- 底本
- Ovid. P. Ovidius Naso, Volume 1: Amores, Epistulae, Medicamina faciei femineae, Ars amatoria, Remedia amoris. Ehwald, Rudolf; Merkel, Rudolph; editors. Leipzig: B. G. Teubner, 1907.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0959.phi001.humanitext-lat2:1.14.1-1.14.56
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-27
诗人哀叹女主人因过度染色和烫发而失去了原本美丽的秀发,他在安慰悲伤的她的同时也指责了她的虚荣心。
Dicebam 'medicare tuos desiste capillos!'
我曾说:“别再用药水染你的头发了!”
Tingere quam possis, iam tibi nulla coma est.
如今你已没有任何可以染的头发了。
At si passa fores,1 quid erat spatiosius illis?
但若你由着它生长,还有什么能比它们更茂密呢?
Contigerant imum, qua patet usque, latus.
它们曾一直垂到你腰部的最下端。
Quid, quod2 erant tenues, et quos ornare timeres?
况且它们是那么细柔,以至于你甚至害怕去打扮它们,这又当如何?
Vela colorati qualia Seres habent,
犹如色彩斑斓的塞雷斯人所拥有的面纱,
Vel pede quod gracili deducit aranea filum,
又如蜘蛛用纤细的脚拉出的丝线,
Cum leve deserta sub trabe nectit opus.
当它在废弃的梁下织就轻巧的工作时。
Nec tamen ater erat nec erat tamen aureus ille,
然而那颜色既非黑色,亦非金色,
Sed, quamvis neuter, mixtus uterque color —
虽两者皆非,却是两者的混合色——
Qualem clivosae madidis in vallibus Idae
宛如在山路崎岖、湿润的伊达山谷中,
Ardua derepto cortice cedrus habet.
那高耸的雪松被剥去树皮时所呈现的颜色。
Adde, quod et dociles et centum flexibus apti
此外,它们既温顺又适合百般卷曲,
Et tibi nullius causa doloris erant.
且绝不会给你带来任何痛楚。
Non acus abrupit, non vallum pectinis illos.
发针不曾折断它们,梳齿的排栅也不曾伤害它们。
Ornatrix tuto corpore semper erat;
梳头女仆的身体总是平平安安;
Ante meos saepe est oculos ornata nec umquam
她经常在我的眼前梳妆,却从未
Bracchia derepta saucia fecit acu.
因抢过发针而刺伤女仆的手臂。
Saepe etiam nondum digestis mane capillis
甚至经常在清晨,头发尚未梳理之时,
Purpureo iacuit semisupina toro.
她半仰卧在紫色的卧榻上。
Tum quoque erat neclecta decens, ut Threcia Bacche,
那时,她不加修饰也依然动人,正如色雷斯的狂女,
Cum temere in viridi gramine lassa iacet.
疲惫地随意躺在绿草地上。
Cum graciles essent tamen et lanuginis instar,
尽管它们是那么纤细,宛如柔毛,
Heu, male vexatae quanta tulere comae!
唉,那惨遭折磨的头发承受了多少痛苦!
Quam se praebuerunt ferro patienter et igni,
它们是多么耐心地将自己献给铁器和火焰,
Ut fieret torto nexilis orbe sinus!
从而编织出卷曲呈圆环的秀发!
Clamabam: 'scelus est istos, scelus urere crines!
我曾大声呼喊:“烧毁那样的头发是罪过,是罪过!”
Sponte decent; capiti, ferrea, parce tuo!
“它们自然就很美;无情的女人啊,爱惜你自己的头颅吧!”
Vim procul hinc remove! non est, qui debeat uri;
“让暴力远离这里!这不是应当被烧灼的头发;”
Erudit admotas ipse capillus acus.3'
“头发自身就在引导那靠近它的发针。”
Formosae periere comae — quas vellet Apollo,
美丽的头发已消逝——阿波罗会渴望,
Quas vellet capiti Bacchus inesse suo!
