§1τάδε σοὶ κατʼ εὐχὴν, Ζεῦ βασιλεῦ τε καὶ σῶτερ, δῶρα ἀνάγομεν, σὺ δὲ δέξαι, καὶ ὥσπερ ἔσωσας εὐμενῶς, καὶ προσοῦ τὰ χαριστήρια, τῷ τε λόγῳ ἐπάρκεσον καὶ παράπεμψον εἰς ὅσον ἀνθρώπου λόγον ἐξικέσθαι δυνατὸν ὡς πλεῖστον, ὡς μὴ τελέως καταγέλαστοι γενώμεθα, μηδὲ ἀπὸ τοῦ παντὸς πέσοιμεν.
왕이자 구원자이신 제우스여, 서원에 따라 이 선물들을 당신께 바칩니다. 당신께서는 이를 받아들이시고, 자비롭게 구원해 주셨던 것처럼 이 감사의 선물도 기꺼이 받아주소서. 또한 우리의 말을 도우시어 인간의 언어가 가질 수 있는 가장 먼 곳까지 인도해 주소서. 그리하여 우리가 완전히 웃음거리가 되거나 모든 것에서 완전히 떨어져 나가지 않게 하소서.
καίτοι πρὸς αὐτῷ γιγνόμενος οὐκ ἔχω τίς γένωμαι, ἀλλὰ νῦν μοι δοκῶ καὶ σφόδρα μανθάνειν ὡς τελέως ἄρα ἐκινδύνευον, καὶ οὐκ ἐν ἐμαυτῷ ἦν ὑπὸ τῆς θαλάττης, κατὰ τοιούτων εὐχόμενος, ἃ μήτε ἀποπληρῶσαι ῥᾴδιον μήτε ἐγχειρῆσαι σωφροσύνης ἴσως ἔχει πίστιν, ὑπισχνούμενος ὕμνον ἐρεῖν Διὸς, καὶ ταῦτα ἄνευ μέτρου.
비록 그 일에 맞닥뜨려 나는 어떻게 해야 할지 모르겠으나, 이제야 나는 그 풍랑 속에서 내가 얼마나 철저히 위험에 처해 있었는지, 그리고 제우스에 대한 찬가를, 그것도 운율도 없이 읊겠다고 약속하는 등 이행하기도 쉽지 않고 시도하는 것조차 온전한 정신의 증거라 보기 어려운 그런 서원을 하면서 제정신이 아니었음을 뼈저리게 깨닫는 듯합니다.
ἦ πολλὴ τότε ἦν ἡ θάλαττα καὶ πᾶν ἐποίει §2καὶ πράττειν καὶ λέγειν.
그때의 바다는 참으로 거칠었고 나에게 모든 것을 하도록 만들었습니다, 행하는 것도 말하는 것도 말입니다.
ὅμως δὲ, οὐ γὰρ ἐκλειπτέον οὐδὲν εὐκταῖον, φασὶν, ἀλλὰ πᾶν ὁτιοῦν ὁπωσοῦν ἀποδιδόμενον κρεῖττον ἢ καθάπαξ ἐκλειφθὲν, πειραθῶμεν ἀμωσγέπως ἀφοσιώσασθαι πρὸς τὸν θεόν·
그럼에도 불구하고, '서원한 것은 무엇이든 빠뜨려서는 안 된다'고들 하듯이, 어떻게든 이행하는 것이 완전히 빠뜨리는 것보다 나으므로, 어떻게 해서든 신에게 서원을 이행하도록 노력해 봅시다.
τοῦ δὲ κάλλιον ἢ ἐνδεέστερον αὐτῷ μελήσει.
그것이 더 훌륭하게 수행될지 혹은 부족하게 끝날지는 신께서 직접 판단하실 일입니다.
καὶ δὴ τὸ μὲν ὅλως ἐκλιπεῖν ἀργίας οἴσει δόξαν, ἣν οὐ θέμις ἐν τοῖς πρὸς τοὺς θεοὺς ἔχειν, τοῦ δὲ μὴ ἐφικέσθαι ἡ τοῦ πράγματος αὐτοῦ φύσις παρέξει τὴν συγγνώμην.
참으로 완전히 빠뜨리는 것은 게으름이라는 평판을 불러올 것인데, 이는 신들을 대함에 있어 가져서는 안 될 일이며, 미치지 못하는 것에 대해서는 그 일 자체의 성격이 용서를 베풀어 줄 것입니다.
οὐ γὰρ ἑκόντες ἐκλιπεῖν δόξομεν, ἀλλʼ ἀναγκαίως ὕστεροι γίγνεσθαι.
우리가 기꺼이 빠뜨리는 것이 아니라 필연적으로 뒤처지게 되는 것처럼 보일 것이기 때문입니다.
ὡς δʼ εἰπεῖν, κρεῖττον, εἰ δεῖ, γέλωτα ὀφλεῖν ἢ μέμψιν ἐκ θεῶν.
