Humanitext Reader

리비우스 · 로마사 §6.37.1-6.37.12

평민 집정관 선출 촉구와 10인위원회 법안 발의

1770개 구절 중 351번째 · 라틴어

요약

섹스티우스와 리키니우스는 평민 출신 집정관 선출의 필요성을 역설하고 과거의 전례를 들어 평민의 역량을 옹호했으며, 신성한 의식을 담당할 10인위원회에 관한 새로운 법안을 발의하고 군대가 돌아올 때까지 민회를 연기했다.

§6.37.1haec indigna miserandaque auditu cum apud timentes sibimet ipsos maiore audientium indignatione quam sua increpuissent, §6.37.2atqui nec agros occupandi modum nec faenore trucidandi plebem alium patribus umquam fore adfirmabant, nisi alterum ex plebe consulem, custodem suae libertatis, plebes fecisset.
자신들의 신변을 두려워하는 이들 앞에서, 들기에 수치스럽고 눈물겨운 이 일들을 자신들의 분노보다 듣는 이들의 더 큰 분노를 자아내며 그들(호민관들)이 격렬히 성토했을 때, 그럼에도 불구하고, 만약 평민이 자신들의 자유의 수호자로서 평민 출신의 한쪽 집정관을 선출하지 않는다면, 패트리키들에게는 토지를 무단 점유하는 것에도, 고리로 평민을 파멸시키는 것에도 다른 어떤 제한도 결코 없을 것이라고 그들은 주장했다.
§6.37.3contemni iam tribunos plebis, quippe quae potestas iam suam ipsa vim frangat intercedendo.
이제 평민 호민관은 경멸을 받고 있는데, 왜냐하면 그 권력 자체가 거부권을 행사함으로써 스스로의 힘을 꺾고 있기 때문이라는 것이었다.
§6.37.4non posse aequo iure agi, ubi imperium penes illos, penes se auxilium tantum sit; nisi imperio communicato numquam plebem in parte pari rei publicae fore.
명령권(임페리움)이 그들의 손에 있고 자신들의 손에는 원조권(아욱실리움)만 있는 곳에서는 동등한 권리 하에 국정이 운영될 수 없으며, 명령권이 공유되지 않는 한 평민은 결코 국가의 대등한 일원이 될 수 없다는 것이었다.
nec esse, quod quisquam satis putet, si plebeiorum ratio comitiis consularibus habeatur; nisi alterum consulem utique ex plebe fieri necesse sit, neminem fore.
또한 집정관 선거에서 평민의 입후보를 고려해 준다 한들, 그것으로 만족스럽다고 여길 이유도 없으니, 한쪽 집정관이 반드시 평민 중에서 나오도록 법제화되지 않는 한 아무도 선출되지 않을 것이기 때문이었다.
§6.37.5an iam memoria exisse, cum tribunos militum idcirco potius quam consules creari placuisset, ut et plebeis pateret summus honos, quattuor et quadraginta annis neminem ex plebe tribunum militum creatum esse? quid crederent?
아니면, 최고의 명예가 평민에게도 열리도록 집정관 대신 군사 호민관을 선출하기로 결정되었을 때, 44년 동안 평민 중 단 한 사람도 군사 호민관으로 선출되지 못했다는 사실이 벌써 기억에서 사라졌단 말인가? 그들이 무엇을 믿어야 한단 말인가?
§6.37.6duobusne in locis sua voluntate impertituros plebi honorem, qui octona loca tribunis militum creandis occupare soliti sint, et ad consulatum viam fieri passuros, qui tribunatum saeptum tam diu habuerint?
군사 호민관을 선출하기 위해 여덟 자리를 차지하곤 하던 자들이, 겨우 두 자리인 집정관직에서 자발적으로 평민에게 명예를 나누어 주겠는가? 또한 군사 호민관직을 그토록 오랫동안 폐쇄해 두었던 자들이 집정관직으로 통하는 길이 만들어지는 것을 허용하겠는가?
§6.37.7lege obtinendum esse, quod comitiis per gratiam nequeat, et seponendum extra certamen alterum consulatum, ad quem plebi sit aditus, quoniam in certamine relictus praemium semper potentioris futurus sit.
선거에서 호의로는 얻을 수 없는 것은 법으로 쟁취해야 하며, 한쪽 집정관직은 경쟁의 영역 밖에 따로 떼어두어 평민의 진입 경로를 확보해야 한다는 것이었다. 경쟁 속에 남겨둔다면 그것은 언제나 더 강한 자의 전리품이 될 것이기 때문이었다.
