Humanitext Reader

마르쿠스 툴리우스 키케로 · 폰테이우스 변론 §1-8

폰테이우스의 재무관 장부와 기소에 대한 반박

9개 구절 중 1번째 · 라틴어

요약

키케로는 가울리아 총독 시절 횡령 혐의로 고발된 포인테이우스를 옹호하며, 그의 재무관 시절 공사 장부 기록의 무결함을 증명함으로써 결백을 주장하는 한편 기소 측 증인과 증거의 터무니없음을 지적한다.

§1oportuisse an ita dissolvit ut omnes alii dissolverunt? nam ita ego defendo M. Fonteium, iudices, itaque contendo post legem Valeriam latam te quaestore usque ad T. Crispinum quaestorem aliter neminem solvisse;
...해야만 했는가, 아니면 그가 다른 모든 이들이 지급한 것과 같은 방식으로 지급했는가? 배심원 여러분, 나는 바로 이와 같이 마르쿠스 포인테이우스를 변호하며, 발레리우스 법이 통과된 후 귀하가 재무관이었을 때부터 티투스 크리스피누스가 재무관이었을 때까지 다른 어느 누구도 다른 방식으로 지급하지 않았다고 주장하기 때문입니다.
hunc omnium superiorum, huius autem omnis qui postea fuerint auctoritatem dico secutos.
나는 그가 자신보다 먼저 있었던 모든 이들의 권위를 따랐고, 그 후에 있었던 모든 이들도 그의 권위를 따랐다고 말하는 바입니다.
§2quid accusas, quid reprendis? nam quod in tabulis dodrantariis et quadrantariis, quas ait ab Hirtuleio institutas, Fontei officium desiderat, non possum existimare utrum ipse erret an vos in errorem inducere velit.
귀하는 무엇을 비난하고 무엇을 책망하는 것입니까? 그가 힐툴레이우스에 의해 설립되었다고 말하는 '4분의 3 장부'와 '4분의 1 장부'에서 포인테이우스의 직무 유기를 지적하는 것에 대해, 나는 그가 스스로 오해하고 있는 것인지, 아니면 여러분을 오해로 인도하려는 것인지 판단할 수 없습니다.
quaero enim abs te, M. Plaetori, possitne tibi ipsi probata esse nostra causa, si, qua in re abs te M. Fonteius accusatur, auctorem habet eum quem tu maxime laudas Hirtuleium; qua in re autem laudas Hirtuleium, Fonteius idem fecisse reperitur.
마르쿠스 플라이토리우스여, 귀하에게 묻건대, 귀하가 마르쿠스 포인테이우스를 비난하는 바로 그 일에서 그가 귀하가 가장 찬양하는 힐툴레이우스를 그 인도자로 삼고 있고, 반대로 귀하가 힐툴레이우스를 찬양하는 바로 그 일에서 포인테이우스 역시 똑같이 행한 것으로 밝혀진다면, 우리측의 주장이 귀하 자신에게 인정될 수 있겠습니까?
reprehendis solutionis genus; eodem modo Hirtuleium dissolvisse publicae tabulae coarguunt.
귀하는 지급 방식을 책망하지만, 공적 장부는 힐툴레이우스 역시 같은 방식으로 지급했음을 명백히 입증합니다.
laudas illum quod dodrantarias tabulas instituerit;
귀하는 그가 4분의 3 장부를 설립했다는 이유로 그를 찬양합니다.
easdem Fonteius instituit et eodem genere pecuniae.
포인테이우스도 똑같은 장부를, 그것도 같은 종류의 돈으로 설립했습니다.
nam ne forte sis nescius et istas tabulas existimes ad diversam veteris aeris alieni rationem pertinere, ob unam causam et in uno genere sunt institutae.
귀하가 혹시라도 무지하여 그 장부들이 옛 채무의 서로 다른 계산 방식에 관한 것이라고 생각하지 않도록 말해 두자면, 그것들은 단 하나의 이유 때문에, 단 하나의 종류로 설립된 것입니다.
nam cum publicanis qui Africam, qui Aquileiense portorium
아프리카를, 아퀼레이아의 관세를 청부맡았던 세리들과...
§3cite nemo, nemo, inquam, iudices, reperietur qui unum se in quaestura M. Fonteio nummum dedisse, aut illum ex ea pecunia quae pro aerario solveretur detraxisse dicat;
...cite, 배심원 여러분, 나는 단언컨대 아무도, 마르쿠스 포인테이우스의 재무관 임기 중에 그에게 단 한 닢의 동전이라도 주었다고 말하거나, 국고를 위해 지급되어야 할 그 돈에서 그가 무언가를 떼어내어 가졌다고 말할 사람은 단 한 사람도 찾아볼 수 없을 것입니다.
nullius in tabulis ulla huius furti significatio, nullum in eis nominibus intertrimenti aut deminutionis vestigium reperietur.
어느 누구의 장부에서도 이 절도의 어떠한 흔적도 없으며, 그 항목들 중에서도 어떠한 감소나 감손의 흔적도 찾아볼 수 없을 것입니다.
atqui homines, si qui in hoc genere quaestionis accusati sunt, reprehensos videmus primum testibus;
그러나 우리는 이러한 종류의 심리에서 고발당한 사람들이 무엇보다 먼저 증인들에 의해 유죄가 입증되는 것을 봅니다.
difficile est enim eum qui magistratui pecuniam dederit non aut induci odio ut dicat aut cogi religione;
정무관에게 돈을 준 사람이 증오에 이끌려 말하거나 종교적 맹세에 강제되어 말하지 않기란 어렵기 때문입니다.
deinde si qua gratia testes deterrentur, tabulae quidem certe incorruptae atque integrae manent.
