← 贺拉斯

书信诗

§1.5.1-1.5.31

致托尔夸图斯:质朴宴席的邀请

霍拉提乌斯邀请他的朋友托尔夸图斯在第二天凯撒诞辰的节日里,到自己家中参加一场简朴而温馨的宴会,劝他忘却日常的烦忧,尽情享受。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
1

​Si potes Archiacis conviva recumbere lectis

如果你能在阿尔基阿斯式的简陋榻椅上入座,

​nec modica cenare times holus omne patella,

并且不害怕用普通的盘子吃一顿纯蔬菜的晚餐,

​supremo te sole domi, Torquate, manebo,

托尔夸图斯啊,我将在日落时分在家里等候你。

​vina bibes iterum Tauro diffusa palustris

你将喝到在陶鲁斯第二次担任执政官时灌装的葡萄酒,

5

​inter Minturnas Sinuessanumque Petrinum.

产自多沼泽的明图尔奈与西努埃萨的佩特里努姆山之间。

​si melius quid habes, arcesse, vel imperium fer.1

如果你有更好的东西,就派人送来,否则就听从我的安排。

​iamdudum splendet focus et tibi munda supellex,

炉火早已生旺,为你准备的器皿也已洗净。

​mitte levis spes et certamina divitiarum

抛开虚无的希望、对财富的争夺,

​et Moschi causam: cras nato Caesare festus

以及莫斯库斯的诉讼吧:明天是庆祝凯撒诞辰的节日,

10

​dat veniam somnumque dies; impune licebit

赐予了我们特许与睡眠;我们可以毫无顾虑地

​aestivam sermone benigno tendere noctem.

用亲切的闲谈来延长这夏天的夜晚。

​Quo mihi fortunam,2 si non conceditur uti?

如果不被允许享用,财富对我有什么用?

​parcus ob heredis curam nimiumque severus

那些为了继承人而斤斤计较、过度严苛的人,

​adsidet insano, potare et spargere flores

与疯子无异。我要开始畅饮并撒下鲜花,

15

​incipiam, patiarque vel inconsultus haberi.

哪怕被认为是不知分寸,我也甘愿承受。

​quid non ebrietas dissignat? operta recludit,

醉酒有什么不能实现的?它揭示秘密,

​spes iubet esse ratas, ad proelia trudit inertem,

让希望成真,将懦夫推向战场,

​sollicitis animis onus eximit, addocet artes.

卸下焦虑心灵的重担,并传授新的技艺。

​fecundi calices quem non fecere disertum?

盈满的杯盏不曾使谁变得能言善辩?

20

​contracta quem non in paupertate solutum?

在狭窄的贫困中,不曾使谁感到宽慰释放?

​Haec ego procurare et idoneus imperor3 et non

我被委派去筹备这些事情,作为合适的人选,且并非

​invitus, ne turpe toral, ne sordida mappa

不情愿:免得肮脏的榻罩、不洁的餐巾

​corruget naris, ne non4 et cantharus et lanx

让你皱起鼻子;免得大杯和盘子擦得不够亮

​ostendat tibi te, ne fidos inter amicos

而不能照出你自己的影子;免得在忠实的朋友之间

25

​sit qui dicta foras eliminet, ut coeat par

有人把说的话传到外面去;好让志趣相投的人相聚

​iungaturque pari. Butram tibi Septiciumque,

且彼此结合。我为你邀请了布特拉和塞普蒂基乌斯,

​et nisi cena prior potiorque puella Sabinum

还有萨比努斯,除非先前的饭局或更迷人的姑娘

​detinet, adsumam. locus est et pluribus umbris:

留住了他。这里也有位置留给好几位“影子”:

​sed nimis arta premunt olidae convivia caprae,

但过于拥挤的宴会,会被难闻的体味所败坏。

30

​tu quotus esse velis5 rescribe et rebus omissis

请回信告诉我你希望总共是多少人,抛开俗务,

​atria servantem postico falle clientem.

穿过侧门,避开守候在前厅的保护民。

语法注5 条
  1. 1.5.6imperium fer

    意为“服从我(作为主人)的命令”。指接受霍拉提乌斯作为宴会主持(magister bibendi)的权威。

  2. 1.5.12Quo mihi fortunam

    伴有宾格的省略疑问句,省略了如 prodest 或 datur 等动词。理解为“如果不被允许享用,财富对我有什么用?”。

  3. 1.5.21idoneus imperor

    通常支配与格的动词 impero 在此被用作主格带不定式(nominative with infinitive)的个人被动结构,并伴有与主语 ego 一致的主格形容词 idoneus。意为“我作为合适的人选被指派(去筹备这些事)”。

  4. 1.5.23ne non

    继前句引导否定目的从句的 ne 之后,non 起到取消否定的作用。意为“免得(大杯和盘子)不照出(你自己的影子)”,即“为了让它们擦亮以至能照出你”。

  5. 1.5.30tu quotus esse velis

    尽管 quotus 原意为“第几个”,但在此处用于询问“你希望包括你在内总共有多少人”,或者说“你希望带多少个同伴(影子)来”。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-09-21)
  • 2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处
urn:cts:latinLit:phi0893.phi005.humanitext-lat2:1.5.1-1.5.31