← 维吉尔

埃涅阿斯纪

§8.405-8.488

锻造武器的命令与埃特鲁里亚结盟之议

武尔坎努斯深夜起床,命令埃特纳的独眼巨人们为阿涅阿斯锻造武器。翌日清晨,埃万德鲁斯与阿涅阿斯会面,提议与急于推翻残暴君主梅曾提乌斯的埃特鲁里亚人结盟。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
405

​optatos dedit amplexus placidumque petivit​coniugis infusus gremio per membra soporem.

他给予了那所渴望的拥抱,伏在妻子的怀中,让宁静的睡眠传遍四肢。

​Inde ubi prima quies medio iam noctis abactae

此后,当渐渐消逝的夜半星驰,最初的憩息

​curriculo expulerat somnum, cum femina primum,

已经驱散了睡意,正是那被课以用纺锤和微薄的

​cui tolerare colo vitam tenuique Minerva1

雅典娜手艺维持生计的农妇,最先

410

​impositum, cinerem et sopitos suscitat ignes,

拨旺灰烬和沉睡的炉火之时,

​noctem addens operi, famulasque ad lumina longo

她把夜光用于劳作,在灯火下用长长的

​exercet penso, castum ut servare cubile

纺线任务督促着女仆,以便能守住丈夫

​coniugis et possit parvos educere natos:

贞洁的床帏,并抚育年幼的孩子:

​haud secus Ignipotens nec tempore segnior illo

火神亦复如是,在那个时刻绝不更显怠惰,

415

​mollibus e stratis opera ad fabrilia surgit.

从温柔的被褥中起身,投身于锻造的工作。

​Insula Sicanium iuxta latus Aeoliamque

在西西里海岸与埃奥利亚的

​erigitur Liparen, fumantibus ardua saxis,

里帕雷岛附近,耸立着一座岛屿,其上怪石嶙峋,浓烟滚滚;

​quam subter specus et Cyclopum exesa caminis

岛下有深邃的洞穴,被独眼巨人熔炉镂空,

​antra Aetnaea tonant validique incudibus ictus

犹如埃特纳火山般轰鸣。重击金砧的巨响

420

​auditi referunt gemitus striduntque cavernis

隐隐传来,激起阵阵回音,洞中

​stricturae Chalybum et fornacibus ignis anhelat,

哈里比斯人冶炼的铁块滋滋作响,熔炉中烈火吐着粗气。

​Volcani domus et Volcania nomine tellus.

此处便是武尔坎努斯的家园,其地名为“武尔坎尼亚”。

​Hoc tunc ignipotens caelo descendit ab alto.

此时,掌握火权的神明便从高天降临于此。

​Ferrum exercebant vasto Cyclopes in antro,

独眼巨人正在广阔的洞穴中锻铁,

425

​Brontesque Steropesque et nudus membra2 Pyragmon.

他们是勃朗特斯、斯特罗佩斯,和裸露着四肢的皮拉克蒙。

​His informatum manibus iam parte polita

在他们的手中,已有一部分被磨光的

​fulmen erat, toto genitor quae plurima caelo

雷霆现出雏形,这正是众神之父从整个天空向大地

​deicit in terras, pars inperfecta manebat.

频繁投掷的那种,而其余部分尚处于未完工的状态。

​Tris imbris torti radios, tris nubis aquosae

他们已加入了三股狂风暴雨的光芒,三股水汽弥漫的云雾光芒,

430

​addiderant, rutili tris ignis et alitis austri:

三股红红的烈火光芒,以及三股翼风呼啸的南风光芒:

​fulgores nunc horrificos sonitumque metumque

此时,他们正将令人毛骨悚然的闪光、轰鸣与恐惧

​miscebant operi flammisque sequacibus iras.

融入这项工作,并在追逐不舍的火焰中掺入愤怒。

​Parte alia Marti currumque rotasque volucris

在另一处,他们正在加紧为马尔斯制作战车和疾驰的轮子,

​instabant, quibus ille viros, quibus excitat urbes;

他常用此战车来煽动世人,激起城邦的战端;

435

​aegidaque horriferam, turbatae Palladis arma,

他们还竞相用金子和蛇鳞打磨着那面令人毛骨悚然的埃癸斯,

​certatim squamis serpentum auroque polibant

那是狂怒的帕拉斯的武器,

​conexosque anguis ipsamque in pectore divae

还有交织盘绕的群蛇,以及安在女神胸前的

​Gorgona, desecto vertentem lumina collo.

美杜莎本身,它在被斩断的脖颈上依然转动着双眼。

​Tollite cuncta, inquit, coeptosque auferte labores,

“收起所有的东西,”他说道,“放下手头开始的工作,

440

​Aetnaei Cyclopes, et huc advertite mentem:

埃特纳的独眼巨人们,把心思转向这里:

​arma acri facienda viro. Nunc viribus usus,3

必须为一位勇猛的英雄制作武器。现在需要力量,

​nunc manibus rapidis, omni nunc arte magistra.

现在需要灵巧的双手,现在需要施展一切精湛的技艺。

​Praecipitate moras. Nec plura effatus; at illi

抛弃拖延吧。” 他说完,他们便

​ocius incubuere omnes pariterque laborem

更加迅速地一齐俯身工作,并且均等地分担了

445

​sortiti. Fluit aes rivis aurique metallum,

劳务。青铜与金矿如溪流般倾泻,

​volnificusque chalybs vasta fornace liquescit.