둘째로, 설령 어떤 호의 때문에 증인들이 위협을 받아 물러선다 하더라도, 장부만큼은 확실히 훼손되지 않고 온전한 상태로 남아 있습니다.
fac omnis amicissimos Fonteio fuisse, tantum hominum numerum ignotissimorum atque alienissimorum pepercisse huius capiti, consuluisse famae;
모든 이들이 포인테이우스에게 극히 우호적이었고, 그토록 많은 전혀 알지도 못하고 무관한 사람들이 그의 목숨을 구하고 명예를 돌보았다고 가정해 보십시오.
res ipsa tamen ac ratio litterarum confectioque tabularum habet hanc vim ut ex acceptis et datis quidquid fingatur, aut surripiatur, aut non constet, appareat.
그러나 사태 자체와 장부 기록의 논리, 그리고 장부의 작성은 수입과 지출에서 어떠한 위조나 횡령, 혹은 불일치가 발생하더라도 그것이 드러나게 마련인 힘을 지니고 있습니다.
acceptas populo Romano pecunias omnis isti rettulerunt;
이들은 로마 인민을 위해 수납된 모든 돈을 기입했습니다.
si protinus aliis aeque magnas aut solverunt aut dederunt, ut, quod acceptum populo Romano est, id expensum cuipiam sit, certe nihil potest esse detractum.
만약 그들이 즉시 다른 이들에게 그와 동등한 액수를 지급하거나 넘겨주어, 로마 인민을 위해 수납된 것이 누군가를 위한 지출로 잡혔다면, 확실히 아무것도 빼돌려졌을 리가 없습니다.
sin aliquid domum tulerunt, ex eorum arca, e ra
그러나 만약 그들이 집으로 무언가를 가져갔다면, 그들의 금고에서, 혹은 장부에서...
§4deorum hominumque fidem! testis non invenitur in ducentiens et triciens sestertio! quam multorum hominum? sescentorum amplius.
신들과 인간들의 신의에 걸고! 2천3백만 세스테르티우스에 달하는 돈에서 증인 한 명을 찾을 수 없다니! 얼마나 많은 사람들 중에서입니까? 육백 명 이상입니다.
quibus in terris gestum negotium est? illo, illo, inquam, loco quem videtis.
어느 땅에서 그 거래가 행해졌습니까? 귀하들이 보고 있는 바로 저기, 저 장소에서 행해졌다고 나는 말합니다.
extra ordinemne pecunia est data? immo vero nummus nullus sine litteris multis commotus est.
특별한 방식으로 돈이 건네졌습니까? 천만에요, 도리어 수많은 기록 없이는 단 한 닢의 동전도 움직이지 않았습니다.
quae est igitur ista accusatio, quae facilius possit Alpis quam paucos aerari gradus ascendere, diligentius Rutenorum quam populi Romani defendat aerarium, libentius ignotis quam notis utatur, alienigenis quam domesticis testibus, planius se confirmare crimen libidine barbarorum quam nostrorum hominum litteris arbitretur?
그렇다면 알프스를 넘는 것이 국고의 몇 안 되는 계단을 오르는 것보다 쉽고, 로마 인민의 국고보다 루테니인의 국고를 더 열성적으로 지키며, 아는 사람보다 모르는 사람을, 본국인 증인보다 외국인 증인을 즐겨 사용하고, 우리 동포들의 기록보다 야만인들의 변덕을 통해 죄를 더 명백히 입증할 수 있다고 생각하는 귀하의 그 고발은 대체 무엇입니까?
§5duorum magistratuum, quorum uterque in pecunia maxima tractanda procurandaque versatus est, triumviratus et quaesturae, ratio sic redditur, iudices, ut in eis rebus quae ante oculos gestae sunt, ad multos pertinuerunt, confectae publicis privatisque tabulis sunt, nulla significatio furti, nulla alicuius delicti suspicio reperiatur.
배심원 여러분, 매우 막대한 자금을 취급하고 관리하는 일에 종사했던 두 정무관직, 즉 삼인관직과 재무관직의 장무 보고는 다음과 같이 제시되어, 눈앞에서 행해지고 많은 이들에게 관계되었으며 공사 장부로 작성된 그 일들 속에서, 절도의 어떠한 흔적도, 어떤 범죄의 혐의도 발견되지 않습니다.
§6Hispaniensis legatio consecuta est turbulentissimo rei publicae tempore, cum adventu L. Sullae maximi exercitus in Italiam cives vi dissiderent, non iudiciis ac legibus;
히스파니아로의 사절 파견은 공화국의 극히 혼란스러운 시기에 뒤이어 일어났으니, 당시 루키우스 술라가 거대한 군대를 이끌고 이탈리아에 도달함에 따라 시민들은 재판과 법률이 아니라 무력으로 분열되어 있었습니다.
atque hoc rei publicae statu desperato qualis
공화국의 이 절망적인 상황 속에서 어떤...
§7si nulla pecunia numerata est, cuius pecuniae quinquagesima est?
만약 아무런 돈도 지급되지 않았다면, 대체 무슨 돈의 50분의 1이라는 말입니까?
§8frumenti maximus numerus e Gallia, peditatus amplissimae copiae e Gallia, equites numero plurimi e Gallia.
가울리아로부터의 극히 막대한 양의 곡물, 가울리아로부터의 극히 풍부한 보병 부대, 가울리아로부터의 수적으로 가장 많은 기병.

