← 贺拉斯

书信诗

§2.1.204-2.1.270

护持案头诗人与谢绝为奥古斯都作史诗

话题由戏剧转为供阅读的诗歌,作者呼吁伟大领袖对配得上其美德的诗人给予关注,在赞美奥古斯都的同时,以自身能力不足为由委婉谢绝为其撰写史诗。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
204

​divitiaeque peregrinae, quibus oblitus actor

以及异国的财富;演员满身穿戴着这些,

205

​cum stetit in scaena, concurrit dextera laevae.

当他站在舞台上时,右手便与左手相拍。

​dixit adhuc aliquid? nil sane. quid placet ergo?

“他刚才说了什么吗?”“真的没有。”“那么,大家喜欢什么?”

​lana Tarentino violas imitata veneno.

“喜欢那用塔兰托染料模仿紫罗兰色的羊毛衣。”

​ac ne forte putes1 me, quae facere ipse recusem,

而且,为了不让你偶然以为我,对于我自己拒绝做、

​cum recte tractent alii, laudare maligne,

而别人处理得当的体裁,是在心怀嫉妒地赞美,

210

​ille per extentum funem mihi posse videtur

在我看来,那个诗人简直能够在拉紧的绳索上

​ire2 poeta, meum qui pectus inaniter angit,

行走。他虚妄地折磨着我的胸膛,

​irritat, mulcet, falsis terroribus implet,

激怒我、抚慰我、用虚假的恐惧填满我,

​ut magus, et modo me Thebis, modo ponit Athenis.

如同魔术师一般,时而将我置于底比斯,时而置于雅典。

​Verum age et his, qui se lectori credere malunt

但是,请来吧,对于那些宁愿将自己托付给读者,

215

​quam spectatoris fastidia ferre superbi,

而不愿忍受高傲观众的嫌恶的人,

​curam redde brevem, si munus Apolline dignum

也给予他们片刻的关注,如果你想用书籍填满

​vis complere libris et vatibus addere calcar,

那配得上阿波罗的礼物,并给诗人们加上马刺,

​ut studio maiore petant Helicona virentem.

使他们能以更大的热忱奔向翠绿的赫利孔山。

​Multa quidem nobis facimus mala saepe poetae

的确,我们诗人常常自己给自己带来许多坏处

220

(ut vineta egomet caedam mea),3 cum tibi librum

(这无异于我自己砍伐自己的葡萄园),当我们把书献给你,

​sollicito damus aut fesso; cum laedimur, unum

在你焦虑或疲惫的时候;当我们受到伤害,如果任何一个朋友

​si quis amicorum est ausus reprehendere versum;

胆敢批评我们的一行诗;

​cum loca iam recitata revolvimus irrevocati;

当我们在未被邀请的情况下,重新翻出已经朗诵过的段落;

​cum lamentamur non apparere labores

当我们哀叹,我们的辛劳以及用细线纺成的、

225

​nostros et tenui deducta poemata filo;

精致的诗篇没有被发现;

​cum speramus eo rem venturam ut, simul atque

当我们期望事情会发展到这一步:一旦

​carmina rescieris nos fingere, commodus ultro

你得知我们正在创作诗歌,你就会主动而体贴地

​arcessas et egere vetes et scribere cogas.

召见我们,禁止我们挨饿,并强迫我们写作。

​sed tamen est operae pretium cognoscere, qualis

但是,了解那些在战争和家庭中被证实了的、

230

​aedituos habeat belli spectata domique

不该托付给平庸诗人的美德,

​Virtus, indigno non committenda poetae.4

拥有怎样的神殿守护者,这依然是值得的。

​gratus Alexandro regi magno fuit ille

那个科伊里洛斯曾经讨得伟大的亚历山大国王的喜欢,

​Choerilus, incultis qui versibus et male natis

他用粗糙而天生不良的诗句,

​rettulit acceptos, regale nomisma, Philippos;

换取了收下的金币菲利普;

235

​sed veluti tractata notam labemque remittunt

但是,正如墨水一经触碰就会留下污点和痕迹,

​atramenta, fere scriptores carmine foedo

作家们通常也用污浊的歌谣,

​splendida facta linunt, idem rex ille, poema

涂抹了辉煌的功绩。那同一位国王,

​qui tam ridiculum tam care prodigus emit,

虽然曾如此慷慨而奢侈地买下如此荒谬又昂贵的诗作,

​edicto vetuit, ne quis se praeter Apellen

却下达敕令,禁止除阿佩莱斯以外的任何人

240

​pingeret, aut alius Lysippo duceret aera

为自己画像,或者除利西波斯以外的任何人,用青铜铸造

​fortis Alexandri voltum simulantia. quod si

展现英勇亚历山大容貌的雕像。然而,如果

​iudicium subtile videndis artibus illud

你把那在鉴赏视觉艺术方面如此敏锐的判断力,

​ad libros et ad haec Musarum dona vocares,

召唤到书籍和缪斯们的这些礼物上来,

​Boeotum in crasso iurares5 aere natum.

