Humanitext Reader

普劳图斯 · 卡西纳 §233b-291

关于香水味的争吵与对卡里努斯的劝诱

第 4 段,共 14 段 · 拉丁语

内容简介

克雷奥斯特拉塔因丈夫利西达穆斯身上的香水味怀疑其不忠,两人发生激烈争吵。随后,利西达穆斯召唤奴隶卡里努斯,试图以自由为条件说服他放弃卡辛纳。

§233bNón potes ímpetrare.
你办不到。
§233cÉnecas.
你折磨死我了。
§234Véra dicás velim.
我倒希望你说的是真话。
§234bCrédo ego istúc tibi.
这我相信你。
§235Réspice, o mi lepos.
瞧瞧我吧,我的甜心。
§235bNempe ita ut tú mihi es.
当然,就像你对我一样。
§236unde híc, amabo, unguénta olent?
请问,这香膏的味道是从哪儿来的?
§236bOh périi, manufestó miser §237téneor.
噢,糟了! 可怜的我被当场抓住了。
cessó caput pállio detérgere?
我还不快用外套把头擦干净吗?
§238út te bonus Mercúrius perdat, mýropola, quia haec míhi dedisti.
愿仁慈的墨丘利惩罚你,香水商,竟然把这些东西卖给我。
§239Ého tu nihili, cána culex, vix téneor quin quae décent te dicam, §240sénecta aetate únguentatus pér vias, ignáve, incedis?
嘿,你这个没用的东西,白发蚊子,我简直忍不住要说些配得上你的话了,年纪一大把了,还涂着香水在街上闲逛,你这无耻之徒?
§241Pól ego amico dédi cuidam operam, dum émit unguenta.
凭波鲁克斯起誓,我是在帮一个朋友买香油呢。
§241bVt cito comméntust.
编得倒挺快。
§242écquid te pudet?
你难道一点不觉得羞耻吗?
§242bÓmnia quae tu vís.
只要是你希望的,什么都行。
§242cVbi in lustrá iacuisti?
你在哪个窑子里躺着来着?
§243Égone in lustra?
我在窑子里?
§243bScío plus quam tu me árbitrare.
我知道的比你以为的还要多。
§243cQuíd id est? quid scis?
那是什么? 你知道什么?
§244Té sene omniúm † senem néminem esse ignáviorem.
在所有的老头子里,没有谁比你更无耻了。
§245únde is, nihili? ubí fuisti? ubí lustratu'slustratus es? úbi bibisti?
你从哪儿来,你这没用的东西? 你刚才在哪儿? 在哪个鬼地方厮混? 在哪儿喝酒了?
§246mádes mecastor: víde, palliolum ut rúgat.
凭卡斯托尔起誓,你喝得醉熏熏的:瞧瞧,你的小外套都皱成什么样了。
§246bDi me et te ínfelicent, §247si égo in os méum hodie viní guttam índidi.
如果我今天往嘴里送过一滴酒,愿神明惩罚我,还有你。
§247bImmo age, út lubet, §248_250bíbe, es, disperde rem.
随你便吧,想怎么样就怎么样,喝吧,吃吧,把家产败光吧。
§248_250bÓhe, iam satis, uxór, comprime te, nímium tinnis, §251relínque aliquantum orátionis, crás quod mecum lítiges.
喂,够了,老婆,少说两句,你太唠叨了,留点话明天再跟我吵吧。
§252séd quid ais? iam domuisti animum, potius ut quod vir velit §253fieri, id facias, quam adversere contra?
不过,你怎么说? 你现在想通了吗,宁可让丈夫所愿的事达成,还是还要继续作对?
§253bQua de re?
关于什么事?
§253cRogas?
你还问?
§254super ancilla Casina, ut detur nuptum nostro vilico, §255servo frugi atque ubi illi bene sit ligno, aqua calida, cibo, §256vestimentis, ubique educat pueros quos pariat † potius §257quam illi servo nequam des, armigero nili atque improbo, §258cui hominí hodie peculi nummus non est plumbeus.
关于女奴卡辛纳,把她嫁给我们的庄稼管家,他是个忠厚的老实奴隶,在她那儿,柴火、温水、食物、衣服一应俱全,日子会过得很舒服,而且可以在那儿抚养她生下的孩子们,这总比你把她送给那个无用的、一文不值又邪恶的盾手奴隶要好得多,那个家伙如今连一个铅子儿的私房钱都没有。
§259Mirum ecastor, te senecta aétate officium tuom §260non meminisse.
凭卡斯托尔起誓,真奇怪,你活到这把年纪,竟然记不得自己的本分了。
§260bQuid iam?
怎么说?
§260cQuia, si facias recte aut commode, §261me sinas curare ancillas, quae mea est curatio.
因为,如果你做得对或做得合适,你就应该让我来管女奴们,这本是我的管辖范围。
§262Qui, malum, homini scutigerulo dáre lubet?
那你干嘛非要把她嫁给那个执盾的家伙,该死?
§262bQuía enim filio §263nos oportet opitulari único.
因为我们理当帮助我们唯一的儿子啊。
§263bAt quamquam unicust, §264nihilo magis ille unicust mihi filius quam ego illi pater: §265illum mi aequiust quam me illi quae volo concedere.