杀伤力巨大的钢条在巨大的熔炉中熔化。

​Ingentem clipeum informant, unum omnia contra

他们塑造着一面巨大的盾牌,这面盾牌足以独自抵御拉丁人的

​tela Latinorum, septenosque orbibus orbes

所有武器;他们将七层圆环环环相扣。

​impediunt. Alii ventosis follibus auras

有些人用送风的皮风箱吸气和排气,

450

​accipiunt redduntque, alii stridentia tingunt

另一些人则把发出滋滋声的青铜浸入水槽。

​aera lacu. Gemit impositis incudibus antrum.

洞穴在安置的铁砧下发出阵阵共鸣。

​Illi inter sese multa vi bracchia tollunt

他们彼此配合,用力合着节奏举起手臂,

​in numerum versantque tenaci forcipe massam.

并用咬合紧密的火钳翻转着金属块。

​Haec pater Aeoliis properat dum Lemnius oris,

当这位来自雷姆诺斯岛的父亲在埃奥利亚海岸加紧干活时,

455

​Euandrum ex humili tecto lux suscitat alma

温暖的晨光和屋檐下鸟儿的晨鸣

​et matutini volucrum sub culmine cantus.

唤醒了简陋房屋中的埃万德鲁斯。

​Consurgit senior tunicaque inducitur artus

老人起身,把突尼卡套在四肢上,

​et Tyrrhena pedum circumdat vincula plantis;

并在脚底系上第勒尼安凉鞋的系带;

​tum lateri atque umeris Tegeaeum subligat ensem,

接着,他把特格亚宝剑斜跨在腰侧和肩上,

460

​demissa ab laeva pantherae terga retorquens.

甩起从左肩垂下的豹皮。

​Nec non et gemini custodes limine ab alto

与此同时,两只作为看门犬的猎犬也从高高的门槛上

​praecedunt gressumque canes comitantur erilem.

走在前面,伴随着主人的步伐。

​Hospitis Aeneae sedem et secreta petebat

这位英雄心中记挂着先前的谈话和允诺的赠礼,

​sermonum memor et promissi muneris heros.

动身前往来客阿涅阿斯的住所和幽静之处。

465

​Nec minus Aeneas se matutinus agebat.

同样地,阿涅阿斯也大清早便起了床。

​Filius huic Pallas, illi comes ibat Achates.

前者有儿子帕兰斯相随,后者由阿卡特斯陪同而行。

​Congressi iungunt dextras mediisque residunt

他们相遇并执手,在房屋的中央

​aedibus et licito tandem sermone fruuntur.

坐下,终于得以享受不受打扰的交谈。

​Rex prior haec:

国王首先说道:

470

​Maxume Teucrorum ductor, quo sospite numquam

“特洛伊人最伟大的领袖啊,只要你平安无事,

​res equidem Troiae victas aut regna fatebor,

我绝不承认特洛伊的事业已被击败,或其王国已经覆灭。

​nobis ad belli auxilium pro nomine tanto

相比于你那伟大的声名,我们能用于战争援助的

​exiguae vires: hinc Tusco claudimur amni,

力量十分微薄:在此处,我们被第勒尼安河所阻隔;

​hinc Rutulus premit et murum circumsonat armis.

在彼处,鲁图利人步步紧逼,用武器的喧嚣震动着我们的城墙。

475

​Sed tibi ego ingentis populos opulentaque regnis

但我打算为你联合庞大的部族和拥有富庶王国的

​iungere castra paro, quam fors inopina salutem

阵营,这是意想不到的命运向我们展示的生路:

​ostentat: fatis huc te poscentibus adfers.

你的到来,正是命运在此召唤。

​Haud procul hinc saxo incolitur fundata vetusto

离此不远处,在古老的岩石之上建有

​urbis Agyllinae sedes, ubi Lydia quondam

阿吉拉城,曾几何时,在战争中声名远播的

480

​gens, bello praeclara, iugis insedit Etruscis.

吕底亚人,定居于埃特鲁里亚的山峦之间。

​Hanc multos florentem annos rex deinde superbo

随后,暴君梅曾提乌斯以傲慢的统治和残暴的武力

​imperio et saevis tenuit Mezentius armis.

占领了这座繁荣了多年的城市。

​Quid memorem infandas caedes, quid facta tyranni

我何必提及那些不堪言说的屠杀,和那暴君野蛮的

​effera? Di capiti ipsius generique reservent!

暴行呢?愿神明将这些报应留给他本人和他的子孙!

485

​Mortua quin etiam iungebat corpora vivis

他甚至把死尸和活人绑在一起,

​componens manibusque manus atque oribus ora,

让他们的手与手、口与口紧紧相贴,

​tormenti genus, et sanie taboque fluentis

这是一种极其残酷的酷刑;活人在黏液和腐血流淌的

​complexu in misero longa sic morte necabat.

凄惨拥抱中,就这样慢慢折磨致死。”

语法注3 条
  1. 8.409tenuique Minerva

    意为“凭借微薄的织布手艺”。密涅瓦(Minerva)是纺织与手工艺女神,此处借代指代手艺本身。tenui(微薄的、细弱的)形容因其获得的微薄生计。

  2. 8.425nudus membra

    意为“赤裸着四肢”。这是一种“希腊式宾格”或“限定宾格”(accusative of specification),宾格词 membra(四肢)限定了形容词 nudus(赤裸的)所适用的身体部位。

  3. 8.441viribus usus

    意为“需要力量”。名词 usus(需要、使用)如同动词 utor 一样支配夺格,因此 viribus 使用了复数夺格。此处省略了无人称动词 est。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-09-22)
  • 中于 2026-05-24 由 Gemini 3.5 Flash 重新翻译
  • 2026-09-22 AI校阅 — 原文 1 处
urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:8.405-8.488