§6.37.8nec iam posse dici id, quod antea iactare soliti sint, non esse in plebeis idoneos viros ad curules magistratus;
또한 그들이 예전에 뽐내며 말하곤 했던 것, 즉 평민 중에는 특권 정무관에 적합한 인물이 없다는 말은 이제 할 수 없다는 것이었다.
numquid enim socordius aut segnius rem publicam administrari post P. Licini Calvi tribunatum, qui primus ex plebe creatus sit, quam per eos annos gesta sit, quibus praeter patricios nemo tribunus militum fuerit? quin contra patricios aliquot damnatos post tribunatum; , neminem plebeium.
평민 최초로 선출된 푸블리우스 리키니우스 칼부스의 호민관직 이후로, 패트리키 외에는 아무도 군사 호민관이 되지 못했던 세월 동안보다 국가가 더 나태하게 혹은 더 느리게 운영되었단 말인가? 오히려 그 반대로, 몇몇 패트리키들은 호민관직 이후에 유죄 판결을 받았으나 평민은 아무도 받지 않았다.
§6.37.9quaestores quoque, sicut tribunos militum, paucis ante annis ex plebe coeptos creari, nec ullius eorum populum Romanum paenituisse.
재무관(퀘스토르) 역시 군사 호민관과 마찬가지로 몇 년 전부터 평민 중에서 선출되기 시작했으나, 로마 인민이 그들 중 누구에 대해서도 후회한 적이 없었다는 것이었다.
§6.37.10consulatum superesse plebeis; eam esse arcem libertatis, id columen.
집정관직이 평민에게 남아 있으니, 그것이야말로 자유의 요새이자 기둥이라는 것이었다.
si eo perventum sit, tum populum Romanum vere exactos ex urbe reges et stabilem libertatem suam existimaturum;
만약 거기에 도달하게 된다면, 그때야말로 로마 인민은 왕들이 참으로 도성에서 추방되었고 자신들의 자유가 확고해졌다고 여길 것이었다.
§6.37.11quippe ex illa die in plebem ventura omnia, quibus patricii excellant, imperium atque honorem, gloriam belli, genus, nobilitatem, magna ipsis fruenda, maiora liberis relinquenda.
왜냐하면 그날 이후로 패트리키들이 우월하게 가지던 모든 것, 즉 명령권과 명예, 전쟁의 영광, 가문, 귀족의 신분이 평민에게 올 것이며, 그것은 그들 자신들이 누릴 큰 것이자 자녀들에게 남겨줄 더 큰 것이 될 것이기 때문이었다.
§6.37.12huius generis orationes ubi accipi videre, novam rogationem promulgant, ut pro duumviris sacris faciundis decemviri creentur ita, ut pars ex plebe, pars ex patribus fiat;
이러한 종류의 연설이 호응을 얻는 것을 보자, 그들은 신성한 의식을 거행하기 위한 2인위원회 대신, 일부는 평민에서 일부는 패트리키에서 선출되도록 10인위원회를 구성하자는 새로운 법안을 발의했다.
omniumque earum rogationum comitia in adventum eius exercitus differunt, qui Velitras obsidebat.
그리고 이 모든 법안에 대한 민회를 벨리트라이를 포위하고 있던 군대가 돌아올 때까지 연기했다.

어휘·문법 주석

  1. 6.37.1auditu — 형용사 `indigna`와 형용사적 분사 `miseranda`를 수식하는 앙와법(supine) 탈격으로, "듣기에" 혹은 "들어서"라는 의미를 나타낸다.
  2. 6.37.3quippe quae potestas — 원인을 나타내는 접속법(`frangat`)을 이끄는 `quippe qui (quae, quod)` 구문이다. 선행사는 바로 앞의 `potestas`(호민관의 권한)이므로 여성 단수형 `quae`가 사용되었다.
  3. 6.37.4non posse aequo iure agi — 간접화법 내의 대격과 부정사 구문이다. 수동 부정사 `agi`가 비인칭적으로 사용되어 "국정이 운영되다"라는 의미를 가지며, 주격 대격은 생략되어 있다.
  4. 6.37.9nec ullius eorum populum Romanum paenituisse — 비인칭 동사 `paenitet`(후회하게 만들다)의 간접화법 내 부정사 형태이다. 후회의 대상은 속격 `ullius eorum`으로, 주체(로마 인민)는 대격 `populum Romanum`으로 나타난다.

이 구절 인용하기

리비우스, 로마사 §6.37.1-6.37.12. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:6.37.1-6.37.12

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.