← 奥维德

爱经

§3.10.1-3.10.48

克瑞斯节禁欲之怨与女神的情史

诗人抱怨因克瑞斯祭典期间的禁欲规定而无法与情人共枕。他指出,这位曾为伊阿西翁坠入爱河并因荒废职守而导致大地荒芜的谷物女神,理应理解情人们的爱意,而非加以阻挠。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
1

​Annua venerunt Cerealis tempora sacri;

一年一度的谷物女神祭典时节已然来临,

​Secubat in vacuo sola puella toro.

姑娘独自一人在空虚的床上独宿。

​Flava Ceres, tenues spicis redimita capillos,

金发的克瑞斯啊,用麦穗冠冕装饰着纤细秀发的神明,

​Cur inhibes sacris commoda nostra tuis?

为什么你用你的祭礼来阻碍我们的欢娱?

5

​Te, dea, munificam gentes, ubi quaeque, loquuntur,

女神啊,世上的万国无论何处都称颂你的慷慨,

​Nec minus humanis invidet ulla bonis.1

也没有哪个神明比你更不嫉妒人类的福祉。

​Ante nec hirsuti torrebant farra coloni,

以前,粗鲁的农夫们既不烘烤大麦,

​Nec notum terris area nomen erat,

大地上也没有脱穀场这一名称,

​Sed glandem quercus, oracula prima, ferebant;

只有橡树结出橡子,充当最初的启示,

10

​Haec erat et teneri caespitis herba cibus.

这些和柔嫩草地上的青草便是人们的食物。

​Prima Ceres docuit turgescere semen in agris

是克瑞斯最先教导种子在田野中膨胀,

​Falce coloratas subsecuitque comas;

用镰刀收割了色泽鲜艳的麦穗;

​Prima iugis tauros supponere colla coegit,

她最先强迫公牛将颈项伸入轭下,

​Et veterem curvo dente revellit humum.

并用弯曲的犁刃翻开古老的泥土。

15

​Hanc quisquam lacrimis laetari credit amantum

难道有人会相信她乐见情人们的泪水,

​Et bene tormentis secubituque coli?

且以此种折磨和独宿来获得妥善的祭祀吗?

​Nec tamen est, quamvis agros amet illa feraces,

然而,尽管她热爱肥沃的田野,她却并非

​Rustica nec viduum pectus amoris habet.

粗俗无情,其胸怀也未曾缺少爱意。

​Cretes erunt testes — nec fingunt omnia Cretes.

克里特人将是证人——克里特人也并非事事虚构。

20

​Crete nutrito terra superba Iove.

克里特是因抚育了朱庇特而自豪的土地。

​Illic, sideream mundi qui temperat arcem,

在那里,统治世界群星堡垒的那位神明,

​Exiguus tenero lac bibit ore puer.

曾是一个幼小的孩童,用娇嫩的嘴吸吮乳汁。

​Magna fides testi: testis laudatur alumno.2

证人的可信度极高:证人因其抚育之子而声名远扬。

​Fassuram Cererem crimina nostra puto.

我想,克瑞斯也会承认我们对她的非难。

25

​Viderat Iasium Cretaea diva sub Ida

女神曾在克里特的伊达山下看见伊阿西翁

​Figentem certa terga ferina manu.

用稳健的手射穿野兽的脊背。

​Vidit, et ut tenerae flammam rapuere medullae,

她看见了,当她柔嫩的骨髓燃起爱的火焰,

​Hinc pudor, ex illa parte trahebat amor.

耻辱在这一边拉扯,爱意又在另一边拖曳。

​Victus amore pudor; sulcos arere videres

耻辱终被爱意战胜;你本会看见田垄干涸,

30

​Et sata cum minima parte redire sui.

播下的种子只收回极小的一部分。

​Cum bene iactati pulsarant arva ligones,

即使挥舞得当的锄头敲击了田地,

​Ruperat et duram vomer aduncus humum,

弯曲的犁铧破开了坚硬的泥土,

​Seminaque in latos ierant aequaliter agros,

种子也均匀地落入宽阔的田野,

​Inrita decepti vota colentis erant.

被愚弄的耕作者,其祈愿却全归于徒然。

35

​Diva potens frugum silvis cessabat in altis;

掌管作物的女神流连在深林之中,

​Deciderant longae spicea serta comae.

麦穗的冠冕已从她的长发上滑落。

​Sola fuit Crete fecundo fertilis anno;

在那丰收之年,唯有克里特一片肥沃,

​Omnia, qua tulerat se dea, messis erat;

女神所到之处,尽是丰收的景象;

​Ipsa, locus nemorum, canebat frugibus Ide,

伊达山本身,虽是森林之地,却因作物而泛白,

40

​Et ferus in silva farra metebat aper.

林中的野猪也在收割大麦。

​Optavit Minos similes sibi legifer annos;

立法者弥诺斯曾渴望自己也拥有相似的丰年,

​Optasset, Cereris longus ut esset amor.3

他本该祈望克瑞斯的爱情能长久维持。

​Quod tibi secubitus tristes, dea flava, fuissent,4

金发的女神啊,因为你曾有过痛苦的独宿时光,

​Hoc cogor sacris nunc ego ferre tuis?

难道我就必须在你的祭礼中承受同样的惩罚吗?

45

​Cur ego sim tristis, cum sit tibi nata reperta

为什么我要忧伤?既然你的女儿已被寻回,

​Regnaque quam Iuno sorte minore regat?

且在统治着仅次于朱诺分额的冥界。

​Festa dies Veneremque vocat cantusque merumque;

节日召唤着维纳斯、歌声与美酒,

​Haec decet ad dominos munera ferre deos.

将这些礼物奉献给为主的神明才是适宜的。

语法注4 条
  1. 3.10.6Nec minus humanis invidet ulla bonis

    nec 否定 ulla(此处修饰省略的阴性单数主格名词 dea),意为“没有任何女神”。minus invidet 意为“更少嫉妒”,双重否定构成强烈的肯定:“没有任何女神比她更不嫉妒人类的福祉”(即她是最乐见人类幸福、最不嫉妒的神明)。

  2. 3.10.23Magna fides testi: testis laudatur alumno

    alumno(被抚养者,指在克里特岛长大的幼年朱庇特)是施事/原因夺格,修饰被动语态动词 laudatur。全句意为:证人(克里特)由于其抚养的养子(朱庇特)而备受赞誉,因此该证人的可信度极高。

  3. 3.10.42Optasset, Cereris longus ut esset amor

    optasset(optavisset 的缩略形式)为虚拟语气过去完成时,表示过去未实现的愿望,或带有谴责意味的义务(“他本该期望……”)。在文中指弥诺斯本该期望克瑞斯的爱情长久(这样丰收就会持续下去)。

  4. 3.10.43Quod tibi secubitus tristes, dea flava, fuissent

    quod 引导的从句中使用虚拟语气过去完成时 fuissent,带有让步或援引他人观点的语气(“即便因为你曾有过痛苦的独宿”)。该从句与下一行的主句代词 hoc(Hoc cogor...)相呼应。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(2 处,最近 2026-09-21)
  • 2026-09-21 AI校阅 — 注 1 处
  • 2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处
urn:cts:latinLit:phi0959.phi001.humanitext-lat2:3.10.1-3.10.48