巴克科斯也会渴望它们长在自己头上的那种头发!
Illis contulerim, quas quondam nuda Dione
我本可将它们比作,那昔日赤裸的狄俄涅
Pingitur umenti sustinuisse manu.
在画中被描绘成用湿润的手托着的头发。
Quid male dispositos quereris periisse capillos?
你为何哀叹那因打理不当而毁掉的头发?
Quid speculum maesta ponis, inepta, manu?
愚蠢的人啊,为何用悲伤的手放下镜子?
Non bene consuetis a te spectaris ocellis;
你无法再用往常惯用的眼神看待自己;
Ut placeas, debes inmemor esse tui.4
为了让自己宽心,你必须忘记你自己。
Non te cantatae laeserunt paelicis herbae,
并非情敌施了咒的药草伤害了你,
Non anus Haemonia perfida lavit aqua;
亦非狡诈的丑妪用海摩尼亚的水洗了你;
Nec tibi vis morbi nocuit — procul omen abesto! —
也非疾病的力量伤害了你——愿不祥之兆远离!——
Nec minuit densas invida lingua comas.
亦非嫉妒的舌头使你浓密的头发变稀少。
Facta manu culpaque tua dispendia sentis;
你正感受着由你自己的手和过错所造成的损失;
Ipsa dabas capiti mixta venena tuo.
是你亲手将调配好的毒药施加在自己的头上。
Nunc tibi captivos mittet Germania crines;
如今德意志将为你送来俘虏的秀发;
Tuta triumphatae munere gentis eris.
凭借这战败民族的赠礼,你将免于难堪。
O quam saepe comas aliquo mirante rubebis,
哦,每当有人赞美你的头发时,你会多么频繁地脸红,
Et dices: 'empta nunc ego merce probor,
并且说道:“我现在正因买来的货物而获得赞许,”
Nescio quam pro me laudat nunc iste Sygambram.
“那个人现在赞美着某个斯甘布里女人来代替我。”
Fama tamen memini cum fuit ista mea.'
“然而我还记得,那份荣耀曾经属于我自己。”
Me miserum! lacrimas male continet oraque dextra
悲哀的我啊!她难掩泪水,用右手
Protegit ingenuas picta rubore genas.
掩起那因红晕而染色的、高贵的双颊。
Sustinet antiquos gremio spectatque capillos,
她把昔日的秀发放在膝上注视着,
Ei mihi, non illo munera digna loco!5
哀哉,那是配不上那个地方的礼物!
Collige cum vultu mentem! reparabile damnum est.
整顿你的面容和心情吧!这损失是可以挽回的。
Postmodo nativa conspiciere coma.
不久之后,你将再次以自己天然的秀发示人。
- 1.14.3passa fores
动词 patior(允许、听任)的虚拟式过去完成时第二人称单数,其中 fores 是 esses 的替代形式。与主句中的 quid erat... 一起构成了过去反事实条件句。
- 1.14.5Quid, quod
意为“……这一事实又当如何?/ 关于……又该说什么?”的惯用表达,用于在既有语境上增加并强调一个新的事实。
- 1.14.30Erudit admotas ipse capillus acus
直译为“头发自身在教导靠近它的发针”。通过拟人手法,表现出头发因极其柔顺而易于打理,以至于发针很自然地顺应发丝,仿佛是头发在引导发针一般。
- 1.14.38debes inmemor esse tui
形容词 inmemor(遗忘的)支配 tui(第二人称单数代名词的属格,在此作宾格性属格),意为“你必须忘记你自身”。针对因在镜中看到失去头发的自己而哀叹的女主人,诗人指出若想让自己舒心(取悦自己),就必须选择性地遗忘(忽视)现在的模样。
- 1.14.54non illo munera digna loco
“配不上那个地方(即膝头)的礼物(即落下的曾经的美发)”。由于形容词 digna 支配夺格,故 illo loco 为夺格。这里将剪下或脱落、放在她膝上的头发讽刺且令人痛心地称为“礼物”。
