Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §2.4.10.pr-2.4.10.13

传唤保护人时的尊敬义务及其例外

第 274 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

乌尔比安讨论了被解放自由人在传唤其保护人或保护人的亲属出庭时,应当表示的“尊敬”的限制及例外情况,并阐明了人格减等、特定销售条件以及裁判官许可的影响。

[ULPIANUS libro quinto ad edictum. ] §2.4.10.prSed si hac lege emi ut manumittam, et ex constitutione diui Marci uenit ad libertatem: cum sim patronus, in ius uocari non potero.
[乌尔比安,《告示评注》第五卷] 但是,如果我以将其解放为条件而买下(某人),且由于神圣马可的宪令他获得了自由:因为我是其保护人,我将不能被传唤出庭。
sed si suis nummis emi et fidem fregi, pro patrono non habebor.
但是,如果我是用他自己的钱买下他并背信弃义,我将不被视为保护人。
§2.4.10.1Prostituta contra legem uenditionis uenditorem habebit patronum, si hac lege uenierat, ut, si prostituta esset, fieret libera.
违反销售条款而被强迫卖淫的女奴,如果她是在“若被逼卖淫则获得自由”的条件下被售出的,将视销售者为其保护人。
at si uenditor, qui manus iniectionem excepit, ipse prostituit, quoniam et haec peruenit ad libertatem, sub illo quidem, qui uendidit, libertatem consequitur, sed honorem haberi ei aequum non est, ut et Marcellus libro sexto digestorum existimat.
但是,如果保留了人身扣押权的销售者自己强迫她卖淫,由于她也因此获得了自由,她虽然是在销售她的人手下获得自由,但对他表示尊敬是不公正的,正如马尔切鲁斯在《学说汇纂》第六卷中所认为的那样。
§2.4.10.2Patronum autem accipimus etiam si capite minutus sit: uel si libertus capite minutus, dum adrogetur per obreptionem.
此外,即使保护人遭受了人格减等,我们也承认他为保护人;或者如果被解放自由人通过欺诈手段被收养,从而遭受了人格减等。
cum enim hoc ipso, quo adrogatur, celat condicionem, non id actum uidetur ut fieret ingenuus.
因为,当他通过被收养这一事实隐瞒了自己的身份时,并不能认为这旨在使他成为生来自由人。
§2.4.10.3Sed si ius anulorum accepit, puto eum reuerentiam patrono exhibere debere, quamuis omnia ingenuitatis munia habet.
但是,如果他获得了金戒指特权,我认为他应当对保护人表示尊敬,尽管他拥有生来自由人的所有权利。
aliud si natalibus sit restitutus: nam princeps ingenuum facit.
但如果他是恢复了出生权利则另当别论:因为皇帝使他成为生来自由人。
§2.4.10.4Qui manumittitur a corpore aliquo uel collegio uel ciuitate, singulos in ius uocabit: nam non est illorum libertus.
被某个团体、行会或城市解放的人,可以传唤其成员个人出庭:因为他并不是他们个人的被解放自由人。
sed rei publicae honorem habere debet et si aduersus rem publicam uel uniuersitatem uelit experiri, ueniam edicti petere debet, quamuis actorem eorum constitutum in ius sit uocaturus.
但他应当对公共团体表示尊敬,如果他想对公共团体或法人提起诉讼,即使他要传唤其指定的代理人出庭,他也必须请求告示的许可。
§2.4.10.5Liberos parentesque patroni patronaeque utriusque sexu saccipere debemus.
我们应当接受保护人和女保护人的、男女两性的子女和父母。
§2.4.10.6Sed si per poenam deportationis ad peregrinitatem redactus sit patronus, putat Pomponius eum amississe honorem.
但是,如果保护人因流放刑被降为外邦人地位,蓬波尼乌斯认为他失去了这种尊敬。
sed si fuerit restitutus, erit ei etiam huius edicti commodum saluum.
