Humanitext Reader

维吉尔 · 埃涅阿斯纪 §7.1-7.82

抵达台伯河口与拉提乌姆的预兆

第 62 段,共 127 段 · 拉丁语

内容简介

埃涅阿斯一行离开凯埃塔,绕过喀耳刻之岛,通过美丽的台伯河口抵达拉提乌姆。在拉提乌姆,年迈的拉提努斯国王统治着这里,而关于其女拉维尼亚婚事的各种不祥神化和预兆开始显现。

§7.1Tu quoque litoribus nostris, Aeneia nutrix, §7.2aeternam moriens famam, Caieta, dedisti; §7.3et nunc servat honos sedem tuus ossaque nomen §7.4Hesperia in magna, siqua est ea gloria, signat.
你也是,凯埃塔,埃涅阿斯的乳母,因你的死给我们的海岸留下了永恒的名声;而今你的荣耀依然保有着你的安息之地,在大赫斯佩里亚,你的名字正标志着你的遗骨,如果这能算是一种光荣的话。
§7.5At pius exsequiis Aeneas rite solutis, §7.6aggere composito tumuli, postquam alta quierunt §7.7aequora, tendit iter velis portumque relinquit.
但在敬虔的埃涅阿斯依法举行了葬礼、筑起坟墓的土堆之后,随着深邃的海洋归于平静,他张帆启航,离开了港口。
§7.8Adspirant aurae in noctem nec candida cursus §7.9Luna negat, splendet tremulo sub lumine pontus.
微风吹向夜晚,皎洁的月亮也未拒绝照亮航程,大海在颤动的月光下闪烁。
§7.10Proxima Circaeae raduntur litora terrae, §7.11dives inaccessos ubi Solis filia lucos §7.12adsiduo resonat cantu tectisque superbis §7.13urit odoratam nocturna in lumina cedrum, §7.14arguto tenuis percurrens pectine telas.
紧接着,船只掠过喀耳刻之地的边缘,在那里,太阳富有的女儿用不绝于耳的歌声使难以进入的圣林回响,并在她高傲的宫殿里点燃芬芳的雪松作为夜间的照明,同时用清脆作响的织梳穿梭在纤细的织物间。
§7.15Hinc exaudiri gemitus iraeque leonum §7.16vincla recusantum et sera sub nocte rudentum, §7.17saetigerique sues atque in praesaepibus ursi §7.18saevire ac formae magnorum ululare luporum, §7.19quos hominum ex facie dea saeva potentibus herbis §7.20induerat Circe in voltus ac terga ferarum.
从这里可以隐约听到狮子们的呻吟和愤怒,它们拒绝锁链,在深夜里咆哮,还有多毛的野猪和围栏中的熊在肆虐,以及成群巨狼的幻影在嚎叫;残酷的女神喀耳刻用强效的药草,把它们从人类的面容改变成野兽的脸庞和躯体。
§7.21Quae ne monstra pii paterentur talia Troes §7.22delati in portus neu litora dira subirent, §7.23Neptunus ventis implevit vela secundis §7.24atque fugam dedit et praeter vada fervida vexit.
为了不让敬虔的特洛伊人遭受这样可怕的命运而漂入那港口,或者接近那可怕的海岸,涅普顿用顺风使他们的船帆充盈,并赋予他们逃路,带他们越过了沸腾的沙滩。
§7.25Iamque rubescebat radiis mare et aethere ab alto §7.26Aurora in roseis fulgebat lutea bigis: §7.27cum venti posuere omnisque repente resedit §7.28flatus et in lento luctantur marmore tonsae.
而大海已因晨曦变红,在辽阔的高空,金黄色的奥罗拉驾着玫瑰色的双轮战车闪耀:这时风停了,一切呼吸突然间沉静下来,船桨在平静的大理石般的海面上格斗。
§7.29Atque hic Aeneas ingentem ex aequore lucum §7.30prospicit.
就在这里,埃涅阿斯在海上望见了一片巨大的森林。
Hunc inter fluvio Tiberinus amoeno §7.31verticibus rapidis et multa flavus arena §7.32in mare prorumpit.
在这片林中,台伯河带着它美丽的河水,夹杂着急流漩涡和大量黄沙,奔腾入海。
Variae circumque supraque §7.33adsuetae ripis volucres et fluminis alveo §7.34aethera mulcebant cantu lucoque volabant.
在周围和上方,各种习惯于河岸和河床的鸟类,用歌声抚慰着天空,在林中飞翔。
§7.35flectere iter sociis terraeque advertere proras §7.36imperat et laetus fluvio succedit opaco.
他命令同伴们转向,把船头对准陆地,并欢快地驶入阴凉的河水。
§7.37Nunc age, qui reges, Erato, quae tempora rerum, §7.38quis Latio antiquo fuerit status, advena classem §7.39cum primum Ausoniis exercitus appulit oris, §7.40expediam et primae revocabo exordia pugnae.
来吧,埃拉托,当时有哪些国王,事物的时局如何,古老的拉提乌姆处于什么状态,当异乡的军队首次把舰队靠上奥索尼亚的海岸,我将阐明,并将唤回最初战斗的开端。
§7.41tu vatem, tu, diva, mone.
你当指引你的诗人,你,女神啊。
Dicam horrida bella, §7.42dicam acies actosque animis in funera reges §7.43Tyrrhenamque manum totamque sub arma coactam §7.44Hesperiam.
我要诉说可怕的战争,诉说战线,和在心灵驱使下走向死亡的国王们,以及第勒尼安的军队,和那在武器之下被召集起来的整个赫斯佩里亚。
Maior rerum mihi nascitur ordo, §7.45maius opus moveo.
于我而言,事物的更伟大秩序正在诞生,我正着手更伟大的工作。
Rex arva Latinus et urbes §7.46iam senior longa placidas in pace regebat.
拉提努斯国王,已届高龄,正在长期的和平中统治着安宁的田野与城市。
§7.47Hunc Fauno et nympha genitum Laurente Marica §7.48accipimus, Fauno Picus pater isque parentem §7.49te, Saturne, refert, tu sanguinis ultimus auctor.
我们听闻,他是法乌努斯和劳伦图姆仙女马里卡所生;皮库斯是法乌努斯的父亲,而他称你,萨图尔努斯,为他的父亲,你乃是这血统的最终始祖。
§7.50filius huic fato divom prolesque virilis §7.51nulla fuit primaque oriens erepta iuventa est.
因为神明的命运,他没有儿子,没有男性子嗣,子嗣在刚出生后的清晨般的青年时期便被夺走。
§7.52Sola domum et tantas servabat filia sedes, §7.53iam matura viro, iam plenis nubilis annis.
只有唯一的女儿守护着家园和如此宏大的宫殿,她已到了出嫁的年纪,已届适婚之年。
§7.54Multi illam magno e Latio totaque petebant §7.55Ausonia.
许多人从伟大的拉提乌姆和整个奥索尼亚追求她。
Petit ante alios pulcherrimus omnis §7.56Turnus, avis atavisque potens, quem regia coniunx §7.57adiungi generum miro properabat amore; §7.58sed variis portenta deum terroribus obstant.
在众人中首当其冲追求她的是最美丽的图尔努斯,他因祖辈和先祖而富有权势,王后正以极大的热望急切地想把他招为女婿;但神明各种带有恐吓的预兆阻碍着这件事。
§7.59Laurus erat tecti medio in penetralibus altis, §7.60sacra comam multosque metu servata per annos, §7.61quam pater inventam, primas cum conderet arces, §7.62ipse ferebatur Phoebo sacrasse Latinus §7.63Laurentisque ab ea nomen posuisse colonis.
在屋宇的中央,在深邃的内室里,有一棵月桂树,它的树冠是神圣的,并在敬畏中被守护了许多年,据说这是父亲拉提努斯自己在建立最初的城堡时发现的,并由他亲自奉献给福波斯,并以此为定居者们命名为劳伦图姆人。
§7.64Huius apes summum densae (mirabile dictu), §7.65stridore ingenti liquidum trans aethera vectae, §7.66obsedere apicem, ex pedibus per mutua nexis §7.67examen subitum ramo frondente pependit.
在这棵树的顶端,密集的蜜蜂(说来神奇),伴随着巨大的嗡嗡声穿过澄澈的大气飞来,占领了顶梢,它们的脚彼此勾连,突然间一个蜂群便悬挂在茂密的枝条上。
§7.68Continuo vates: Externum cernimus, inquit, §7.69adventare virum et partis petere agmen easdem §7.70partibus ex isdem et summa dominarier arce.
预言家立刻说道: “我们看见一个异乡男子走来,一队人马从相同的方向走向相同的位置,并在最高的城堡里称霸。
§7.71Praeterea, castis adolet dum altaria taedis §7.72et iuxta genitorem adstat Lavinia virgo, §7.73visa (nefas) longis comprendere crinibus ignem,
” 此外,当她用纯洁的火把熏染祭坛时,拉维尼亚少女正站在父亲身旁,她看起来(不祥啊!
§7.75regalisque accensa comas, accensa coronam §7.76insignem gemmis, tum fumida lumine fulvo §7.77involvi ac totis Volcanum spargere tectis.
)她那长发捕捉到了火焰,她那王室的头发燃了起来,那缀满宝石的华丽王冠燃了起来,接着她被黄褐色光芒的烟雾包裹,并将火神撒满了整座宫殿。
§7.78Id vero horrendum ac visu mirabile ferri: §7.79namque fore inlustrem fama fatisque canebant §7.80ipsam, sed populo magnum portendere bellum.
这确实被传为是一件可怕且看去奇异的事情:因为他们预言,她自己将在名声和命运中变得显赫,但这也向民众昭示着一场巨大的战争。
§7.81At rex sollicitus monstris oracula Fauni, §7.82fatidici genitoris, adit lucosque sub alta
然而,因预兆而不安的国王走访了法乌努斯的神谕,那是他那预言未来的父亲,并走向那高大……底下的圣林。

