Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §26.18.1-26.18.11

年轻的西庇阿当选西班牙统帅

第 813 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

罗马元老院和人民因无人自愿前往西班牙担任统帅而陷入困境,此时年轻的普布利乌斯·科尔内利乌斯·西庇阿挺身而出,获得全票通过。然而,事后人们开始对他年轻的岁数和家族不幸的命运感到担忧。

§26.18.1inter haec Hispaniae populi nec qui post cladem acceptam defecerant redibant ad Romanos, nec ulli novi deficiebant.
在此期间,西班牙的各部落中,那些在遭受惨败后背叛的人既没有重新归顺罗马人,也没有任何新的部落发生背叛。
§26.18.2et Romae senatui populoque post receptam Capuam non Italiae iam maior quam Hispaniae cura erat.
而在罗马,在收复卡普亚之后,元元老院和人民对意大利的关注已不再大于对西班牙的关注。
et exercitum augeri et imperatorem mitti placebat.
大家一致同意增兵并派遣一名将军。
§26.18.3nec tam, quem mitterent, satis constabat, quam illud, ubi duo summi imperatores intra dies triginta cecidissent, qui in locum duorum succederet, extraordinaria cura deligendum esse.
至于应该派谁去,这一点并不像另一件事那样明确:即在三十天内两位最高统帅相继阵亡的地方,接替这两位位置的人选必须以非同寻常的谨慎来挑选。
§26.18.4cum alii alium nominarent, postremum eo decursum est, ut proconsuli creando in Hispaniam comitia haberentur; diemque comitiis consules edixerunt.
当人们各执己见、提名不同人选时,最终诉诸了这样一种解决办法,即举行民会以选出派往西班牙的资深执政官;执政官们宣布了举行民会的日期。
§26.18.5primo expectaverant, ut, qui se tanto imperio dignos crederent, nomina profiterentur.
起初,他们曾期望那些自认为配得上如此重大指挥权的人会出来登记参选。
quae ut destituta expectatio est, redintegratus luctus acceptae cladis desideriumque imperatorum amissorum.
当这一期望落空时,对所遭惨败的悲痛和对失去的将军们的思念之情再次加剧。
§26.18.6maesta itaque civitas, prope inops consilii, comitiorum die tamen in campum descendit; atque in magistratus versi circumspectant ora principum aliorum alios intuentium fremuntque adeo perditas res desperatumque de re publica esse, ut nemo audeat in Hispaniam imperium accipere, §26.18.7cum subito P. Cornelius, P. Cornelii, qui in Hispania ceciderat, filius, quattuor et viginti ferme annos natus, professus se petere in superiore, unde conspici posset, loco constitit.
因此,这个处于悲伤之中、几乎束手无策的国家,在民会召开之日仍然来到了马尔斯广场;他们转身面向政务官,环顾那些互相观望的显贵们的面容,纷纷抱怨局势已如此败坏,国家已令人绝望,以至于没有人敢接受前往西班牙的指挥权,就在这时,突然,在西班牙阵亡的普布利乌斯·科尔内利乌斯之子、年约二十四岁的普布利乌斯·科尔内利乌斯宣布自己参选,并站在了一个能被众人看见的较高位置上。
§26.18.8in quem postquam omnium ora conversa sunt clamore ac favore ominati extemplo sunt felix faustumque imperium.
当所有人的目光都转向他时,人们立即用欢呼和支持预祝他的指挥将是幸运和吉祥的。
§26.18.9iussi deinde inire suffragium ad unum omnes non centuriae modo sed etiam homines P. Scipioni imperium esse in Hispania iusserunt.
随后他们被命令开始投票,所有人无一例外,不仅是各个百人队,甚至连每个个人,都要求由普布利乌斯·西庇阿获得在西班牙的指挥权。
§26.18.10ceterum post rem actam, ut iam resederat impetus animorum: ardorque, silentium subito ortum et tacita cogitatio quidnam egissent? nonne favor plus valuisset quam ratio?
然而在事情办完之后,当人们脑海中的冲动和热情已经平息下来时,突然出现了一片寂静,大家在心中默默思考:他们到底做了什么? 难道支持度不是比理性发挥了更大的作用吗?
§26.18.11aetatis maxime paenitebat; quidam fortunam etiam domus horrebant nomenque ex funestis duabus familiis in eas provincias, ubi inter sepulcra patris patruique res gerendae essent, proficiscentis.
他们最感后悔的是他的年龄;有些人甚至害怕他家族的命运,以及一个从遭受了双重毁灭性打击的家族中走出来的人的名字,而他要去服役的那些行省,正是他必须在父亲和叔父的墓地之间展开行动的地方。

词汇与语法注释

  1. §26.18.2post receptam Capuam — 名词与过去 passive 分词的结合(即所谓的 ab urbe condita 结构),表示名词性的动作意义:“在收复卡普亚之后”。
  2. §26.18.3nec tam, quem mitterent, satis constabat, quam illud... — 通过关联词 `tam... quam...` 构成的比较结构。对于无人称动词 `constabat`(……是明确的),前者的比较对象是间接疑问从句 `quem mitterent`(他们应该派谁去),后者是指示代词 `illud` 及其引导的带对格的不定式句(`deligendum esse`)。整体意为“派谁去并不那么明确,而更明确的是……必须被选拔”。
  3. §26.18.5quae ut destituta expectatio est — 关系代词 `quae` 作为连接性关系代词(connecting relative),指代前文的期待(`expectaverant ut...`),在性、数上与阴性单数主格的 `expectatio` 一致。接续词 `ut` 表示时间(一……就)。
  4. §26.18.6fremuntque adeo perditas res desperatumque de re publica esse, ut nemo audeat... — 表示抱怨的动词 `fremunt` 伴随间接引语中的带对格的不定式句 `perditas [esse] res` 以及无人称的 `desperatum [esse] de re publica`。随后的 `ut` 从句是与副词 `adeo`(如此地)相呼应的结果从句(`ut` 连同现在时虚拟语气 `audeat`)。
  5. §26.18.7cum subito — 所谓的“倒装 cum(cum inversum)”句型。当主句(26.18.6)使用历史现在时(`descendit`, `circumspectant`, `fremunt`)叙述当时持续发生的情况时,突然发生的主要事件由 `cum` 连同直陈式(历史完成时 `constitit`)引入。
  6. §26.18.11aetatis maxime paenitebat — 无人称动词 `paenitere` 的用法。感到后悔或不满的主体(罗马市民)呈对格(如 `eos` 等,因语境自明而省略),后悔的对象呈属格 `aetatis`(年龄)。意为“(人们)最对(他的)年龄感到后悔(担忧)”。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §26.18.1-26.18.11. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:26.18.1-26.18.11

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。