← 奥维德

治疗失恋

§370-443

诗歌体裁的恰当性与情欲冷却之策

作者强调文体与流派契合的重要性以反驳对自作的批评,随后提出了一系列降温情欲的实用建议,如事前与他人交合、采用不雅姿势以及仔细观察女方的肉体缺陷。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
370

​Summa petunt dextra fulmina missa Iovis.

从朱庇特右手掷出的雷霆,直击最高之巅。

​At tu, quicumque es, quem nostra licentia laedit,

但是你,无论你是谁,只要你因我们的放荡而受伤,

​Si sapis, ad numeros exige quidque suos.1

若你明智,就请按照各自的韵律来要求每一件事物。

​Fortia Maeonio gaudent pede bella referri;

勇壮的战争乐于用麦奥尼亚的诗体来叙述;

​Deliciis illic quis locus esse potest?

在那里,嬉戏的娱乐怎能有立足之地?

375

​Grande sonant tragici; tragicos decet ira cothurnos:

悲剧作家的歌声雄浑;愤怒契合悲剧的厚底靴:

​Usibus e mediis soccus habendus erit.

从日常的生活中,则应当采用喜剧的平底鞋。

​Liber in adversos hostes stringatur iambus,

让自由的短长格诗刺向对立的敌人,

​Seu celer, extremum seu trahat ille pedem.

无论是急速的,还是拖着最后一步的。

​Blanda pharetratos Elegia cantet Amores,

让甜美的哀歌歌唱背负箭袋的爱神们,

380

​Et levis arbitrio ludat amica suo.

让轻盈的情妇凭她自己的心意嬉戏。

​Callimachi numeris non est dicendus Achilles,

阿喀琉斯不该用卡利马科斯的韵律来歌颂,

​Cydippe non est oris, Homere, tui.

西底佩,荷马啊,不适合你的口吻。

​Quis feret Andromaches peragentem Thaida partes?

谁能忍受泰丝扮演安德洛玛刻的角色?

​Peccet, in Andromache Thaida quisquis agat.

无论谁在安德洛玛刻的角色中扮演泰丝,都是在犯错。

385

​Thais in arte mea est; lascivia libera nostra est;

泰丝在我的艺术之中;我们的放荡是自由的;

​Nil mihi cum vitta; Thais in arte mea est.

我与发带毫无瓜葛;泰丝在我的艺术之中。

​Si mea materiae respondet Musa iocosae,

如果我的缪斯契合幽默的题材,

​Vicimus, et falsi criminis acta rea est.2

我们就赢了,虚假的控告便被判定有罪。

​Rumpere, Livor edax: magnum iam nomen habemus;

破裂吧,贪婪的嫉妒:我们已经拥有伟大的名声;

390

​Maius erit, tantum quo pede coepit eat.

它还会更伟大,只要它沿着它开始的同一步伐前进。

​Sed nimium properas: vivam modo, plura dolebis;

但你操之过急了:只要我还活着,你会更痛苦;

​Et capiunt animi carmina multa mei.

我的心灵容纳着许多诗歌。

​Nam iuvat et studium famae mihi crevit honore;

因为诗作让我愉悦,我对名望的热情也随着荣誉而增长;

​Principio clivi noster anhelat equus.

在山坡的起点,我们的马正喘着粗气。

395

​Tantum se nobis elegi debere fatentur,

哀歌诗体承认它们对我们的亏欠,

​Quantum Vergilio nobile debet epos.

正如高贵的叙事诗亏欠维吉尔那样多。

​Hactenus invidiae respondimus: attrahe lora

到此为止我们回应了嫉妒:更用力地

​Fortius, et gyro curre, poeta, tuo.

勒紧缰绳,诗人们,在你们自己的环形跑道上奔驰吧。

​Ergo ubi concubitus et opus iuvenale petetur,

因此,当交合与青春的欢愉被寻求,

400

​Et prope promissae tempora noctis erunt,

且约定之夜的时光临近之时,

​Gaudia ne dominae, pleno si corpore sumes,

为了不让女主人的欢愉(若你以充沛的身躯去承受)

​Te capiant, ineas quamlibet ante velim;3

俘获你,我希望你在此之前先与随便哪个女子交合;

​Quamlibet invenias, in qua tua prima voluptas

随便找一个女子,让你的第一次欲望在其中

​Desinat: a prima proxima segnis erit.

终结:由于第一次的消耗,下一次交合将会变得索然无味。

405

​Sustentata venus gratissima; frigore soles,

延迟的性爱最为欢愉;寒冷过后的太阳、

​Sole iuvant umbrae, grata fit unda siti.

烈日之下的阴凉最是惬意,口渴使清水变得甘美。

​Et pudet, et dicam: venerem quoque iunge figura,

虽感羞耻,我仍要说:也要以最不相称

​Qua minime iungi quamque decere putas.4

且你认为最不适合她的姿势去进行交合。

​Nec labor efficere est: rarae sibi vera fatentur,

实现这一点并非难事:极少有女人对自己承认真相,

410

​Et nihil est, quod se dedecuisse putent.

而且没有什么姿势是她们认为自己不适合的。

​Tunc etiam iubeo totas aperire fenestras,

届时我还命令你敞开所有的窗户,

​Turpiaque admisso membra notare die.

