.
item Liuiam Ocellinam ditem admodum et pulchram, a qua tamen nobilitatis causa appetitus ultro existimatur et aliquanto enixius, postquam subinde instanti uitium corporis secreto posita ueste detexit, ne quasi ignaram fallere uideretur.
또한 매우 부유하고 아름다운 리비아 오첼리나를 아내로 맞이했는데, 그녀 쪽에서 그의 고귀한 가문 때문에 먼저, 그리고 다소 열성적으로 그에게 구혼한 것으로 여겨진다. 이는 그녀가 그에게 끈질기게 매달리자, 그가 자신이 무지한 그녀를 속이는 것처럼 보이지 않으려 비밀리에 옷을 벗어 자신의 신체적 결함을 보여준 후의 일이었다.
ex Achaica liberos Gaium et Seruium procreauit, quorum maior Gaius attritis facultatibus urbe cessit prohibitusque a Tiberio sortiri anno suo proconsulatum uoluntaria morte obiit.
아카이카와의 사이에서 그는 가이우스와 세르비우스라는 자녀를 낳았는데, 그중 맏이인 가이우스는 재산을 탕진하고 로마를 떠났으며, 티베리우스가 그의 해당 연도에 프로콘술 직을 제비뽑기하는 것을 금지하자 스스로 목숨을 끊었다.
§4Ser. Galba imperator M. Valerio Messala Cn. Lentulo cons. natus est VIIII. Kal. Ian. in uilla colli superposita prope Tarracinam sinistrorsus Fundos petentibus, adoptatusque a nouerca sua Liuia nomen et Ocellare cognomen assumpsit mutato praenomine;
황제 세르비우스 갈바는 마르쿠스 발레리우스 메살라와 그나에우스 렌툴루스가 집정관이던 해, 12월 24일, 타라키나 근처에서 푼디 방향으로 가는 길 왼편에 있는, 언덕 위에 지어진 별장에서 태어났다. 그는 의붓어머니인 리비아에게 입양되자 개인명을 바꾸어 그녀의 이름과 오첼라라는 성을 받아들였다.
nam Lucium mox pro Seruio usque ad tempus imperii usurpauit.
사실 그는 그 후 얼마 지나지 않아 황제가 될 때까지 세르비우스 대신 루키우스라는 이름을 사용했다.
constat Augustum puero adhuc, salutanti se inter aequales, apprehensa buccula dixisse: καὶ σὺ τέκνον ἡμῶν παρατρώξῃ.
아우구스투스는 그가 아직 소년이었을 때 또래들과 함께 자신에게 인사하러 오자, 그의 뺨을 꼬집으며 "너도 마찬가지란다, 얘야, 우리의 권력을 조금씩 갉아먹겠구나"라고 말했다고 전해진다.
sed et Tiberius, cum comperisset imperaturum eum uerum in senecta: 'uiuat sane,' ait, 'quando id ad nos nihil pertinet.
티베리우스 역시 그가 황제가 될 것이나 노년에 그렇게 되리라는 것을 알게 되자, "아무튼 그를 살려두어라, 그것은 우리와는 아무런 상관이 없으니"라고 말했다.
' auo quoque eius fulgur procuranti, cum exta de manibus aquila rapuisset et in frugiferam quercum contulisset, responsum est summum sed serum imperium portendi familiae;
또한 그의 할아버지가 벼락의 액막이 제사를 지내고 있을 때, 독수리가 그의 손에서 내장을 빼앗아 열매 맺는 참나무로 날아가자, 그 가문에 최고의 권력이 오기는 하되 늦게 올 것이라는 신탁이 내렸다.
et ille irridens: 'sane,' inquit, 'cum mula pepererit.
그러자 할아버지는 비웃으며 "그려, 노새가 새끼를 낳을 때에나 말이네"라고 말했다.
' nihil aeque postea Galbam temptantem res nouas confirmauit quam mulae partus, ceterisque ut obscaenum ostentum abhorrentibus, solus pro laetissimo accepit memor sacrificii dictique aui.
그 후 갈바가 거사를 도모할 때, 노새의 출산만큼 그를 고무시킨 것은 없었다. 다른 이들은 이를 불길한 징조라며 혐오했으나, 그 혼자만은 할아버지의 제사와 말을 기억하고 있었기에 극히 기쁜 징조로 받아들였다.
Sumpta uirili toga somniauit Fortunam dicentem, stare se ante fores defessam et nisi ocius reciperetur, cuicumque obuio praedae futuram.
성인 토가를 입은 후, 그는 꿈에서 포르투나가 문 앞에 지친 채 서서 자신을 속히 들여보내 주지 않으면 마주치는 누구에게나 먹잇감이 될 것이라고 말하는 것을 보았다.
utque euigilauit, aperto atrio simulacrum aeneum deae cubitali maius iuxta limen inuenit idque gremio suo Tusculum, ubi aestiuare consueuerat, auexit et in parte aedium consecratum menstruis deinceps supplicationibus et peruigilio anniuersario coluit.
그리하여 잠에서 깨어나 아트리움을 열자, 문턱 바로 옆에서 한 규빗이 넘는 크기의 여신 청동상을 발견했다. 그는 그것을 품에 안고 매년 여름을 보내던 투스쿨룸으로 옮겼으며, 저택의 한 영역에 이를 봉안하고 이후 매달의 기도와 매년의 철야제로 숭배했다.
Quanquam autem nondum aetate constanti ueterem ciuitatis exoletumque morem ac tantum in domo sua haerentem obstinatissime retinuit, ut liberti seruique bis die frequentes adessent ac mane saluere, uesperi ualere sibi singuli dicerent.
그리고 그는 아직 성숙한 나이에 이르지 않았음에도 불구하고, 오직 자신의 집안에만 남아 있는 도시의 오래되고 사라져 버린 관습을 완고하게 유지했는데, 이는 해방노예들과 노예들이 하루에 두 번 떼 지어 찾아와 아침에는 각자 그에게 문안 인사를 하고 저녁에는 작별 인사를 고하는 것이었다.