어휘·문법 주석

  1. §1te quaestore — 대명사와 명사로만 구성된 탈격 독립구문(ablative absolute). 연결동사 esse의 현재분사가 존재하지 않기 때문에 분사가 생략되어 있으며, "귀하가 재무관이었을 때"라는 시간적 상황을 나타낸다.
  2. §3fac omnis amicissimos Fonteio fuisse — 동사 facere의 현재 명령법 단수형 fac은 "가령 ~라고 가정해 보라"라는 양보적 가정을 나타내며, 뒤에 대격과 부정사 구문(omnis [= omnes] ... fuisse, pepercisse, consuluisse)을 이끈다.
  3. §4ducentiens et triciens sestertio — 거액의 금액을 나타내는 라틴어 관용적 표현. 배수 부사 ducentiens(200배)와 triciens(30배, 합산 230배)가 생략된 centena milia(10만)를 수식하고, 여기에 탈격 단수 sestertio(혹은 속격 복수 sestertium)가 동반되어 "2,300만 세스테르티우스"를 의미한다.
  4. §4quae facilius possit — 관계대명사 quae가 이끄는 관계절 내의 동사들(possit, defendat, utatur, arbitretur)은 모두 접속법 현재형으로, 선행사 ista accusatio("그와 같은 고발")의 속성이나 성격을 한정하는 '특징의 접속법(subjunctive of characteristic)'이다.

이 구절 인용하기

마르쿠스 툴리우스 키케로, 폰테이우스 변론 §1-8. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi007.humanitext-lat2:1-8

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.