Humanitext Reader

维吉尔 · 埃涅阿斯纪 §3.319-3.398

安德洛玛刻的身世与赫勒诺斯的预言

第 25 段,共 127 段 · 拉丁语

内容简介

埃涅阿斯重逢安德洛玛刻,听她诉说了悲惨的命运以及如今与赫勒诺斯的生活。随后,赫勒诺斯热情欢迎了埃涅阿斯,并预言了前往意大利的艰难航程以及建立新城的征兆。

§3.319Hectoris Andromachen? Pyrrhin’ conubia servas?
赫克托耳的安德洛玛刻! 你还在守护着与皮洛斯的婚姻吗?
§3.320Deiecit vultum et demissa voce locuta est: §3.321O felix una ante alias Priameïa virgo, §3.322hostilem ad tumulum Troiae sub moenibus altis §3.323iussa mori, quae sortitus non pertulit ullos, §3.324nec victoris eri tetigit captiva cubile!
” 她低下头,压低声音说道: “啊,在所有人中最幸福的唯有那普里阿摩斯的处女之女,她被下令死在特洛伊高耸城墙下的敌人墓前,她没有忍受任何抽签的分配,也没有作为俘虏触碰胜利主人的床榻!
§3.325nos, patria incensa, diversa per aequora vectae, §3.326stirpis Achilleae fastus iuvenemque superbum,
而我们,在祖国被焚毁后,被运送到不同的海域,在奴役中生育,忍受着阿喀琉斯后裔的傲慢与那傲慢的青年。
§3.327servitio enixae, tulimus: qui deinde, secutus §3.328Ledaeam Hermionen Lacedaemoniosque hymenaeos, §3.329me famulo famulamque Heleno transmisit habendam.
随后,他为了追求勒达的后代赫耳弥俄涅和拉刻代蒙的婚姻,把同为奴隶的我转交给了同样是奴隶的赫勒诺斯。
§3.330Ast illum, ereptae magno inflammatus amore §3.331coniugis et scelerum Furiis agitatus, Orestes §3.332excipit incautum patriasque obtruncat ad aras.
然而,奥雷斯忒斯因对被夺走的妻子的深切爱火所燃烧,并被他罪行的复仇女神们所驱策,乘其不备在祖先的祭坛旁将他杀害。
§3.333Morte Neoptolemi regnorum reddita cessit §3.334pars Heleno, qui Chaonios cognomine campos §3.335Chaoniamque omnem Troiano a Chaone dixit, §3.336Pergamaque Iliacamque iugis hanc addidit arcem.
随着新普托勒摩斯的死亡,王国的一部分归还并让渡给赫勒诺斯,他以卡奥尼亚的名字命名了这些平原,并根据特洛伊人卡翁的名字将整个卡奥尼亚地区命名,还在山脊上增建了帕加马和这座伊利乌姆的城堡。
§3.337Sed tibi qui cursum venti, quae fata dedere?
但对你来说,是什么风,是什么命运给了你航路?
§3.338Aut quisnam ignarum nostris deus adpulit oris?
或者是哪位神明把你这对此一无所知的人驱赶到了我们的海岸?
§3.339Quid puer Ascanius? superatne et vescitur aura,
那孩子阿斯卡尼俄斯呢? 他还在世并呼吸着空气吗?
§3.340quem tibi iam Troia— §3.341Ecqua tamen puero est amissae cura parentis?
” 那是特洛伊曾经为你—— 然而,那孩子对失去的母亲还有思念吗?
§3.342Ecquid in antiquam virtutem animosque virilis §3.343et pater Aeneas et avunculus excitat Hector?
他的父亲埃涅阿斯和舅舅赫克托耳是否激发起他古老的德行和男儿的气概?
§3.344Talia fundebat lacrimans longosque ciebat §3.345incassum fletus, cum sese a moenibus heros §3.346Priamides multis Helenus comitantibus adfert, §3.347adgnoscitque suos, laetusque ad limina ducit, §3.348et multum lacrimas verba inter singula fundit.
” 她哭泣着倾诉这些话,并唤起漫长的徒然的哭泣,这时英雄、普里阿摩斯的儿子赫勒诺斯在众人的簇拥下从城墙走来,他认出了自己的同胞,欣然将他们引向门槛,并在字里行间流下许多泪水。
§3.349Procedo, et parvam Troiam simulataque magnis §3.350Pergama, et arentem Xanthi cognomine rivum §3.351adgnosco, Scaeaeque amplector limina portae.
我向前走,认出了小特洛伊、那模仿伟大事物的帕加马,以及一条名为克桑托斯的干涸溪流,并拥抱了斯开亚之门的门槛。
§3.352Nec non et Teucri socia simul urbe fruuntur: §3.353illos porticibus rex accipiebat in amplis; §3.354aulaï medio libabant pocula Bacchi, §3.355impositis auro dapibus, paterasque tenebant.
同时,特洛伊人也一同享受着这座同盟之城:国王在宽敞的柱廊里接待他们;在庭院中央,他们向巴克科斯献上酒杯,把食物盛在金盘上,手中拿着献祭的平盘。
§3.356Iamque dies alterque dies processit, et aurae §3.357vela vocant tumidoque inflatur carbasus austro.
日子一天天过去,风呼唤着船帆,帆布被膨胀的南风吹胀。
§3.358His vatem adgredior dictis ac talia quaeso: §3.359Troiugena, interpres divom, qui numina Phoebi, §3.360qui tripodas, Clarii laurus, qui sidera sentis, §3.361et volucrum linguas et praepetis omina pennae, §3.362fare age—namque omnem cursum mihi prospera dixit §3.363religio, et cuncti suaserunt numine divi §3.364Italiam petere et terras temptare repostas: §3.365sola novum dictuque nefas Harpyia Celaeno §3.366prodigium canit, et tristis denuntiat iras, §3.367obscenamque famem—quae prima pericula vito?