말하자면, 필요하다면 신들로부터 책망을 듣는 것보다 비웃음을 사는 것이 낫습니다.
ἐπειδὴ οὖν εὐξάμεθά τε καὶ οὐκ ἂν ἄλλως ταῦτα ἔχοι, δεῖ δὴ ὥσπερ τῶν ἀθλητῶν τοὺς ἀπογράψαντας ἑαυτοὺς μὴ ἀναχωρεῖν, ἀλλʼ ὁμόσε ἰέναι καὶ πειρᾶσθαι τοῦ ἀγωνίσματος.
그리하여 우리가 서원을 하였고 사정이 달리 될 수 없는 이상, 우리는 스스로 명부에 올린 운동선수들이 물러서지 않고 정면으로 맞서 경기에 도전해야 하는 것처럼 나아가야만 합니다.
εἶεν δὴ, Μοῦσαι Διὸς παῖδες, οὐ γὰρ ἔγωγε ὁρῶ πότε ἄν τις ὑμᾶς ἄμεινον καλέσειεν ἢ νῦν, εἴθʼ ὑμεῖς γε ἐπʼ Ὀλύμπου σὺν Ἀπόλλωνι Μουσηγέτῃ τὴν θείαν ᾠδὴν ᾁδετε, ὑμνοῦσαι τὸν ὑμέτερόν τε καὶ τῶν ὅλων πατέρα, εἴτε Πιερία φίλον ὑμῖν ἐνδιαίτημα, εἴτε ἐν Ἑλικῶνι τῷ Βοιωτίῳ χορεύετε, τῶν Διὸς ἔργων τε καὶ δωρεῶν ὅ τί περ ὄφελος, ἄγʼ ὦ πάντʼ εἰδυῖαι, πόθεν ἀρχώμεθα;
자, 제우스의 딸들인 무사이여, 당신들을 부르기에 지금보다 더 좋은 때가 언제 있을지 나는 알지 못합니다. 당신들이 올림포스에서 무사이의 인도자 아폴론과 함께 신성한 노래를 부르며 당신들의 아버지이자 만물의 아버지를 찬양하고 있든, 피에리아가 당신들의 사랑하는 거처이든, 보이오티아의 헬리콘에서 춤추며 제우스의 업적과 은혜 중에서 유익한 것을 찬미하고 있든, 자, 모든 것을 아는 이들이여, 우리는 어디서부터 시작해야 합니까?
τί τολμήσομεν εἰπεῖν περὶ Διός;
제우스에 대해 감히 무엇을 말해야 하겠습니까?
δότε μοι μανικὸν γενέσθαι τὸν λόγον ὥσπερ τῇ ὑποθέσει, οὕτως καὶ τοῖς πρέπουσιν εἰς αὐτὸν, καὶ μή με οὐρανοῦ καὶ γῆς ἐν τῷ μέσῳ καταλίπητε.
내 말이 그 주제와 마찬가지로, 또한 그에게 어울리는 말처럼 광포하고 신들린 듯하게 하소서. 그리고 나를 하늘과 땅 사이에 버려두지 마소서.
Ζεὺς τὰ πάντα ἐποίησε καὶ Διός ἐστιν ἔργα ὅσα ἐστὶ πάντα, καὶ ποταμοὶ καὶ γῆ καὶ θάλαττα καὶ οὐρανὸς καὶ ὅσα τούτων μεταξὺ ἄνω καὶ ὅσα ὑπὸ ταῦτα, καὶ θεοὶ καὶ ἄνθρωποι καὶ ὅσα ψυχὴν ἔχει καὶ ὅσα εἰς ὄψιν ἀφικνεῖται καὶ ὅσα δεῖ νοήσει λαβεῖν.
제우스가 만물을 만들었으니, 존재하는 모든 것은 제우스의 업적입니다. 강과 땅과 바다와 하늘, 그리고 이것들 사이의 높은 곳에 있는 것들과 이것들 아래에 있는 것들, 신들과 인간들, 영혼을 가진 모든 것들과 눈에 보이는 모든 것들, 그리고 지성으로 파악해야 하는 모든 것들 말입니다.
ἐποίησε δὲ πρῶτος αὐτὸς ἑαυτὸν, οὐ Κρήτης ἐν εὐώδεσιν ἄντροις τραφεὶς, οὐδʼ ἐμέλλησεν αὐτὸν Κρόνος καταπιεῖν, οὐδʼ ἀντʼ ἐκείνου λίθον κατέπιεν, οὐδʼ ἐκινδύνευσε Ζεὺς οὐδὲ
그리고 그는 가장 먼저 자기 자신을 만들었으니, 크레타의 향기로운 동굴에서 자란 것도 아니요, 크로노스가 그를 삼키려 한 것도 아니며, 그의 대신 돌을 삼킨 것도 아니요, 제우스가 위험에 처했던 것도 아니며...