§4.55.1sed nulla erat consularis actio, quam inpediendo id, quod petebant, exprimerent, cum mira opportunitate Volscos et Aequos praedatum extra fines exisse in agrum Latinum Hernicumque adfertur.
그러나 그것을 저지함으로써 자신들이 요구하는 바를 강제로 얻어낼 수 있을 만한 집정관의 행정 행위는 아무것도 없었는데, 마침 기가 막히게 좋은 기회로 볼스키인들과 아이쿠이인들이 약탈을 위해 국경을 넘어 라티움인과 헤르니키인의 영토로 쳐들어왔다는 소식이 전해졌다.
§4.55.2ad quod bellum ubi ex senatus consulto consules dilectum habere occipiunt, obstare tunc enixe tribuni sibi plebique eam fortunam oblatam memorantes.
원로원 결의에 따라 집정관들이 이 전쟁을 위한 징병을 시작하자, 호민관들은 이것이 자신들과 평민에게 찾아온 기회라고 주장하며 강력히 가로막았다.
§4.55.3tres erant et omnes acerrimi viri generosique iam, ut inter plebeios.
그들은 세 명이었는데, 모두 극도로 격정적인 인물들이었으며, 평민들 사이에서는 이미 명문가 출신이었다.
duo singuli singulos sibi consules adservandos adsidua opera desumunt; uni contionibus data nunc detinenda, nunc concienda plebs.
두 사람은 각각 한 명씩 집정관을 전담하여 끊임없이 감시하는 임무를 맡았고, 한 사람에게는 민회를 통해 때로는 평민을 진정시키고 때로는 충동질하는 역할이 주어졌다.
§4.55.4nec dilectum consules nec comitia, quae petebant, tribuni expediebant.
집정관들은 징병을 진척시키지 못했고, 호민관들 역시 자신들이 요구하던 선거를 진척시키지 못했다.
inclinante deinde se fortuna ad causam plebis nuntii veniunt arcem Caruentanam dilapsis ad praedam militibus, qui in praesidio erant, Aequos interfectis paucis custodibus arcis invasisse; alios recurrentis in arcem, alios palantes in agris caesos.
그러던 중 전세가 평민들의 명분 쪽으로 기울어지면서 파수병들이 약탈을 위해 흩어진 틈을 타, 아이쿠이인들이 카르벤툼 요새의 소수 수비대를 죽이고 그곳을 습격하여 점령했으며, 요새로 되돌아오던 이들과 들판을 헤매던 이들이 살해당했다는 보고가 들어왔다.
§4.55.5ea adversa civitati res vires tribuniciae actioni adiecit.
국가의 이 불행한 사태는 호민관들의 투쟁에 힘을 실어주었다.
nequiquam enim temptati, ut tum denique desisterent inpediendo bello, postquam non cessere nec publicae tempestati nec suae invidiae, pervincunt, ut senatus consultum fiat de tribunis militum creandis,
전쟁을 방해하는 일을 이제는 그만두라는 설득은 소용이 없었고, 그들은 국가의 위기에도, 자신들에게 쏟아지는 원망에도 굴하지 않았기에, 마침내 군사 호민관을 선출하라는 원로원 결의를 이끌어내는 데 성공했다.
§4.55.6certo tamen pacto, ne cuius ratio haberetur, qui eo anno tribunus plebis esset, neve quis reficeretur in annum tribunus plebis,
다만, 그해에 평민 호민관인 자는 그 후보 자격을 고려하지 않으며, 이듬해 평민 호민관으로 그 누구도 연임되지 않는다는 확실한 조건 하에서였다.
§4.55.7haud dubie Icilios denotante senatu, quos mercedem seditiosi tribunatus petere consulatum insimulabant.
원로원이 이킬리우스가 사람들을 표적으로 삼았음은 의심할 여지가 없었으니, 그들이 선동적인 호민관직의 대가로 집정관직을 요구하고 있다고 비난했던 것이다.
tum dilectus haberi bellumque omnium ordinum consensu apparari coeptum.
그러고 나서 징병이 실시되었고, 모든 계급의 합의 하에 전쟁 준비가 시작되었다.
§4.55.8consules ambo profecti sint ad arcem Caruentanam, an alter ad comitia habenda substiterit, incertum diversi auctores faciunt;
두 집정관 모두가 카르벤툼 요새로 출발했는지, 아니면 한 명은 선거를 치르기 위해 남았는지는 작가들마다 서술이 달라 불분명하다.
illa pro certo habenda, in quibus non dissentiunt, ab arce Carventana, cum diu nequiquam oppugnata esset, recessum, Verruginem in Volscis eodem exercitu receptam, populationesque et praedas et in Aequis et in Volsco agro ingentes factas.
다만 그들의 의견이 일치하여 확실한 사실로 여겨야 할 것은 다음과 같다. 즉, 카르벤툼 요새에서 오랫동안 헛되이 포위 공격을 벌인 끝에 철수했다는 것, 같은 군대에 의해 볼스키인 영토에 있는 베루고를 탈환했다는 것, 그리고 아이쿠이인과 볼스키인 영토 양측 모두에서 엄청난 초토화와 약탈이 자행되었다는 점이다.