Humanitext Reader

维吉尔 · 埃涅阿斯纪 §10.611-10.682

朱诺幻影诱敌与图尔努斯的哀叹

第 100 段,共 127 段 · 拉丁语

内容简介

朱庇特与朱诺对话,朱诺制造出埃涅阿斯的虚假幻影,将图尔努斯引离战场并引诱上船使其避难。图尔努斯因误以为自己临阵脱逃而向神明痛苦哀叹。

§10.611Cui Iuno summissa Quid, o pulcherrime coniunx, §10.612sollicitas aegram et tua tristia dicta timentem?
朱诺谦卑地对他说:“噢,最英俊的丈夫啊,为什么还要折磨病弱、惧怕你严厉话语的我呢?
§10.613Si mihi, quae quondam fuerat quamque esse decebat, §10.614vis in amore foret, non hoc mihi namque negares, §10.615omnipotens, quin et pugnae subducere Turnum §10.616et Dauno possem incolumem servare parenti.
如果我仍享有昔日曾有、且理应享有的爱情力量,全能的主宰啊,你绝不会向我拒绝此事,那就是让我既能将图尔努斯从战斗中撤出,又能使他安然无恙地保全给他的父亲达乌努斯。
§10.617Nunc pereat Teucrisque pio det sanguine poenas.
如今就让他死去,用他那虔诚的鲜血向特洛伊人偿罪吧。
§10.618Ille tamen nostra deducit origine nomen §10.619Pilumnusque illi quartus pater et tua larga §10.620saepe manu multisque oneravit limina donis.
然而,他的名字终究源自我们的血脉,皮鲁姆努斯是他的四代祖先,且他常常用你那慷慨的双手为你的门槛堆满丰厚的祭品。
§10.621Cui rex aetherii breviter sic fatur Olympi: §10.622Si mora praesentis leti tempusque caduco §10.623oratur iuveni meque hoc ita ponere sentis, §10.624tolle fuga Turnum atque instantibus eripe fatis §10.625hactenus indulsisse vacat.
” 苍天奥林匹斯的君王对她简短地答道: “若是为这注定陨落的青年求得眼前死亡的延缓与时间,且你明白我是如此设定此事的,那就通过逃跑带走图尔努斯,将他从迫在眉睫的命运中拯救出来吧:到此为止我尚可宽容。
Sin altior istis §10.626sub precibus venia ulla latet totumque moveri §10.627mutarive putas bellum, spes pascis inanis.
但如果在那些祈求之下还隐藏着更大的宽赦,且你以为整个战争可以被动摇或改变的话,你就是在抱持虚无的幻想。
§10.628Et Iuno adlacrimans: Quid si, quae voce gravaris, §10.629mente dares atque haec Turno rata vita maneret?
” 朱诺流着泪说:“如果你口头上拒绝、但在心里应允,从而让图尔努斯的生命得以确立并保留下来,那又将如何?
§10.630Nunc manet insontem gravis exitus, aut ego veri §10.631vana feror.
如今重病般的结局正等待着无辜的他,否则我便是在真理之外被虚妄所愚弄。
Quod ut O potius formidine falsa §10.632ludar et in melius tua, qui potes, orsa reflectas!
噢,但愿我只是被虚假的恐惧所愚弄,而有能力的你,能将你已开始的计划转向更好的结果!
§10.633Haec ubi dicta dedit, caelo se protinus alto §10.634misit, agens hiemem nimbo succincta per auras, §10.635Iliacamque aciem et Laurentia castra petivit.
” 她说完这些话,立刻从高天之上纵身跃下,裹挟着黑云,在风中驱策着风暴,奔向特洛伊的战线与拉乌伦图姆的营地。
§10.636Tum dea nube cava tenuem sine viribus umbram §10.637in faciem Aeneae, visu mirabile monstrum, §10.638Dardaniis ornat telis clipeumque iubasque §10.639divini adsimulat capitis, dat inania verba, §10.640dat sine mente sonum gressusque effingit euntis, §10.641morte obita qualis fama est volitare figuras §10.642aut quae sopitos deludunt somnia sensus.
此时,女神用中空的云朵塑造了一个轻薄无力的幻影,模拟成埃涅阿斯的模样,这真是一个令人称奇的异象,她用特洛伊的武器装点它,模仿了神圣首领的盾牌和头盔羽饰,赋予它虚无的言语,给予它无心之声,并逼真地模仿出其行走的步伐;宛如传说中死后四处飞动的亡灵,或是戏弄沉睡感官的梦境。
§10.643At primas laeta ante acies exsultat imago §10.644inritatque virum telis et voce lacessit.
然而,那幻影却在战线最前方得意地跃动,用武器挑衅那男子,用声音激怒他。
§10.645Instat cui Turnus stridentemque eminus hastam §10.646conicit: illa dato vertit vestigia tergo.
图尔努斯逼近它,从远处投出呼啸的长枪:它转过身,向后逃窜。
§10.647Tum vero Aenean aversum ut cedere Turnus §10.648credidit atque animo spem turbidus hausit inanem, §10.649Quo fugis, Aenea? Thalamos ne desere pactos;
此时,图尔努斯确信埃涅阿斯已转背退却,并在他混乱的心中吸入了虚妄的希望: “埃涅阿斯,你要逃往何处?
§10.650hac dabitur dextra tellus quaesita per undas.