并在射入的光线中注意那些丑陋的身躯部位。

​At simul ad metas venit finita voluptas,

但一旦终了的欢愉达到了终点,

​Lassaque cum tota corpora mente iacent,

疲惫的身躯连同整个心灵一同躺下,

415

​Dum piget, et malis nullam tetigisse puellam,5

当你感到懊悔、宁愿未曾碰过任何女子,

​Tacturusque tibi non videare diu,

且觉得自己很长一段时间内不会再触碰时,

​Tunc animo signa, quaecumque in corpore menda est,

这时要在心中记下她身体上的任何瑕疵,

​Luminaque in vitiis illius usque tene.

并将你的目光始终盯在她的缺陷上。

​Forsitan haec aliquis (nam sunt quoque) parva vocabit,

也许有人会称这些为小事(因为它们确实也是),

420

​Sed, quae non prosunt singula, multa iuvant.

但个别无益的事物,在数量众多时就会大有裨益。

​Parva necat morsu spatiosum vipera taurum:

小小的毒蛇用它的一咬杀死庞大的公牛:

​A cane non magno saepe tenetur aper.

并不高大的猎犬常常能制服野猪。

​Tu tantum numero pugna, praeceptaque in unum

你只需用数量去战斗,将这些教训

​Contrahe: de multis grandis acervus erit.

汇聚一处:积少成多,便成巨石之堆。

425

​Sed quoniam totidem mores totidemque figurae,

但既然有多少种性格就有多少种体态,

​Non sunt iudiciis omnia danda meis.

绝不可将一切都托付于我的评判。

​Quo tua non possunt offendi pectora facto,

某件不会冒犯你心灵的事情,

​Forsitan hoc alio iudice crimen erit.

或许在另一个人的评判下却成了罪过。

​Ille quod obscenas in aperto corpore partes

那个人因为在交合的过程中看到了

430

​Viderat, in cursu qui fuit, haesit amor:

裸露身体上的丑陋部位,他的爱意便停滞了:

​Ille quod a Veneris rebus surgente puella

另一个人则因为在女子从爱欲之事中起身时,

​Vidit in inmundo signa pudenda toro.

在不洁的床榻上看到了令人羞耻的痕迹。

​Luditis, o siquos potuerunt ista movere:

你们是在开玩笑,哦,如果有谁能被这些事情动摇的话:

​Adflarant tepidae pectora vestra faces.

微温的火把先前只是吹拂了你们的心灵。

435

​Adtrahat ille puer contentos fortius arcus:

让那个男孩更用力地拉开拉满的弓弦:

​Saucia maiorem turba petetis opem.

你们受伤的人群将会寻求更大的救助。

​Quid, qui clam latuit reddente obscena puella,

那在女子行污秽之事时暗中窥视、

​Et vidit, quae mos ipse videre vetat?​Di melius, quam nos moneamus talia quemquam!

并看到了习俗本身禁止观看之物的人又该如何?

440

​Ut prosint, non sunt expedienda tamen.

愿神明保佑,不要让我们向任何人提出这样的建议! 尽管它们有用,然而还是不宜公开说明。

+额外标记:440 (译文中插入了原文没有的标记,已并入本节)

​Hortor et, ut pariter binas habeatis amicas

我还奉劝你们,要同时拥有两个情妇

(Fortior est, plures siquis habere potest):

(如果有人能拥有更多,他就更强大):

​Secta bipertito cum mens discurrit utroque,

当一分为二的心灵朝两个方向奔去,

语法注5 条
  1. 372ad numeros exige quidque suos

    动词 exigo(衡量、调整)在此与介词 ad(依照)连用。短语 numeros... suos 指代适合每种文学流派的“韵律”或“规范”。

  2. 388falsi criminis acta rea est

    rea 是 reus(被告、被控告者)的阴性单数主格,在此拟人化了作为主语的 falsi criminis(虚假的指控)。acta [est] 是 ago(作为……对待、提起诉讼)的完成时被动单数,整句意为“虚假的指控被判定有罪(即败诉)”。

  3. 401Gaudia ne dominae... Te capiant, ineas quamlibet ante velim

    velim 是表示愿望的现在时虚拟语气(第一人称单数),其后引导省略了 ut 的现在时虚拟语气从句 ineas(进入、交合)。ne... capiant 是目的从句(“免得女主人的欢愉俘获你”),从句首修饰主句的 velim。

  4. 408Qua minime iungi quamque decere putas

    关系代词 qua(夺格,表示方式/手段)与 quam(阴性单数宾格)的先行词均为 figura(体位)。qua 修饰不定式 iungi,意为“最不以此相交合的”;quam 作非人称动词 decere(适合)的逻辑主语(宾格),意为“你认为最适合她的”。

  5. 415Dum piget, et malis nullam tetigisse puellam

    非人称动词 piget(感到厌恶/后悔)与表示意愿的 malle 的现在时虚拟语气第二人称单数 malis(你宁愿)并列。nullam tetigisse puellam(没有触碰过任何女子)作为现在时虚拟语气 malis 的补足从句(完成时不定式)。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-09-21)
  • 2026-09-21 AI校阅 — 注 1 处
urn:cts:latinLit:phi0959.phi005.humanitext-lat2:370-443