但是,如果他获得了复权,该告示的这一利益也将为他保留。
§2.4.10.7Parentes patroni etiam adoptiui excipiuntur: sed tamdiu quamdiu adoptio durat.
保护人的父母也包括养父母:但仅在收养关系存续期间有效。
§2.4.10.8Si filius meus in adoptionem datus sit, uocari a liberto meo in ius non poterit: sed nec nepos in adoptiua familia susceptus.
如果我的儿子被送去收养,他将不能被我的被解放自由人传唤出庭:被收养进收养家庭的孙子也不能。
sed si filius meus emancipatus adoptauerit filium, hic nepos in ius uocari poterit: nam mihi alienus est.
但是,如果我已获解放(自立)的儿子收养了一个儿子,这个孙子可以被传唤出庭:因为他对我来说是外人。
§2.4.10.9Liberos autem secundum Cassium, ut in parentibus, et ultra trinepotem accipimus.
此外,根据卡西乌斯的观点,对于子女,与父母的情况相同,即使在玄孙之孙之外,我们也予以接受。
§2.4.10.10Si liberta ex patrono fuerit enixa, mutuo se ipsa et filius eius in ius non uocabunt.
如果女解放自由人与保护人生了孩子,她自己和她的儿子不得相互传唤出庭。
§2.4.10.11Sin autem liberi patroni capitis accusauerunt libertum paternum uel in seruitutem petierunt, nullus eis honor debetur.
但是,如果保护人的子女控告父亲的被解放自由人犯有死罪,或者要求将其降为奴隶,则不应对他们表示任何尊敬。
§2.4.10.12Praetor ait: 'in ius nisi permissu meo ne quis uocet'.
裁判官说:“未经我许可,任何人不得传唤他人出庭。
permissurus enim est, si famosa actio non sit uel pudorem non suggilat, qua patronus conuenitur uel parentes.
”因为,如果保护人或其父母被起诉的诉讼不是名誉受损性的诉讼,也不伤及体面,裁判官是会给予许可的。
et totum hoc causa cognita debet facere: nam interdum etiam ex causa famosa, ut Pedius putat, permittere debet patronum in ius uocari a liberto: si eum grauissima iniuria adfecit, flagellis forte cecidit.
而且,裁判官必须在调查案情后决定:因为正如佩迪乌斯所认为的,有时即使是因为名誉受损性的诉讼,裁判官也应当允许被解放自由人传唤其保护人出庭:例如,如果保护人对他造成了极严重的伤害,比如用鞭子抽打了他。
§2.4.10.13Semper autem hunc honorem patrono habendum, etsi quasi tutor uel curator uel defensor uel actor interueniat patronus.
此外,必须始终对保护人表示这种尊敬,即使保护人是作为监护人、保佐人、辩护人或代理人参与其中。
sed si patroni tutor uel curator interueniat, impune posse eos in ius uocari Pomponius scribit et uerius est.
但是,如果保护人的监护人或保佐人参与其中,蓬波尼乌斯写道,且这一观点更正确,即他们可以被传唤出庭而不受惩罚。

词汇与语法注释

  1. 2.4.10.prhac lege ut manumittam — 紧随指示代词 `hac` 和名词 `lege` 之后的 `ut` 从句(带有虚拟式 `manumittam`)充当同格名词性从句,具体说明协议或行为的“条件或规定”。
  2. 2.4.10.2dum adrogetur per obreptionem — 连词 `dum` 接虚拟式 `adrogetur` 的句式。此处并非表示单纯的时间关系(当……时),而是带有“在被收养的过程中”或“若被收养”的条件或限制性含义。
  3. 2.4.10.13impune posse eos in ius uocari — 宾格加不定式结构。代词 `eos` 指代条件从句的主语 `patroni tutor uel curator`(保护人的监护人或保佐人),而不是保护人本人。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §2.4.10.pr-2.4.10.13. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:2.4.10.pr-2.4.10.13

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。