§5.39.1παρατηρήσας οὖν ἔξοδον τοῦ βασιλέως εἰς Κάνωβον, διέδωκε τοῖς φυλάττουσιν αὑτὸν φήμην ὡς ἀφίεσθαι μέλλων ὑπὸ τοῦ βασιλέως, καὶ διὰ ταύτην τὴν αἰτίαν αὐτός τε τοὺς αὑτοῦ θεράποντας εἱστία καὶ τοῖς φυλάττουσιν ἱερεῖα καὶ στεφάνους, ἅμα δὲ τούτοις οἶνον ἐξαπέστειλε.
그리하여 왕이 카노보스로 출발한 것을 알아챈 그는, 자신을 감시하는 자들 사이에 자신이 곧 왕에 의해 석방될 것이라는 소문을 퍼뜨렸다. 그리고 이 빌미를 만들기 위해, 그는 직접 자신의 하인들을 대접하는 한편, 감시자들에게는 제물과 화관을, 그리고 이와 함께 와인을 보냈다.
§5.39.2τῶν δὲ χρωμένων τούτοις ἀνυπονοήτως καὶ καταμεθυσθέντων, παραλαβὼν τοὺς συνόντας φίλους καὶ τοὺς περὶ αὑτὸν παῖδας περὶ μέσον ἡμέρας λαθὼν τοὺς φύλακας ἐξῆλθε μετʼ ἐγχειριδίων.
감시자들이 아무런 의심 없이 이것들을 즐기며 만취하자, 그는 함께 있던 친구들과 자신의 시종들을 데리고 대낮 무렵에 감시자들의 눈을 피해 단검을 든 채 밖으로 나왔다.
§5.39.3προάγοντες δὲ καὶ συντυχόντες κατὰ τὴν πλατεῖαν Πτολεμαίῳ τῷ τότʼ ἐπὶ τῆς πόλεως ἀπολελειμμένῳ, καταπληξάμενοι τῷ παραβόλῳ τοὺς συνόντας αὐτῷ, τοῦτον μὲν κατασπάσαντες ἀπὸ τοῦ τεθρίππου παρέκλεισαν, τὰ δὲ πλήθη παρεκάλουν ἐπὶ τὴν ἐλευθερίαν.
그들이 나아가다 대로에서 당시 도시의 통치를 임명받아 남아 있던 프톨레마이오스를 만나자, 그 대담한 습격으로 그의 수행원들을 경악케 하고, 그를 사두마차에서 끌어내려 감금한 뒤, 군중에게 자유를 향해 동참할 것을 호소했다.
§5.39.4οὐδενὸς δὲ προσέχοντος αὐτοῖς οὐδὲ συνεξισταμένου διὰ τὸ παράδοξον τῆς ἐπιβολῆς, ἐπιστρέψαντες ὥρμησαν πρὸς τὴν ἄκραν, ὡς ἀνασπάσοντες ταύτης τὰς πυλίδας καὶ συγχρησόμενοι τοῖς εἰς τὴν φυλακὴν ἀπηγμένοις τῶν ἀνδρῶν.
그러나 그 기도가 너무나 뜻밖이었기에 아무도 그들에게 주의를 기울이거나 함께 들고 일어나지 않자, 그들은 발길을 돌려 요새를 향해 돌진했다. 요새의 쪽문들을 부수고 열어 감옥에 수감되어 있던 자들을 아군으로 삼고자 한 것이다.
§5.39.5ἀποσφαλέντες δὲ καὶ ταύτης τῆς ἐπιβολῆς διὰ τὸ τοὺς ἐφεστῶτας προαισθομένους τὸ μέλλον ἀσφαλίσασθαι τὴν πύλην, προσήνεγκαν αὑτοῖς τὰς χεῖρας εὐψύχως πάνυ καὶ Λακωνικῶς.
하지만 요새의 파수꾼들이 사태를 미리 감지하고 문을 굳게 걸어 잠그는 바람에 이 시도마저 실패로 돌아가자, 그들은 극히 용감하고 실로 라코니아인다운 방식으로 스스로 목숨을 끊었다.
Κλεομένης μὲν οὖν οὕτω μετήλλαξε τὸν βίον,
클레오메네스는 이와 같이 생을 마감했다.
§5.39.6ἀνὴρ γενόμενος καὶ πρὸς τὰς ὁμιλίας ἐπιδέξιος καὶ πρὸς πραγμάτων οἰκονομίαν εὐφυὴς καὶ συλλήβδην ἡγεμονικὸς καὶ βασιλικὸς τῇ φύσει.
그는 대인 관계에서 수완이 좋고 실무 처리에 천부적인 재능이 있었으며, 한마디로 천성적으로 지도자이자 군주에 걸맞은 인물이었다.