Humanitext Reader

奥维德 · 爱经 §1.14.1-1.14.56

为科琳娜因染发失去秀发而发的哀叹

第 16 段,共 53 段 · 拉丁语

内容简介

诗人哀叹女主人因过度染色和烫发而失去了原本美丽的秀发,他在安慰悲伤的她的同时也指责了她的虚荣心。

§1.14.1Dicebam 'medicare tuos desiste capillos!'
我曾说:“别再用药水染你的头发了!
§1.14.2Tingere quam possis, iam tibi nulla coma est.
” 如今你已没有任何可以染的头发了。
§1.14.3At si passa fores, quid erat spatiosius illis?
但若你由着它生长,还有什么能比它们更茂密呢?
§1.14.4Contigerant imum, qua patet usque, latus.
它们曾一直垂到你腰部的最下端。
§1.14.5Quid, quod erant tenues, et quos ornare timeres?
况且它们是那么细柔,以至于你甚至害怕去打扮它们,这又当如何?
§1.14.6Vela colorati qualia Seres habent, §1.14.7Vel pede quod gracili deducit aranea filum, §1.14.8Cum leve deserta sub trabe nectit opus.
犹如色彩斑斓的塞雷斯人所拥有的面纱,又如蜘蛛用纤细的脚拉出的丝线,当它在废弃的梁下织就轻巧的工作时。
§1.14.9Nec tamen ater erat nec erat tamen aureus ille, §1.14.10Sed, quamvis neuter, mixtus uterque color — §1.14.11Qualem clivosae madidis in vallibus Idae §1.14.12Ardua derepto cortice cedrus habet.
然而那颜色既非黑色,亦非金色,虽两者皆非,却是两者的混合色—— 宛如在山路崎岖、湿润的伊达山谷中,那高耸的雪松被剥去树皮时所呈现的颜色。
§1.14.13Adde, quod et dociles et centum flexibus apti §1.14.14Et tibi nullius causa doloris erant.
此外,它们既温顺又适合百般卷曲,且绝不会给你带来任何痛楚。
§1.14.15Non acus abrupit, non vallum pectinis illos.
发针不曾折断它们,梳齿的排栅也不曾伤害它们。
§1.14.16Ornatrix tuto corpore semper erat; §1.14.17Ante meos saepe est oculos ornata nec umquam §1.14.18Bracchia derepta saucia fecit acu.
梳头女仆的身体总是平平安安;她经常在我的眼前梳妆,却从未因抢过发针而刺伤女仆的手臂。
§1.14.19Saepe etiam nondum digestis mane capillis §1.14.20Purpureo iacuit semisupina toro.
甚至经常在清晨,头发尚未梳理之时,她半仰卧在紫色的卧榻上。
§1.14.21Tum quoque erat neclecta decens, ut Threcia Bacche, §1.14.22Cum temere in viridi gramine lassa iacet.
那时,她不加修饰也依然动人,正如色雷斯的狂女,疲惫地随意躺在绿草地上。
§1.14.23Cum graciles essent tamen et lanuginis instar, §1.14.24Heu, male vexatae quanta tulere comae!
尽管它们是那么纤细,宛如柔毛,唉,那惨遭折磨的头发承受了多少痛苦!
§1.14.25Quam se praebuerunt ferro patienter et igni, §1.14.26Ut fieret torto nexilis orbe sinus!
它们是多么耐心地将自己献给铁器和火焰,从而编织出卷曲呈圆环的秀发!
§1.14.27Clamabam: 'scelus est istos, scelus urere crines!
我曾大声呼喊:“烧毁那样的头发是罪过,是罪过!
§1.14.28Sponte decent; capiti, ferrea, parce tuo!
” “它们自然就很美;无情的女人啊,爱惜你自己的头颅吧!
§1.14.29Vim procul hinc remove! non est, qui debeat uri;
” “让暴力远离这里!
§1.14.30Erudit admotas ipse capillus acus. '
这不是应当被烧灼的头发;” “头发自身就在引导那靠近它的发针。
§1.14.31Formosae periere comae — quas vellet Apollo, §1.14.32Quas vellet capiti Bacchus inesse suo!
” 美丽的头发已消逝——阿波罗会渴望,巴克科斯也会渴望它们长在自己头上的那种头发!
§1.14.33Illis contulerim, quas quondam nuda Dione §1.14.34Pingitur umenti sustinuisse manu.
我本可将它们比作,那昔日赤裸的狄俄涅在画中被描绘成用湿润的手托着的头发。
§1.14.35Quid male dispositos quereris periisse capillos?
你为何哀叹那因打理不当而毁掉的头发?
§1.14.36Quid speculum maesta ponis, inepta, manu?
愚蠢的人啊,为何用悲伤的手放下镜子?
§1.14.37Non bene consuetis a te spectaris ocellis; §1.14.38Ut placeas, debes inmemor esse tui.
你无法再用往常惯用的眼神看待自己;为了让自己宽心,你必须忘记你自己。
§1.14.39Non te cantatae laeserunt paelicis herbae, §1.14.40Non anus Haemonia perfida lavit aqua; §1.14.41Nec tibi vis morbi nocuit — procul omen abesto! —
并非情敌施了咒的药草伤害了你,亦非狡诈的丑妪用海摩尼亚的水洗了你;也非疾病的力量伤害了你——愿不祥之兆远离!
§1.14.42Nec minuit densas invida lingua comas.
—— 亦非嫉妒的舌头使你浓密的头发变稀少。
§1.14.43Facta manu culpaque tua dispendia sentis; §1.14.44Ipsa dabas capiti mixta venena tuo.
你正感受着由你自己的手和过错所造成的损失;是你亲手将调配好的毒药施加在自己的头上。
§1.14.45Nunc tibi captivos mittet Germania crines; §1.14.46Tuta triumphatae munere gentis eris.
如今德意志将为你送来俘虏的秀发;凭借这战败民族的赠礼,你将免于难堪。
§1.14.47O quam saepe comas aliquo mirante rubebis, §1.14.48Et dices: 'empta nunc ego merce probor, §1.14.49Nescio quam pro me laudat nunc iste Sygambram.
哦,每当有人赞美你的头发时,你会多么频繁地脸红,并且说道:“我现在正因买来的货物而获得赞许,” “那个人现在赞美着某个斯甘布里女人来代替我。
§1.14.50Fama tamen memini cum fuit ista mea. '
” “然而我还记得,那份荣耀曾经属于我自己。
§1.14.51Me miserum! lacrimas male continet oraque dextra
” 悲哀的我啊!
§1.14.52Protegit ingenuas picta rubore genas.
她难掩泪水,用右手掩起那因红晕而染色的、高贵的双颊。
§1.14.53Sustinet antiquos gremio spectatque capillos, §1.14.54Ei mihi, non illo munera digna loco!
她把昔日的秀发放在膝上注视着,哀哉,那是配不上那个地方的礼物!
§1.14.55Collige cum vultu mentem! reparabile damnum est.
整顿你的面容和心情吧! 这损失是可以挽回的。
§1.14.56Postmodo nativa conspiciere coma.
不久之后,你将再次以自己天然的秀发示人。

