← 奥维德

爱经

§3.12.1-3.12.44

因赋诗使科林娜成名而生的悔恨

诗人叹息道,由于自己的情诗让科林娜声名大噪,从而引来了众多竞争者,毁掉了他自己的爱情。他辩称,自己对她的赞美本应被视作虚构的诗意创作,就像诗人们所编造的无数神话一样。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
1

​Quis fuit ille dies, quo tristia semper amanti

那是怎样的一天,在这一天里,对于一个总是痛苦的爱人,

​Omina non albae1 concinuistis aves?

你们这些不白的鸟儿一同鸣唱了不祥的预兆?

​Quodve putem sidus nostris occurrere fatis,

或者我该认为是什么星辰在阻碍我的命运,

​Quosve deos in me bella movere querar?2

或者我该抱怨是哪些神明在向我开战?

5

​Quae modo dicta mea est, quam coepi solus amare,

她不久前还被称为是我的,我独自开始爱她,

​Cum multis vereor ne sit habenda mihi.

如今我担心自己不得不与众人共享她。

​Fallimur, an nostris innotuit illa libellis?

是我弄错了,还是她通过我的诗集出了名?

​Sic erit — ingenio prostitit illa meo.

确实如此——她凭借我的才华而出卖了自己。

​Et merito! quid enim formae praeconia feci?

这也是罪有应得!因为我为何要宣扬她的美貌?

10

​Vendibilis culpa facta puella mea est.

我的姑娘因我自己的过错而变得可以贩卖。

​Me lenone placet, duce me3 perductus amator,

我充当拉皮条者使她讨人喜欢,我作为向导引来情人,

​Ianua per nostras est adaperta manus.

门也是由我自己的手打开的。

​An prosint,4 dubium, nocuerunt carmina semper;

诗歌是否有益尚属疑问,但它们总是带来伤害;

​Invidiae nostris illa fuere bonis.

它们成了我所拥有的幸福遭到嫉妒的原因。

15

​Cum Thebae, cum Troia foret, cum Caesaris acta,

纵然有底比斯,有特洛伊,有凯撒的伟绩可写,

​Ingenium movit sola Corinna meum.

却只有科林娜打动了我的才华。

​Aversis utinam tetigissem carmina Musis,

但愿我是在缪斯们转过身去时动笔写诗,

​Phoebus et inceptum destituisset5 opus!

而福玻斯也遗弃了我那刚刚开始的作品!

​Nec tamen ut testes mos est audire poetas;

然而,人们并没有把诗人当成证人来听取的习惯;

20

​Malueram verbis pondus abesse meis.

我本宁愿我的言语没有任何分量。

​Per nos Scylla patri caros furata capillos

通过我们,斯库拉偷走了父亲珍爱的头发,

​Pube premit rabidos inguinibusque canes;

并在腹股沟和阴部围着狂暴的犬只;

​Nos pedibus pinnas dedimus, nos crinibus angues;

我们给双脚安上翅膀,给头发安上毒蛇;

​Victor Abantiades alite fertur equo.

胜利的阿巴斯后裔据说被翼马载着飞翔。

25

​Idem per spatium Tityon porreximus ingens,

同样,我们将提堤俄斯平铺在巨大的空间里,

​Et tria vipereo fecimus ora cani;

并给那条如蛇一般的恶犬制造了三个头;

​Fecimus Enceladon iaculantem mille lacertis,

我们制造了用千条手臂投掷石块的恩克拉多斯,

​Ambiguae captos virginis ore viros.

以及被那双形双貌的处女的歌声所捕获的男人们。

​Aeolios Ithacis inclusimus utribus Euros;

我们把埃俄洛斯的东风关进伊萨卡的皮囊中;

30

​Proditor in medio Tantalus amne sitit.

叛徒坦塔罗斯在河水中央忍受干渴。

​De Niobe silicem, de virgine fecimus ursam.

我们把尼俄伯变成了石头,把处女变成了母熊。

​Concinit Odrysium Cecropis ales Ityn;

凯克洛普斯的鸟儿哀歌着奥德里西亚的伊堤斯;

​Iuppiter aut in aves aut se transformat in aurum

朱庇特要么变成鸟类,要么将自己变成黄金,

​Aut secat inposita virgine taurus aquas.

要么化身牡牛,载着处女划破水面。

35

​Protea quid referam Thebanaque semina, dentes;

我何必再提及普罗透斯和底比斯的种子——那些牙齿;

​Qui vomerent flammas ore, fuisse boves;

以及那些口中喷吐火焰的牡牛曾存在过;

​Flere genis electra tuas, Auriga, sorores;

还有,御者啊,你的姐妹们在面颊上流下琥珀的眼泪;

​Quaeque rates fuerint, nunc maris esse deas;

还有那些曾经是船只、如今成为海中女神的存在;

​Aversumque diem mensis furialibus Atrei,

还有太阳从阿特柔斯那疯狂的宴席上转过脸去,

40

​Duraque percussam saxa secuta lyram?

还有坚硬的岩石跟随那被弹奏的竖琴?

​Exit in inmensum fecunda licentia vatum,

诗人们丰富的创作自由走向了无限,

​Obligat historica nec sua verba fide.

它并不用历史的真实性来约束自己的言语。

​Et mea debuerat falso laudata videri6

我的女人也本该被看作是虚假地受到赞美;

​Femina; credulitas nunc mihi vestra nocet.

如今你们的轻信却伤害了我。

语法注6 条
  1. 3.12.2non albae

    “non albae”(不白的鸟儿)是双重否定/缓叙法(litotes),意指不吉利的“黑鸟”。在古罗马占卜中,白鸟象征吉兆,黑鸟则预示凶兆。

  2. 3.12.3putem, querar

    第一人称单数现在时虚拟语气(putem, querar)在此用作直接疑问句中的“商榷/犹豫虚拟语气(deliberative subjunctive)”。

  3. 3.12.11Me lenone, duce me

    代词与名词构成的夺格绝对结构(Ablative Absolute),在此表示条件或伴随状况(“在我充当拉皮条者时”、“在我作为向导时”)。

  4. 3.12.13prosint

    现在时虚拟语气。由于它位于由连接词 An(是否)引导的间接疑问句中,因而使用虚拟语气。主句中相当于 dubium (est)(……是可疑的)的部分被省略了。

  5. 3.12.17tetigissem, destituisset

    过去完成时虚拟语气(tetigissem, destituisset)与 utinam 连用,表示对过去无法实现的愿望(“要是当时……就好了”)。

  6. 3.12.43debuerat... videri

    直陈式过去完成时 debuerat 在此表示过去本该发生但实际上未发生的事实(“本应当被看作是……”)。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-09-21)
  • 2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处
urn:cts:latinLit:phi0959.phi001.humanitext-lat2:3.12.1-3.12.44