§4.33.1ὁ δὲ λόγος οὗτος ἔχει μὲν ἴσως καὶ διὰ τῶν πάλαι γεγονότων πίστιν.
이 주장은 아마도 옛날에 일어난 일들을 통해서도 신빙성을 얻을 것이다.
§4.33.2οἱ γὰρ Μεσσήνιοι πρὸς ἄλλοις πολλοῖς καὶ παρὰ τὸν τοῦ Διὸς τοῦ Λυκαίου βωμὸν ἀνέθεσαν στήλην ἐν τοῖς κατʼ Ἀριστομένην καιροῖς, καθάπερ καὶ Καλλισθένης φησί, γράψαντες τὸ γράμμα τοῦτο·
왜냐하면 메세니아인들은 다른 많은 일들에 더하여, 아리스토메네스 시대에 칼리스테네스도 말하듯 뤼카이오스의 제우스 제단 옆에 비석을 세우고 다음과 같은 비문을 새겼기 때문이다.
πάντως ὁ χρόνος εὗρε δίκην ἀδίκῳ βασιλῆι, §4.33.3εὗρε δὲ Μεσσήνη σὺν Διὶ τὸν προδότην ῥηιδίως.
"시간은 기필코 불의한 왕에게 벌을 찾아내었고, 메세네는 제우스와 함께 배신자를 쉽게 찾아내었노라.
χαλεπὸν δὲ λαθεῖν θεὸν ἄνδρʼ ἐπίορκον.
거짓 맹세를 한 자가 신을 속이기는 어려운 법이다.
χαῖρε, Ζεῦ βασιλεῦ, καὶ σάω Ἀρκαδίαν. ἐπεὶ γὰρ τῆς αὑτῶν ἐστερήθησαν, §4.33.4οἷον εἰ περὶ δευτέρας πατρίδος, ὥς γʼ ἐμοὶ δοκεῖ, τοῖς θεοῖς εὐχόμενοι σῴζειν τὴν Ἀρκαδίαν, τοῦτʼ ἀνέθεσαν τὸ γράμμα.
영광 있으라, 왕이신 제우스여, 그리고 아카디아를 구원하소서." 왜냐하면 그들은 자신들의 영토를 빼앗겼을 때, 마치 제2의 조국을 위해서인 것처럼, 적어도 내가 보기에는 그러한데, 신들에게 아카디아를 구원해 달라고 기도하며 이 비문을 봉헌했던 것이다.
§4.33.5καὶ τοῦτʼ εἰκότως ἐποίουν·
그리고 그들이 그렇게 한 것은 당연한 일이었다.
οὐ γὰρ μόνον αὐτοὺς Ἀρκάδες ὑποδεξάμενοι κατὰ τὴν ἔκπτωσιν τὴν ἐκ τῆς ἰδίας ὑπὸ τὸν Ἀριστομένειον πόλεμον ὁμεστίους ἐποιήσαντο καὶ πολίτας, ἀλλὰ καὶ τὰς θυγατέρας ἐψηφίσαντο τοῖς ἐν ἡλικίᾳ διδόναι τῶν Μεσσηνίων,
왜냐하면 아리스토메네스 전쟁 중에 고국에서 쫓겨난 그들을 받아들인 아카디아인들은 그들을 한 식구로 삼고 시민으로 삼았을 뿐만 아니라, 딸들을 메세니아인들 중 적령기의 남자들에게 주기로 결의했기 때문이다.
§4.33.6πρὸς δὲ τούτοις ἀναζητήσαντες τὴν Ἀριστοκράτους τοῦ βασιλέως προδοσίαν ἐν τῇ μάχῃ τῇ καλουμένῃ περὶ Τάφρον αὐτόν τʼ ἀνεῖλον καὶ τὸ γένος αὐτοῦ πᾶν ἠφάνισαν.
그뿐만 아니라, 이른바 '참호 전투'에서 국왕 아리스토크라테스가 저지른 배신 행위를 밝혀내어 그를 처형하고 그의 가문 전체를 멸족시켰다.