你会发誓说他是在波奥提亚浓厚的空气中诞生的。

245

​At neque dedecorant tua de se iudicia atque

但是,你心爱的诗人维吉尔和瓦里乌斯,并没有让

​munera, quae multa dantis cum laude tulerunt

你对他们的评价以及给他们的赏赐丢脸,这些赏赐是他们伴随着

​dilecti tibi Vergilius Variusque poetae,

赠予者的极大赞赏而获得的;

​nec magis expressi voltus per aenea signa,

通过青铜雕像呈现的容貌,也并不比

​quam per vatis opus mores animique virorum

通过诗人的作品呈现出来的杰出人物的品德和心灵更加清晰。

250

​clarorum apparent, nec sermones ego mallem

而我,如果我想做的事情也能有力量做到的话,

​repentis per humum quam res componere gestas,

我宁愿去写作伟大的历史功绩,而不是在地上爬行的谈话,

​terrarumque situs et flumina dicere, et arces

去描述土地的格局、河流,以及建立在

​montibus impositas et barbara regna, tuisque

山脉上的城堡、野蛮人的王国,以及在你的

​auspiciis totum confecta duella per orbem,

庇护之下在全世界终结的战争,

255

​claustraque custodem pacis cohibentia Ianum,

和那禁闭着和平守护神雅努斯的关隘,

​et formidatam Parthis te principe Romam,

以及在你的统治下让帕提亚人恐惧的罗马。

​si quantum cuperem possem quoque;6 sed neque parvum

如果我能像我想做的那样多;但是,既不

​carmen maiestas recipit tua, nec meus audet

是你的伟大能容纳微不足道的诗歌,也不是我的羞怯

​rem temptare pudor quam vires ferre recusent.

敢于去尝试我的力量拒绝承受的重任。

260

​sedulitas autem stulte quem diligit urget,

然而,过分的殷勤会愚蠢地折磨它所爱戴的人,

​praecipue cum se numeris commendat et arte;

尤其是当它用韵律和艺术来推荐自己时;

​discit enim citius meminitque libentius illud

因为人们学得更快、记起更乐意的,往往是

​quod quis deridet, quam quod probat et veneratur.

某人所嘲笑的事物,而不是他所赞同和崇敬的事物。

​nil moror officium quod me gravat, ac neque ficto

我一点也不想要那使我感到沉重的殷勤,我既不希望

265

​in peius voltu proponi cereus usquam

在任何地方我的脸被用蜡像歪曲得更丑地展出,

​nec prave factis decorari versibus opto,

也不希望被写得糟糕的诗句所美化,

​ne rubeam pingui donatus munere, et una

免得我因收到粗鄙的礼物而脸红,并和

​cum scriptore meo, capsa porrectus operta,

我的写作者一起,被平放在紧闭的箱子里,

​deferar in vicum vendentem tus et odores et piper

被抬到那售卖乳香、香料、胡椒,

270

​et quidquid chartis amicitur ineptis.

以及包裹着愚蠢废纸的一切的街市。

语法注6 条
  1. 2.1.208ac ne forte putes

    带有虚拟式现在时 putes 的 ne 从句是一个目的/预防性状语从句(“免得你以为”),修饰第210行的谓语动词 videtur,用以向奥古斯都说明作者并非在恶意贬低剧作。

  2. 2.1.210per extentum funem... ire

    “在拉紧的绳索上行走”是完成极高难度技艺(走钢丝)的隐喻。此处用以赞美优秀的剧作家能够自由支配观众情感的卓越艺术技巧。

  3. 2.1.220ut vineta egomet caedam mea

    “砍伐自己的葡萄园”是一个惯用语,意为自嘲地揭露自己人(此处指诗人同行和自己)的缺点或家丑。

  4. 2.1.231Virtus, indigno non committenda poetae

    Virtus(美德/伟业)受到 belli... domique(在战争与和平中)的修饰,并与动形容词(将来被动分词)non committenda(不该托付)相连。该结构整体上作为由 qualis aedituos habeat 引导的间接疑问句的主语。

  5. 2.1.241quod si... vocares... iurares

    由未完成过去时虚拟式 vocares 和 iurares 构成的违背事实条件句(虚拟语气)。强调了亚历山大大帝在视觉艺术上拥有极高鉴赏力,但在文学(诗歌)上却极其愚钝(即“生在波奥提亚浓厚的空气中”)的对比。

  6. 2.1.250nec sermones ego mallem... si quantum cuperem possem quoque

    第250行的 mallem(未完成过去时虚拟式,表示意愿/温和的否定)与第257行的 si... possem 构成了违背事实条件句。霍拉提乌斯以此谦虚地解释自己缺乏将奥古斯都的伟绩写成史诗的能力。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(2 处,最近 2026-09-22)
  • 2026-09-22 AI校阅 — 原文 1 处
  • 2026-09-21 AI校阅 — 注 1 处
urn:cts:latinLit:phi0893.phi005.humanitext-lat2:2.1.204-2.1.270