不要抛弃已约定的婚房;你历经波涛所寻求的土地,将由这只右手赐予你。
§10.651Talia vociferans sequitur strictumque coruscat §10.652mucronem nec ferre videt sua gaudia ventos.
” 他如此大声叫嚷着紧追不舍,挥舞着出鞘的锋刃,却没看到狂风正带走他的欢乐。
§10.653Forte ratis celsi coniuncta crepidine saxi §10.654expositis stabat scalis et ponte parato, §10.655qua rex Clusinis advectus Osinius oris.
恰巧有一艘船停靠在高耸的岩石边缘,已放下了梯子,搭好了桥板,克鲁西乌斯之王奥西尼乌斯曾乘此船从彼岸而来。
§10.656Huc sese trepida Aeneae fugientis imago §10.657conicit in latebras; nec Turnus segnior instat §10.658exsuperatque moras et pontis transilit altos.
逃跑中埃涅阿斯那惊慌的幻影猛冲进去躲藏;图尔努斯也毫不落后地紧追,扫清障碍,跃过高高的桥板。
§10.659Vix proram attigerat: rumpit Saturnia funem §10.660avolsamque rapit revoluta per aequora navem.
他刚一踏上船首:萨图尔努斯之女便斩断了缆绳,裹挟着被剥离的船只,迅速驶入逆流的海面。
§10.661Illum autem Aeneas absentem in praelia poscit; §10.662obvia multa virum demittit corpora morti: §10.663tum levis haud ultra latebras iam quaerit imago, §10.664sed sublime volans nubi se immiscuit atrae.
此时,埃涅阿斯仍在战场上呼唤着缺席的他前来决斗;将迎面阻挡的许多人送往死亡:随后,那轻飘飘的幻影不再寻找藏身之处,而是飞向高空,融进了黑色的云雾之中。
§10.665Cum Turnum medio interea fert aequore turbo.
与此同时,风暴正将图尔努斯带往海中央。
§10.666Respicit ignarus rerum ingratusque salutis §10.667et duplicis cum voce manus ad sidera tendit: §10.668Omnipotens genitor, tanton me crimine dignum §10.669duxisti et talis voluisti expendere poenas?
他回首张望,不知发生了何事,也不为这幸存而感激,伴着呼喊声将双手伸向繁星: “全能的父亲啊,你竟认为我配得上如此重罪,并想要我遭受这样的惩罚吗?
§10.670Quo feror? Unde abii? Quae me fuga quemve reducit?
我正被带往何处? 我自何处离去? 这是怎样的逃亡,它又将把我带回何方、变成何种人?
§10.671Laurentisne iterum muros aut castra videbo?
我还能再次见到拉乌伦图姆的城墙或营地吗?
§10.672Quid manus illa virum, qui me meaque arma secuti?
那些追随我、追随我的武器的健儿们又将如何?
§10.673Quosne (nefas) omnis infanda in morte reliqui §10.674et nunc palantis video gemitumque cadentum
我竟把他们全部遗弃在无法言说的死亡中,如今却眼看着他们四处流散,听着倒地之人的呻吟!
§10.675accipio! Quid ago? Aut quae iam satis ima dehiscat §10.676terra mihi? Vos O potius miserescite venti:
我该怎么办? 还有什么土地能为我裂开得足够深?
§10.677in rupes, in saxa, volens vos Turnus adoro §10.678ferte ratem saevisque vadis immittite Syrtis, §10.679quo neque me Rutuli nec conscia fama sequatur.
风啊,但愿你们能垂怜我:我,图尔努斯,心甘情愿地向你们乞求,请将这艘船带到峭壁、带到礁石上,抛入叙尔提斯险恶的沙滩,好让鲁图利人与知晓我行径的名声都无法追随我。
§10.680Haec memorans animo nunc huc, nunc fluctuat illuc, §10.681an sese mucrone ob tantum dedecus amens §10.682induat et crudum per costas exigat ensem,
” 他心中思量着这些,心绪一时在此,一时在彼摇摆不定,他不知道是否该因如此奇耻大辱而发狂,将自己撞向剑刃,将冰冷的剑锋刺穿肋骨,

词汇与语法注释

  1. §10.614negares... quin... possem — 在含有否定意图的条件从句主句 `negares`(你不会拒绝)之后,连词 `quin` 搭配虚拟语气 `possem` 引导名词性从句,意为“(拒绝)我能够……”。
  2. §10.628Quid si... mente dares — 仅由条件从句(`si` 搭配未完成过去虚拟语气 `dares`)构成、省略了主句的惯用表达,表示愿望或建议(“如果……那会怎么样呢”)。`quae` 是省略了先行词的关系代名词,作 `gravaris` 的宾语。
  3. §10.652nec ferre videt sua gaudia ventos — 作感官动词 `videt` 宾语的“对格+不定式”结构(宾格代不定式)。其中 `ventos`(风,复数宾格)为不定式的逻辑主语,`sua gaudia`(他的喜悦)为宾语,不定式为 `ferre`(带走)。注意语序的交错(hyperbaton)。
  4. §10.681induat — 虚拟语气现在时。由疑问词 `an` 引导,用作“考虑性虚拟语气(deliberative subjunctive)”,表示对未来行动的犹豫或自问(“是否应该刺入”)。

引用这一段

维吉尔, 埃涅阿斯纪 §10.611-10.682. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:10.611-10.682

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。