Humanitext Reader

李维 · 自建城以来史 §1.37.1-1.37.6

火烧阿尼奥河桥击溃萨宾人与求和

第 38 段,共 1770 段 · 拉丁语

内容简介

罗马军队利用火烧阿尼奥河上敌军后方桥梁的策略击败了萨宾人,凭借骑兵的英勇表现和溺毙的敌军取得了决定性胜利。塔尔奎纽斯随即侵入萨宾领土,再次击溃了仓促应战的敌军,迫使其求和。

§1.37.1hac parte copiarum aucta iterum cum Sabinis confligitur.
随着这部分兵力的增强,罗马人再次与萨宾人交战。
sed praeterquam quod viribus creverat Romanus exercitus, ex occulto etiam additur dolus missis, qui magnam vim lignorum, in Anienis ripa iacentem ardentem in flumen conicerent: ventoque iuvante accensa ligna et pleraque, in ratibus, inpacta sublicis cum haererent, pontem incendunt.
但是,除了罗马军队在力量上有所增长之外,暗中还实施了一项计策:派遣人员将堆放在阿尼奥河畔的大量木材点燃,然后投进河里;在风力的助益下,这些燃烧的木材(大部分装在木筏上)在跨上桥桩并卡在那里时,将桥烧毁了。
§1.37.2ea quoque res in pugna terrorem attulit Sabinis et fusis eadem fugam inpediit; multique mortales, cum hostem effugissent, in flumine ipso periere; quorum fluitantia arma ad urbem cognita in Tiberi prius paene, quam nuntiari posset, insignem victoriam fecere.
这件事在战斗中也给萨宾人带来了恐惧,而当他们被击退时,同样的事情又阻碍了他们的逃跑;许多人虽然逃脱了敌人,却在河水本身中丧生;他们漂浮的兵器在靠近城市的第伯河中被认出,这几乎在胜利的消息得以传报之前,就昭示了这场辉煌的胜利。
§1.37.3eo proelio praecipua equitum gloria fuit: utrimque ab cornibus positos, cum iam pelleretur media peditum suorum acies, ita incurrisse ab lateribus ferunt, ut non sisterent modo Sabinas legiones ferociter instantes cedentibus, sed subito in fugam averterent.
在那场战斗中,骑兵的功勋最为卓著:据传,部署在两翼的骑兵在己方步兵的中路战线已被击退时,从两侧发起猛攻,以至于他们不仅阻击了正对退却者步步紧逼的萨宾军团,而且突然将他们击退逃跑。
§1.37.4montes effuso cursu Sabini petebant, et pauci tenuere; maxima pars, ut ante dictum est, ab equitibus in flumen acti sunt.
萨宾人狂奔着向山里逃去,少数人到达了那里;正如前面所说,绝大部分人被骑兵逼入了河中。
§1.37.5Tarquinius instandum perterritis ratus, praeda captivisque Romam missis, spoliis hostium — id votum Vulcano erat — ingenti cumulo accensis, pergit porro in agrum Sabinum exercitum inducere; §1.37.6et quamquam male gesta res erat nec gesturos melius sperare poterant, tamen, quia consulendi res non dabat spatium, iere obviam Sabini tumultuario milite iterumque ibi fusi perditis iam prope rebus pacem petiere.
塔尔奎纽斯认为应当对惊恐万状的敌人穷追猛打,便将战利品和俘虏送回罗马,在把敌人的铠甲武器(这是许给武尔坎努斯的誓愿)堆成巨堆点燃之后,继续率军深入萨宾人的土地;尽管战局不利,他们也无法指望今后能有更好的表现,然而,由于局势没给他们留下商榷的余地,萨宾人还是用仓促召集的军队迎上前去,并在那里再次被击溃,在处境已几乎陷于绝境的情况下求和。

词汇与语法注释

  1. 1.37.1missis, qui ... conicerent — `missis` 被解释为省略了先行代词(如 `iis`)的完成时被动分词与格,或作为夺格绝对的一部分。在这里,它作为与格依附于 `additur dolus`,意为“(策略)被施加于那些被派遣的人身上”或“通过派遣人员(而增加了计策)”。关系从句 `qui ... conicerent` 使用了表示目的的虚拟语气(`conicerent`)。
  2. 1.37.2prius paene, quam nuntiari posset — 连词 `priusquam`(在……之前)被拆开(割裂法 tmesis)为 `prius` 和 `quam`,其间夹入 `paene`(几乎)。从句中的动词 `posset` 使用虚拟语气(未完成过去时),不仅表示时间先后,还暗示了可能性或预期的语气。
  3. 1.37.3utrimque ab cornibus positos ... incurrisse ... ferunt — 这是一个以表示传闻的动词 `ferunt`(人们说)为主动词的对格不定式(AcI)结构。不定式 `incurrisse` 的逻辑主语是分词对格 `positos`(指代骑兵 `equites`),它与不定式本身距离较远。`cedentibus` 是现在分词与格,修饰 `instantes`(逼近),意为“对那些退却的人”。
  4. 1.37.6nec gesturos melius sperare poterant — 在对格不定式从句中,未来主动不定式 `gesturos [esse]` 的主语反身代词 `se`(他们自己)被省略。`gerere`(此处为 `rem gerere` 的省略,或作不及物动词使用)意为“作战”或“进行事务”,整句意为“他们也无法指望今后能有更好的表现”。

引用这一段

李维, 自建城以来史 §1.37.1-1.37.6. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:1.37.1-1.37.6

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。