← 李维

自建城以来史

§8.1.1-8.1.10

平定普里韦尔努姆人与萨姆奈特人求和

普劳提乌斯和埃米利乌斯就任执政官。普劳提乌斯击败了普里韦尔努姆人和沃尔斯奇人,埃米利乌斯则进入萨姆奈特人的领土,萨姆奈特使节向其求和并被转介至元老院。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
§8.1.1

​iam consules erant C. Plautius iterum, L. Aemilius Mamercinus, cum Setini Norbanique Romam nuntii defectionis Privernatium cum querimoniis acceptae cladis venerunt.1

当时,盖乌斯·普劳提乌斯第二次担任执政官,与卢基乌斯·埃米利乌斯·马梅尔基努斯并立,这时来自塞提亚和诺尔巴的使者来到罗马,报告普里韦尔努姆人的叛乱,并对所遭受的灾难提出控诉。

§8.1.2

​Volscorum item exercitum duce Antiati populo consedisse ad Satricum adlatum est. utrumque bellum Plautio sorte evenit.

同样,有消息传来,沃尔斯奇人的军队在安提乌姆人的领导下已在萨特里克姆驻扎。这两场战争通过抽签都归属于普劳提乌斯。

§8.1.3

​prius ad Privernum profectus extemplo acie conflixit. haud magno certamine devicti hostes; oppidum captum redditumque Privernatibus praesidio valido inposito; agri partes duae2 ademptae.

他首先向普里韦尔努姆出发,随即展开战斗。敌军未遇激烈抵抗便被击败;城镇被占领,但在派驻强力守备队后归还给普里韦尔努姆人;三分之二的土地被没收。

§8.1.4

​inde victor exercitus Satricum contra Antiatis ductus. ibi magna utrimque caede atrox proelium fuit; et cum tempestas eos neutro inclinata spe dimicantes diremisset, Romani, nihil3 eo certamine tam ambiguo fessi, in posterum diem proelium parant. Volscis recensentibus, ​quos viros in acie amisissent, haudquaquam idem animus ad iterandum periculum fuit; nocte pro victis Antium agmine trepido sauciis ac parte inpedimentorum relicta abierunt.

从那里,胜利的军队被引向萨特里克姆以对抗安提乌姆人。在那里发生了一场极为惨烈的战斗,双方伤亡惨重;当风暴将正在交战、且双方胜负未分的他们分开时,罗马人并未因这场胜负未决的战斗而感到疲倦,便为第二天的战斗做准备。当沃尔斯奇人在清点他们在战线中失去了哪些人时,他们绝无再次冒险的勇气;夜间,他们如同战败者一般,留下了伤员和部分行李,以惊恐的队伍向安提乌姆撤退。

§8.1.6

​armorum magna vis cum inter caesa hostium corpora tum in castris inventa est. ea Luae matri dare se consul dixit finesque hostium usque ad oram maritumam est depopulatus.

在敌人的尸体之间以及军营中都发现了大量的武器。执政官宣布将这些武器献给母神卢阿,并一路蹂躏敌人的领土直至海岸。

§8.1.7

​alteri consuli Aemilio ingresso Sabellum agrum non castra Samnitium, non legiones usquam oppositae. ferro ignique vastantem agros legati Samnitium pacem orantes adeunt; ​a quo reiecti ad senatum potestate facta dicendi positis ferocibus animis pacem sibi ab Romanis bellique ius adversus Sidicinos petierunt: quae se eo iustius petere,4 ​quod et in amicitiam populi Romani secundis suis rebus, non adversis, ut Campani, venissent et adversus Sidicinos sumerent arma, suos semper hostes, populi Romani numquam amicos, ​qui nec, ut Samnites, in pace amicitiam nec, ut Campani, auxilium in bello petissent, nec in fide populi Romani nec in dicione essent.

另一位执政官埃米利乌斯进入萨贝利亚领土,未遇到萨姆奈特人的军营或军团阻挡。当他用烈火和刀剑蹂躏田野时,萨姆奈特人的使节前来请求和平;他们被执政官转介到元老院,在获得发言权后,他们放下了凶狠的态度,为自己向罗马人请求和平,并请求获得对抗西迪基尼人的战争权:他们声称,他们请求这一点是更为正当的,因为他们是在自己顺境时,而非像坎帕尼亚人那样在逆境中,与罗马人民结为友好的,而且他们是对抗西迪基尼人而拿起武器,后者一直是他们自己的敌人,且从未成为罗马人民的朋友,后者既没有像萨姆奈特人那样在和平时期寻求友好,也没有像坎帕尼亚人那样在战争中寻求援助,既不在罗马人民的保护之下,也不在罗马人民的统治之下。

语法注4 条
  1. 8.1.1cum ... venerunt

    所谓的“逆转cum”(cum inversum)句式。主句使用未完成过去时(erant)描述背景,而cum从句使用直陈式完成时(venerunt)引入突发事件。与普通的时间从句不同,主句与从句的逻辑关系发生了逆转。

  2. 8.1.3partes duae

    表示分数的拉丁语惯用表达。当分母比分子恰好大一时,分母被省略,“两个部分”(partes duae)即表示“三分之二”。

  3. 8.1.4nihil

    副词性宾格(或关系宾格)。修饰形容词 fessi,表示强烈的否定,意为“一点也不”、“绝不”。

  4. 8.1.8quae se eo iustius petere

    间接引语(oratio obliqua)中的关系代词连接。关系代词 quae 相当于指示代词 haec(中性复数宾格,指代和平与战争权),在没有引入性主句动词的情况下,直接以宾格加不定式结构(se ... petere)延续了他们主张的内容。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-25 发布)urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:8.1.1-8.1.10