§5Αὗται μὲν οὖν εἰσιν αἱ διαφοραὶ τῶν ἐθῶν κατά τε τὴν τῶν ὑλῶν, ἐν αἷς συνίστανται, καὶ τὴν τῶν αἰτίων, ὑφ’ ὧν γίνονται, δύναμιν.
그러므로 이것들이 습관이 이루어지는 질료의 힘 및 그것들이 발생하는 원인의 힘에 따른 습관들의 차이점이다.
Ἐρασιστράτου δὲ καὶ τῶν κενώσεων ἐπιζητητικὸν γίνεσθαι τὸ σῶμα φάντος, ἐπειδὰν ἐθισθῶσί τινες αὐταῖς, καὶ περὶ τούτων ἐπισκεπτέον.
그러나 에라시스트라토스가 어떤 사람들이 배설에 익숙해지면 신체가 그것들을 원하게 된다고 말했으므로, 이들에 대해서도 검토해야 한다.
ἴσμεν γάρ τινας ἐκ τῶν ῥινῶν αἱμορραγοῦντας ἤτοι κατὰ περιόδους τινὰς ἰσοχρονίους ἢ ἀτάκτως ἢ δι’ αἱμορροΐδων ἢ δι’ ἐμέτων ἢ διαρροίαις ἢ χολέραις κενουμένους, ἐνίοτε δ’ ἑκουσίως ἀποχέοντας αἵματος ἢ διὰ φλεβοτομίας ἢ δι’ ἀμυχῶν τῶν ἐν σφυροῖς [ἢ διὰ ῥινός], ὥσπερ γε καὶ διὰ τῶν καθαιρόντων φαρμάκων, ἐμετηρίων τε καὶ κατωτερικῶν·
왜냐하면 우리는 어떤 사람들이 일정한 주기에 따라 또는 불규칙하게 코에서 피를 흘리거나, 치질을 통해, 혹은 구토를 통해, 혹은 설사나 콜레라로 배설하는 것을 알고 있기 때문이다.
ὑπὲρ ὧν καὶ αὐτῶν ἐσκέφθαι τι χρήσιμον.
또한 때로는 정맥 절개에 의해서나 발목의 절개에 의해서 [혹은 코를 통해], 마치 구토제나 하제와 같은 설사약을 통해서처럼 자발적으로 피를 흘려보내기도 하는데, 이것들 자체에 대해서도 유용한 것을 검토해야 한다.
ἐμοὶ γὰρ οὐ δοκεῖ τὰ σώματα δι’ ἔθος δεῖσθαι τῶν τοιούτων κενώσεων, ἀλλὰ δι’ ἣν αἰτίαν τῆς πρώτης ἐδεήθη κενώσεως ἤτοι τῆς φύσεως ἐργασαμένης αὐτὴν ἤ τινος ἀνθρώπου κατὰ συλλογισμὸν ἰατρικόν, οὕτω καὶ αὖθις καὶ πολλάκις χρῄζειν τῶν αὐτῶν ἐπὶ τοῖς αὐτοῖς.
왜냐하면 내가 보기에는 신체들이 습관 때문에 그러한 배설을 필요로 하는 것이 아니라, 자연이 그것을 수행했든 혹은 어떤 인간이 의학적 추론에 따라 수행했든 간에, 최초의 배설을 필요로 하게 만들었던 바로 그 원인 때문에, 그와 같이 다시 그리고 여러 번 동일한 조건 아래서 동일한 것을 필요로 하는 것 같기 때문이다.
ἔνιοι μὲν γὰρ ἐπὶ μοχθηραῖς διαίταις, ἔνιοι δὲ διὰ κατασκευὴν μοχθηρὰν τοῦ σώματος ἀθροίζοντες αἵματος πλῆθος ἢ κακοχυμίαν ὑπὸ τῶν εἰρημένων κενώσεων ὠφελοῦνται τῆς φύσεως ἤ τινος ἰατροῦ τὸ περιττὸν ἀποχέοντος, πρὶν νοσῆσαι τὸν ἄνθρωπον.
실제로 어떤 사람들은 나쁜 식습관 때문에, 또 어떤 사람들은 신체의 나쁜 체질 때문에 다혈증이나 악액질을 축적하는데, 그 사람이 병에 걸리기 전에 자연이나 어떤 의사가 과잉물을 흘려보냄으로써 앞서 말한 배설들에 의해 혜택을 받는다.
ἐνίοις δὲ νοσήσασιν ἡ μὲν κρίσις ἐπὶ τοιαύταις ἐκκρίσεσι τοῦ νοσήματος ἴασις ἐγένετο·
그리고 병에 걸린 어떤 사람들에게는 그러한 배출과 함께 일어난 전환(crisis)이 질병의 치료 가 되었다.