词汇与语法注释

  1. 1.14.3passa fores — 动词 patior(允许、听任)的虚拟式过去完成时第二人称单数,其中 fores 是 esses 的替代形式。与主句中的 quid erat... 一起构成了过去反事实条件句。
  2. 1.14.5Quid, quod — 意为“……这一事实又当如何?/ 关于……又该说什么?”的惯用表达,用于在既有语境上增加并强调一个新的事实。
  3. 1.14.30Erudit admotas ipse capillus acus — 直译为“头发自身在教导靠近它的发针”。通过拟人手法,表现出头发因极其柔顺而易于打理,以至于发针很自然地顺应发丝,仿佛是头发在引导发针一般。
  4. 1.14.38debes inmemor esse tui — 形容词 inmemor(遗忘的)支配 tui(第二人称单数代名词的属格,在此作宾格性属格),意为“你必须忘记你自身”。针对因在镜中看到失去头发的自己而哀叹的女主人,诗人指出若想让自己舒心(取悦自己),就必须选择性地遗忘(忽视)现在的模样。
  5. 1.14.54non illo munera digna loco — “配不上那个地方(即膝头)的礼物(即落下的曾经的美发)”。由于形容词 digna 支配夺格,故 illo loco 为夺格。这里将剪下或脱落、放在她膝上的头发讽刺且令人痛心地称为“礼物”。

引用这一段

奥维德, 爱经 §1.14.1-1.14.56. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi001.humanitext-lat2:1.14.1-1.14.56

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。