我对预言者走上前去,用这些话询问他: “特洛伊的子孙,神明的翻译者,你感知着阿波罗的神意,感知着三脚架、克拉罗斯的月桂树、星辰,以及鸟类的语言和疾飞之翼的征兆,请告诉我——因为所有吉兆都向我预示了整个航程,所有的神明都以其神意劝说我去寻找意大利并尝试那遥远的土地:唯有哈尔皮ュ伊亚塞拉伊诺预言了奇特而难以言喻的灾异,并宣告了可怕的愤怒和肮脏的饥饿——我首先应当避开什么危险?
§3.368Quidve sequens tantos possim superare labores?
或者遵循什么指引,我能克服如此巨大的艰难困苦?
§3.369Hic Helenus, caesis primum de more iuvencis, §3.370exorat pacem divom, vittasque resolvit §3.371sacrati capitis, meque ad tua limina, Phoebe, §3.372ipse manu multo suspensum numine ducit, §3.373atque haec deinde canit divino ex ore sacerdos: §3.374Nate dea,—nam te maioribus ire per altum §3.375auspiciis manifesta fides: sic fata deum rex §3.376sortitur, volvitque vices; is vertitur ordo— §3.377pauca tibi e multis, quo tutior hospita lustres §3.378aequora et Ausonio possis considere portu, §3.379expediam dictis; prohibent nam cetera Parcae §3.380scire Helenum farique vetat Saturnia Iuno.
” 这时,赫勒诺斯首先按惯例宰杀了小牛,祈求神明的和平,并解开他神圣头颅上的发带,阿波罗啊,他亲手牵着我走向你的门槛,我因承受了巨大的神意而战战兢兢,随后祭司用神圣的口吻预言道: “女神之子,——因为你是在更宏大的征兆下度过深渊,这是显而易见的事实:神王正是这样分配命运、运转更替;这就是正在展开的秩序—— 我将在众多事情中向你阐明少数几件,以便你能更安全地度过友好的海域,并能够定居在奥索尼亚的港口;我将用言语解释,因为命运女神禁止赫勒诺斯知道其余的事,萨图尔努斯的女儿朱诺也禁止他说出来。
§3.381Principio Italiam, quam tu iam rere propinquam §3.382vicinosque, ignare, paras invadere portus, §3.383longa procul longis via dividit invia terris.
首先,你现在认为已经临近的意大利,以及你准备侵入的邻近港口,无知的人啊,漫长的、无路可通的旅程将它隔绝在遥远的漫长土地之外。
§3.384Ante et Trinacria lentandus remus in unda, §3.385et salis Ausonii lustrandum navibus aequor, §3.386infernique lacus, Aeaeaeque insula Circae, §3.387quam tuta possis urbem componere terra:
在那之前,你必须先在特里纳克里亚的波涛中弯曲船桨,你的船只必须航行在奥索尼亚的盐水之海上,还有地下的湖泊,以及埃埃亚的喀耳刻的岛屿,在你能够在一片安全的土地上建立城市之前。
§3.388signa tibi dicam, tu condita mente teneto: §3.389cum tibi sollicito secreti ad fluminis undam §3.390litoreis ingens inventa sub ilicibus sus §3.391triginta capitum fetus enixa iacebit.
我将把征兆告诉你,你务必牢记在心:当你满怀焦虑,在一条僻静河流的水边,在岸边的橡树下发现一只巨大的牝猪,它将产下三十个小猪崽躺在那里。
§3.392alba, solo recubans, albi circum ubera nati, §3.393is locus urbis erit, requies ea certa laborum.
那是一只白色的母猪,躺在地上,白色的幼崽围在它的乳房旁,那里就是建城的地点,那是你苦难中确凿的安息之所。
§3.394Nec tu mensarum morsus horresce futuros: §3.395fata viam invenient, aderitque vocatus Apollo.
你也不要对未来啃咬桌子的事情感到惊恐:命运会找到出路,被呼唤的阿波罗也会临在。
§3.396Has autem terras, Italique hanc litoris oram, §3.397proxuma quae nostri perfunditur aequoris aestu, §3.398effuge; cuncta malis habitantur moenia Grais.
然而,这些土地以及意大利海岸的这一带,那最靠近我们并被我们的海水所浸润的边缘,请避开它;所有的城池都居住着邪恶的希腊人。 ”

词汇与语法注释

  1. 3.319Hectoris — “赫克托耳的安德洛玛刻”这一呼语;Hectoris 是修饰 Andromachen 的关系或所有格属格(字面意思是“赫克托耳的安德洛玛刻”)。
  2. 3.327servitio enixae — enixae 是异态动词 enitor(生育)的完成时分词,修饰第325行的主语 nos。servitio 是表示环境的夺格(“在奴役中”)。
  3. 3.340quem tibi iam Troia— — 著名的“顿呼”(aposiopesis)例子,安德洛玛刻在提到阿斯卡尼俄斯时话语戛然而止。
  4. 3.374nam te maioribus ire — 从第374行到376行的插入句。主格加不定式结构 te... ire 取决于 manifesta fides [est],意思是“你……前行是显而易见的事实”。
  5. 3.383longa procul longis via dividit invia terris — 包含倒装(hyperbaton)以及 longa... via... invia 与 longis... terris 的修辞性文字游戏,强调旅途的遥远和艰难。

引用这一段

维吉尔, 埃涅阿斯纪 §3.319-3.398. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:3.319-3.398

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。