词汇与语法注释

  1. §7.4nomen ... signat — 动词“signat”(标志、指明)的主语是名词“nomen”(名字),而“ossa”(骨骸、安息处)则是其宾语。意为“她的名字标志着她的骨骸(安息之处)”。
  2. §7.18exaudiri ... saevire ac ... ululare — 针对表示“被听到”的被动不定式“exaudiri”(或作为省略主控动词的历史不定式),“gemitus”和“irae”作为主格名词与其相应;而随后的“saevire”和“ululare”则是历史不定式,分别以“sues”、“ursi”和“formae”为主语。
  3. §7.49te, Saturne, refert — 此处的“refert”意为“提到、声称为(祖先)”。“te”(萨图尔努斯)是宾格宾语,“parentem”(父亲/祖先)是宾格补足语,意为“声称你为他的父亲”。
  4. §7.60sacra comam — “comam”是表示“树叶、树冠”的名词“coma”的单数宾格,作形容词“sacra”的“关系宾格”(希腊式宾格),意为“在树冠(叶子)上是神圣的”。
  5. §7.78ferri — “ferri”是表示“被传开”或“被认为”的被动不定式,在此处作为历史不定式使用,或是基于某种隐含的言说动词,用以描写人们对这一异象的传闻和看法。

引用这一段

维吉尔, 埃涅阿斯纪 §7.1-7.82. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:7.1-7.82

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。