但是,虽然他是独生子,他对我而言是唯一的儿子,并不比我是他唯一的父亲更具分量:他顺从我的愿望,比我顺从他的愿望要合理得多。
§266Tu ecastor tibi, homo, malam rem quaeris.
凭卡斯托尔起誓,老头子,你是在给自己找麻烦。
§266bSubolet, sentio.
她闻出味来了,我感觉得到。
§267egone?
我?
就是你。
nam quid friguttis? quid istuc tam cupide cupis?
那你干嘛吞吞吐吐的? 你干嘛那么急切地想要那件事?
§268Vt enim frugi servo detur potius quam servo improbo.
那是因为我想把她嫁给一个老实的奴隶,而不是一个坏奴隶。
§269Quid si ego impetro atque exoro a vilico, causa mea §270ut eam illi permittat?
如果我去求那个管家,让他看在我的面子上,把她让给那个执盾的呢?
§270bQuid si ego autem ab armigero impetro, §271ut eam illi permittat? atque hóc credo impetrassere.
但如果我反过来去求那个盾手,让他把她让给管家呢? 而且我相信我一定能办成。
§272Convenit.
一言为定。
vin tuis Chalinum huc evocem verbis foras?
要我替你把卡里努斯叫出来吗?
§273tú eum orato, ego autem orabo vilicum.
你要求他,我也要求管家。
§273bSane volo.
正合我意。
§274Iam hic erit.
他马上就到。
nunc experiemur, nostrum uter sit blandior.
现在我们就来看看,我们俩谁更会说服人。
§275Hercules dique istam perdant, quod nunc liceat dicere.
—— 愿赫拉克勒斯和诸神毁灭那个女人,只要现在可以说这话。
§276ego discrucior miser amore, illa autem quasi ob industriam §277mi advorsatur.
可怜的我饱受爱情折磨,她却偏偏故意跟我作对。
subolet hoc iam uxori quod ego machinor: §278propter eam rem magis armigero dat operam de industria.
妻子显然已经察觉到我所策划的事了:正因为如此,她才故意更加偏袒那个盾手。
§279qui illum di omnes deaeque perdant.
愿所有的男神女神都毁灭他!
§279bTe uxor aiebat tua §280me vocare.
您妻子说您在叫我。
§280bEgo énim vocari iussi.
是的,是我叫人喊你来的。
§280cEloquere quid velis.
请吩咐有什么事。
§281Primum ego te porrectiore fronte volo mecum loqui; §282stultitia est ei te esse tristem, cuius potestas plus potest.
首先,我希望你跟我说话时,脸色能和蔼一些;对一个权力比你大的人摆脸色,那真是愚不可及。
§283probum te et frugi hominem iam pridem esse arbitror.
我早就认为你是个诚实、有用的人了。
§283bIntellego.
我明白。
§284_285quin, si ita arbitrare, emittis me manu?
既然您这么认为,为什么不放我自由呢?
§284_285bQuin id volo.
我是真想这么做啊。
§286sed nihil est, me cupere factum, nisi tu factis adiuvas.
但是,光我想这么做没用,除非你用行动来帮我。
§287Quid velis modo id velim me scire.
我只想知道您到底想要什么。
§287bAusculta, ego eloquar.
听着,我告诉你。
§288Casinam ego uxorem promisi vilico nostro dare.
我许诺要把卡辛纳嫁给我们的庄稼管家。
§289At tua uxor filiusque promiserunt mihi.
可是您的妻子和儿子已经把她许配给我了。
§289bScio.
我知道。
§290sed utrum nunc tu caelibem te ésse mavis liberum §291an maritum servom aetatem degere et gnatos tuos?
但你现在是宁愿做一个自由的单身汉,还是愿意一辈子做一个有家室的奴隶,连同你的孩子们也一样?

词汇与语法注释

  1. 239vix téneor quin — 意为“我简直忍不住要……”。当表示抑制或阻碍的动词被否定时,常用 quin 引导从句,表示险些无法阻止某事的发生。
  2. 245ubí lustratu's — 普劳图斯发明的滑稽拟造词,源于名词 'lustra'(恶所、窑子)而非标准动词 'lustrare'(净化),带有“在哪个鬼地方厮混”的粗俗幽默色彩。
  3. 271impetrassere — 古旧的将来时主动不定式,相当于 'impetraturum esse',是普劳图斯等早期拉丁喜剧中偏爱的古旧词形。
  4. 275quod nunc liceat dicere — 限制性关系从句,意为“在目前允许说这话的范围内”,解释了利西达穆斯此时因独自一人、终于可以肆无忌惮地发出诅咒的处境。
  5. 284_285emittis me manu — 直译为“从手中放开”,是罗马法中释放奴隶(manumissio)的习惯表达(源于 manu mittere)。

引用这一段

普劳图斯, 卡西纳 §233b-291. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0119.phi006.humanitext-lat2:233b-291

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。