§587bRes parata est, sequere me. —
“准备好了,跟我来吧。
§588Súmne ego homo miser, qui nusquam bene queo quiescere?
” 我难道不是个可怜的人吗,竟然在任何地方都无法安下心来?
§589si domi sum, foris est animus, sin foris sum, animus domist.
如果我在家,心就在外面;如果我在外面,心却在家里。
§590ita mi in pectore atque in corde facit amor incendium: §591ni ex oculis lacrumae defendant, iam ardeat credo caput.
爱就这样在我的胸中、在我的心里燃起大火:如果不是眼泪从眼中涌出保护着,我相信我的脑袋早就烧起来了。
§592spem teneo, salutem amisi; redeat an non, nescio: §593si opprimit pater quod dixit, exsulatum abiit salus; §594sin sodalis quod promisit fecit, non abiit salus.
我抱着希望,却失去了救星;它是否会回来,我不得而知:如果父亲贯彻了他所说的话并击垮我,我的救星就流亡去了;但如果朋友履行了他的诺言,我的救星就没有离去。
但即便如此,就算尤提库斯长了一双痛风的脚,现在也该从港口回来了。
id illi vitium maxumumst, §597quod nimis tardus est advorsum mei animi sententiam.
这是他最大的毛病,对于我心中的期盼,他实在太慢了。
§598sed in est, quem currentem video? ípsus est.
不过,我看见跑过来的那个人是谁? 正是他。
ibo obviam.
我要迎上去。
§599nunc, quod restat, ei disperii: voltus neutiquam huius placet; §600tristis incédit (pectus ardet, haereo), quassat caput.
现在,至于剩下的——哎呀,我全完了:他的脸色一点也不对劲;他神色黯然地走着(我的胸膛在燃烧,我呆住了),他直摇头。
§601Eutyche.
尤提库斯!
§601bEu, Charine.
哦,卡里努斯。
§601cPrius quam recipias anhelitum,
在你喘过气来之前,用一个字告诉我:我在哪里?
§602uno verbo eloquere: ubi égo sum? hicine an apud mortuos?
是在这里,还是在死人堆里?
§603Neque apud mortuos neque hic es.
你既不在死人堆里,也不在这里。
我得救了,不朽的生命赐予了我:这家伙买下了她,漂亮地糊弄了我父亲。
§605impetrabilior qui vivat nullus est.
世上再没有比他更能成事的人了。
dice, obsecro: §606si neque hic neque Acherunti sum, úbi sum?
求求你,快说:如果我既不在这儿,也不在阿刻戎,那我在哪儿?
§606bNusquam gentium.
天底下哪儿都不在。
§607Disperii, illaec interemit me modó oratio.
我完蛋了,刚才那句话要了我的命。
§608Odiosast oratio, cum rém agas longinquom loqui.
在办正事的时候,说话兜圈子真是令人厌恶。
§609Quidquid est, ad capita rerum perveni.
不管是什么事,直奔主题吧。
§610bQuin tu illud potius nuntias quod nescio?
你干嘛不告诉我一些我还不知道的事情呢?
§611Mulier alienata est abs te.
那女人已经不属于你了。
§611bEutyché, capital facis.
尤提库斯,你犯了死罪。
§612Qui?
怎么会?
§612bQuia aequalem et sodalem, liberum civem, enicas.
因为你正在折磨死你的同辈和伙伴,一个自由的公民。
§613Ne di sierint.
愿神明不准这种事发生。
§613bDemisisti gladium in iugulum: iam cadam.
你把剑插进了我的喉咙:我这就要倒下了。
§614Quaeso hercle, animum ne desponde.
凭赫拉克勒斯发誓,求你别灰心。
§614bNullust quem despondeam.
我连可以灰心的心都没有了。
§615loquere porro aliam malam rem.
接着说别的坏消息吧。
cui est empta?
她是给谁买去的?
§615bNescio.
我不知道。
§616iam addicta atque abducta erat, quom ad portum venio.
我到港口的时候,她已经被判定归属并带走了。
我真命苦啊,你确实早就在向我砸来一整座一整座燃烧着的灾难之山了。
§618perge, excrucia, carnufex, quandoquidem occepisti semel.
继续吧,折磨我吧,刽子手,既然你已经开始了。
§625Quid ego feci?
我做了什么?
§625bPerdidisti me et fidem mecum tuam.
你毁了我,也毁了你对我的信义。
§626Di sciunt culpam meam istanc non esse ullam.
神明知道,这事我一点错都没有。
§626bEugepae,
哈,真棒!
§627deos absentis testis memoras: quí ego istuc credam tibi?
你居然把不在场的神明搬出来当证人:我怎么能相信你那话?
§628Quia tibi in manu est quod credas, ego quod dicam, id mi in manust.
因为信不信由你,而说什么由我。
§629De istac ré argutus es, ut par pari respondeas, §630ad mandata claudus caecus mutus mancus debilis.
在这件事上你倒挺能言善辩,能以牙还牙,一碰到托付的任务,你就成了瘸子、瞎子、哑巴、残废加软骨头。
§631promittebas te os sublinere meo patri: egomet credidi §632homini docto rem mandare, is lapidi mando maximo.
你曾答应过要糊弄我父亲:我自己还相信我是把事情托付给了一个能人,结果却托付给了一块特大号的石头。
§633Quid ego facerem?
那我能怎么办?
§633bQuid tu faceres? men rogas? requireres,
你能怎么办? 你问我?
你应该去打听,反复打听他是谁、从哪里来、什么出身,是公民还是外邦人。
§635bCivem esse aibant Atticum.
他们说他是阿提卡的公民。
§636Vbi habitaret invenires saltem, si nomen nequis.
要是不知道名字,起码该找出他住在哪里。
§637Nemo aiebat scire.
谁都说不知道。
§637bAt saltem hóminis faciem exquireres.
那起码也该打听一下那人的长相啊。
§638Feci.
我问了。
§638bQua forma esse aiebant igitur?
那他们怎么说他的长相的?
§638cEgo dicam tibi: §639canum, varum, ventriosum, bucculentum, breviculum, §640subnigris oculis, oblongis malis, pansam aliquantulum.
我告诉你:头发花白、罗圈腿、大肚子、鼓腮帮、身材矮小,眼睛发黑、长脸、有点平足。
§641Non hominem mihi, sed thensaurum nescio quem memoras mali.
你跟我说的这不是人,简直是个灾祸的聚宝盆。
§642numquid est quod dicas aliud de illo?
关于他,你还有什么别的好说吗?
§642bTantum, quod sciam.
据我所知,就这些了。
§643Edepol ne ille oblongis malis mihi dedit magnum malum.
凭波鲁克斯发誓,那个长脸的家伙确实给我带来了巨大的灾难。
§644non possum durare, certumst exulatum hinc ire me.
我撑不下去了,我决定离开这里去流亡。
§645sed quam capiam civitatem, cogito, potissimum:
但我正在考虑,最好去哪一个城邦: