← 奥维德

爱经

§2.9b.25-2.9b.54

甘受爱情的苦痛并归顺丘比特

诗人誓言拒绝任何神明让他放弃爱情的劝诱,甘愿接受爱情的无常与痛苦。他恳求爱神丘比特在自己的心中以及所有姑娘身上永远维持其统治。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
25

'Vive' deus 'posito' siquis mihi dicat 'amore!'

若有某位神明对我说道:“放下爱情,活下去吧!”

​Deprecer1 — usque adeo dulce puella malum est.

我会恳求免除——女孩子竟是如此甘美的灾祸。

​Cum bene pertaesum est,2 animoque relanguit ardor,

当爱情让人彻底厌倦,心中的热情也已冷淡,

​Nescio quo miserae turbine mentis agor.

我却不知被可怜心灵的什么风暴所驱使。

​Ut rapit in praeceps dominum spumantia frustra

正如一匹嘴硬的骏马,将那徒劳拉住

30

​Frena retentantem durior oris equus;

起泡缰绳的主人带入深渊;

​Ut subitus, prope iam prensa tellure, carinam

正如一阵突如其来的大风,在几乎已触及陆地、即将靠港时,

​Tangentem portus ventus in alta rapit —

又将船只卷回深海——

​Sic me saepe refert incerta Cupidinis aura,

爱神的无常微风也常常如此将我带回,

​Notaque purpureus tela resumit Amor.

光彩夺目的爱神重新拿起他那熟悉的箭矢。

35

​Fige, puer! positis nudus tibi praebeor armis;

射吧,少年!我已放下武器,赤裸地呈献在你面前;

​Hic tibi sunt vires, hac tua dextra facit;

这里是你的力量所在,你的右手在此施展;

​Huc tamquam iussae veniunt iam sponte sagittae —

你的箭矢如今仿佛听从命令一般,自动向这里飞来——

​Vix illis prae me nota pharetra sua est!3

比起我来,它们甚至几乎不认识自己的箭筒!

​Infelix, tota quicumque quiescere nocte

那忍受整夜安眠、

40

​Sustinet et somnos praemia magna vocat!

并将睡眠称为伟大赏赐的人,真是可怜!

​Stulte, quid est somnus, gelidae nisi mortis imago!

愚蠢的人啊,睡眠若非冰冷死亡的肖像,又是什么!

​Longa quiescendi tempora fata dabunt.

命运终将给予漫长的休息时间。

​Me modo decipiant voces fallacis amicae;

有时且让那虚伪女伴的话语欺骗我;

​Sperando certe gaudia magna feram.

通过期望,我确实会获得极大的快乐。

45

​Et modo blanditias dicat, modo iurgia nectat;

有时她且说些甜言蜜语,有时她且挑起争吵;

​Saepe fruar domina, saepe repulsus eam.4

让我时常享有女主人,也时常在被拒绝后离去。

​Quod dubius Mars est, per te, privigne Cupido, est;

战神玛尔斯之所以莫测,皆因你而起,养子丘比特;

​Et movet exemplo vitricus arma tuo.

而你的继父也效仿你的先例挥舞武器。

​Tu levis es multoque tuis ventosior alis,

你如此轻浮,比你的翅膀还要多变,

50

​Gaudiaque ambigua dasque negasque fide.

以靠不住的信义,既给予快乐,又拒绝快乐。

​Si tamen exaudis, pulchra cum matre, Cupido,

然而,丘比特,若你与你美丽的母亲一同垂听,

​Indeserta5 meo pectore regna gere!

就在我的胸膛中,实行永不离弃的统治吧!

​Accedant regno, nimium vaga turba, puellae!

愿姑娘们——这群过于轻浮的人——也加入这王权!

​Ambobus populis sic venerandus eris.

如此,你将受到这两方子民的崇敬。

语法注5 条
  1. 2.9b.26deprecer

    与第25行的 si ... dicat(现在时虚拟语气)作为条件从句相呼应,deprecer(现在时虚拟语气)作为主句的结句,构成了可能条件句(即“将来较少可能”的假设)。此外,deprecari 不仅指“祈求”,而是指“恳求免除、拒绝(某事)”。

  2. 2.9b.27pertaesum est

    非人称动词 pertaedet(极度厌倦)的完成时形式。通常,产生厌倦的主体用宾格(此处省略了 me),厌倦的对象用属格,但在此处它被绝对地使用,用以描述一种普遍的厌倦状态。

  3. 2.9b.38vix illis prae me nota pharetra sua est

    prae me 表示比较,意为“相比于我”。对于“它们”(illis,给格,指代箭矢)来说,“它们自己的箭筒(pharetra sua)相比于我几乎是不熟悉的”。这是一种夸张的手法,意在说明箭矢在诗人的身体中停留的时间比在箭筒里还要长,因而诗人对它们而言是更熟悉的靶子。

  4. 2.9b.43–46decipiant ... dicat ... nectat ... fruar ... eam

    这些均为现在时虚拟语气,作为独立虚拟语气,表达愿望或让步的语气(“且让……”,“让我……”)。第43-45行的第三人称形式(decipiant, dicat, nectat)表示对女伴行为的默认与接受,而第46的第一人称形式(fruar, eam)则表达了诗人自己行动的决心或对命运的顺从。

  5. 2.9b.52indeserta

    源自被动分词的形容词,意为“不被遗弃的”。此处修饰 regna(统治,王权),意为“永不被遗弃的、永久的统治”,表达了诗人誓不主动逃离爱情领域的决心。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)urn:cts:latinLit:phi0959.phi001.humanitext-lat2:2.9b.25-2.9b.54