§4.33.7οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ χωρὶς τῶν πάλαι τὰ τελευταῖα γεγονότα μετὰ τὸν Μεγάλης πόλεως καὶ Μεσσήνης συνοικισμὸν ἱκανὴν ἂν παράσχοι πίστιν τοῖς ὑφʼ ἡμῶν εἰρημένοις.
그러나 옛 일은 제쳐두고라도, 메갈로폴리스와 메세네의 공동 거주지 건설 이후에 일어난 최근의 사건들은 우리가 한 말에 충분한 신빙성을 제공해 줄 것이다.
§4.33.8καθʼ οὓς γὰρ καιρούς, τῆς περὶ Μαντίνειαν μάχης τῶν Ἑλλήνων ἀμφιδήριτον ἐχούσης τὴν νίκην διὰ τὸν Ἐπαμινώνδου θάνατον, ἐκώλυον Λακεδαιμόνιοι μετέχειν τῶν σπονδῶν Μεσσηνίους, ἀκμὴν σφετεριζόμενοι ταῖς ἐλπίσι τὴν Μεσσηνίαν, §4.33.9ἐπὶ τοσοῦτο διέσπευσαν Μεγαλοπολῖται καὶ πάντες οἱ κοινωνοῦντες Ἀρκάδων τῆς αὐτῶν συμμαχίας ὥστε Μεσσηνίους μὲν ὑπὸ τῶν συμμάχων προσδεχθῆναι καὶ μετασχεῖν τῶν ὅρκων καὶ διαλύσεων, Λακεδαιμονίους δὲ μόνους ἐκσπόνδους γενέσθαι τῶν Ἑλλήνων.
왜냐하면 에파메이논다스의 죽음으로 인해 만티네이아 전투에서 그리스인들의 승리가 미결 상태에 머물러 있던 당시에, 라케다이몬인들은 여전히 희망 속에서 메세니아를 가로채려 하며 메세니아인들이 평화 조약에 참여하는 것을 막고 있었는데, 메갈로폴리스인들과 아카디아인들의 동맹에 동참한 모든 이들이 매우 긴박하게 움직인 덕분에, 메세니아인들은 동맹국들에게 받아들여져 선서와 화해에 참여한 반면, 라케다이몬인들만이 그리스인들 중에서 조약에서 제외되었기 때문이다.
§4.33.10ἃ τίς οὐκ ἂν τῶν ἐπιγινομένων ἐν νῷ τιθέμενος νομίσειε καλῶς εἰρῆσθαι τὰ μικρῷ πρότερον ὑφʼ ἡμῶν δεδηλωμένα;
후세 사람들 중 누가 이러한 일들을 마음에 새기면서, 조금 전에 우리가 밝혔던 바가 훌륭하게 말해진 것이라고 생각하지 않겠는가?
§4.33.11ταῦτα μὲν οὖν εἰρήσθω μοι χάριν Ἀρκάδων καὶ Μεσσηνίων, ἵνα μνημονεύοντες τῶν συμβεβηκότων αὐτοῖς περὶ τὰς πατρίδας ἀτυχημάτων ὑπὸ Λακεδαιμονίων ἀληθινῶς ἀντέχωνται τῆς πρὸς αὑτοὺς εὐνοίας καὶ πίστεως,
그러므로 이 말은 아카디아인들과 메세니아인들을 위해 내가 한 말로 해 두자.
§4.33.12καὶ μήτε φόβον ὑφορώμενοι μήτʼ εἰρήνης ἐπιθυμοῦντες ἐγκαταλείπωσιν ἀλλήλους
그들이 라케다이몬인들로 인해 조국에 일어난 불행들을 기억함으로써, 서로에 대한 호의와 신뢰를 진정으로 굳건히 지키고, 두려움을 경계하지도 않고 평화를 갈망하지도 않으면서 서로를 저버리지 않도록 하기 위함이다.