τινὲς δ’ ὑπὸ τῶν ἰατρῶν ἐθεραπεύθησαν ὁμοίοις βοηθήμασι χρησαμένων, εἶθ’ ὕστερον ἁλόντες ὁμοίῳ νοσήματι θεραπευθέντες τε δι’ αὐτῶν, ἐάν ποτε πάλιν αὐτοῖς ἤτοι που τὸ τοῦ σώματος βάρος ἢ τῆς κεφαλῆς μόνης ἀνωμαλία τις ἢ καί τι τῶν παρὰ φύσιν ἕτερον ἐπιφαίνηται, κοινοῦνται τοῖς ἰατροῖς περὶ αὐτῶν δεδιέναι φάσκοντες ἁλῶναι τοῖς αὐτοῖς νοσήμασιν, οἷς ἔμπροσθεν ἑάλωσαν ἐπὶ προηγησαμένοις ὁμοίοις συμπτώμασι, κἄπειτα φθάσαντες ἢ διὰ καθάρσεώς τινος ἢ δι’ αἵματος ἀφαιρέσεως ἐκφυγεῖν τὴν προσδοκηθεῖσαν νόσον ἑτοιμότερον ἐπὶ τὴν αὐτὴν ἀφικνοῦνται βοήθειαν, ὅταν αἴσθωνταί τινος ὁμοίου συμπτώματος ὕστερόν ποτε συμπεσόντος αὐτοῖς.
또한 어떤 이들은 유사한 보조 수단을 사용한 의사들에 의해 치료받았고, 그 후 나중에 유사한 질병에 걸려 그것들을 통해 치료받은 뒤, 만약 다시 그들에게 신체의 무거움이나 머리만의 어떤 부조화, 혹은 자연에 어긋나는 다른 어떤 것이 나타난다면, 의사들과 의논하며 이전에 비슷한 선행 증상들 뒤에 걸렸던 동일한 질병에 걸리는 것을 두려워한다고 말하고, 그리하여 미리 어떤 정화(하제 사용)나 채혈을 통해 예상되는 질병을 피하고자 하며, 나중에 자신들에게 일어난 비슷한 증상을 알아차릴 때에는 더욱 기꺼이 동일한 보조 수단에 이르게 된다.
ἔνιοι δὲ καὶ πρὶν αἰσθέσθαι τὴν προθεσμίαν ὑφορώμενοι τοῦ χρόνου, καθ’ ὃν ἐν ὡρισμένῃ περιόδῳ τῶν τοιούτων ἔπαθόν τι, κενοῦσθαι φθάνουσιν ὀνομάζουσί τε τὴν προφυλακτικὴν κένωσιν ἐν ἔθει γεγονέναι σφίσιν οὐδεμίαν ὑπαλλαγὴν τοῦ σώματος ἐκ τῶν τοιούτων κενώσεων λαμβάνοντος, ὁποίαν ἐδείχθη λαμβάνον ἐπὶ τοῖς προειρημένοις, ἀλλ’ ὑπὸ τῆς αὐτῆς αἰτίας ταὐτὰ πάσχοντος.
어떤 이들은 심지어 증상을 느끼기도 전에, 정해진 주기에서 그러한 일을 겪었던 시기를 경계하여 미리 배설을 행하기도 한다. 그리고 그들은 이러한 예방적 배설이 자신들에게 습관이 되었다고 부르지만, 신체는 그러한 배설로부터 아무런 변화도 겪지 않으며(앞서 말한 경우들에서 변화를 겪는다고 보여준 것과 같은 변화를 겪지 않으며), 오히려 동일한 원인에 의해 동일한 것을 겪고 있을 뿐이다.
ἐὰν οὖν ὑπαλλάξωσι τὴν δίαιταν ἐλάττοσι μὲν ἐδέσμασι χρώμενοι, προστιθέντες δέ τι τοῖς γυμνασίοις, ἄνοσοι διατελοῦσιν ἐκ τῆς τῶν ἐθῶν ὑπαλλαγῆς ὠφεληθέντες, οὐχ ὥσπερ οἱ πρόσθεν εἰρημένοι βλαβέντες·
그러므로 만일 그들이 더 적은 음식을 섭취하고 운동을 다소 늘림으로써 식습관을 바꾼다면, 그들은 앞서 언급한 사람들이 해를 입은 것과는 달리 해를 입지 않고, 습관의 변화로부터 유익을 얻어 병 없이 지내게 된다.
οὐ γὰρ ἔθους λόγῳ διὰ τῶν κενώσεων ὠφελεῖσθαι συνέβαινεν αὐτοῖς ἀλλ’ ἐπὶ μοχθηρᾷ διαίτῃ κακοχυμίαν τε καὶ πλῆθος ἀθροίζουσιν.
왜냐하면 그들이 배설을 통해 유익을 얻었던 것은 습관의 이유 때문이 아니라, 나쁜 식습관 아래서 악액질과 다혈증을 축적하고 있었기 때문이다.