- 底本
- Vergil. The Bucolics, Aeneid, and Georgics Of Virgil. Greenough, J.B., editor. Boston: Ginn and Company, 1881.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:6.301-6.373
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-29
阿涅阿斯与西比拉遇见了冥河渡夫卡戎,并得知未获埋葬的死者无法渡河而只能在岸边游荡的悲惨命运。他们在此遇到了不久前溺水身亡的舵手帕利努鲁斯,后者恳求阿涅阿斯为其行葬礼,或带其一同渡河。
sordidus ex umeris nodo dependet amictus.
一件肮脏的斗篷用结系着,从他的双肩上垂下来。
Ipse ratem conto subigit, velisque ministrat,
他自己用篙推船,用帆操纵,
et ferruginea subvectat corpora cymba,
并用他那铁锈色的铁皮船运载着死者的遗体,
iam senior, sed cruda deo1 viridisque senectus.
虽然年事已高,但神明的暮年却是健壮而常青的。
Huc omnis turba ad ripas effusa ruebat,
所有的各色人群都奔向这里,涌向岸边,
matres atque viri, defunctaque corpora vita
有母亲、有丈夫,还有失去了生命的
magnanimum heroum, pueri innuptaeque puellae,
高尚英雄的躯体,有男孩和未嫁的少女,
impositique rogis iuvenes ante ora parentum:
以及在父母眼前被置于火葬柴堆上的青年:
quam multa in silvis autumni frigore primo
如同在秋天的初寒中,森林里落下
lapsa cadunt folia, aut ad terram gurgite ab alto
飘零的树叶一样多;又如同从深海向陆地
quam multae glomerantur aves, ubi frigidus annus
群集而来的飞鸟一样多,当寒冷的季节
trans pontum fugat, et terris immittit apricis.
将它们驱赶过海,送往阳光充足的土地时。
Stabant orantes primi transmittere2 cursum,
他们站立着,祈求能最先渡过此程,
tendebantque manus ripae ulterioris amore.
因对彼岸的渴望而伸出双手。
Navita sed tristis nunc hos nunc accipit illos,
但阴沉的渡夫时而接纳这些,时而接纳那些,
ast alios longe submotos arcet harena.
却将其他的灵魂远远地驱离沙滩。
Aeneas, miratus enim motusque tumultu,
阿涅阿斯对这混乱的一幕感到惊异且深为感动,
Dic ait O virgo, quid volt concursus ad amnem?
说道:“请告诉我,女祭司啊,涌向河边的人群意味着什么?
Quidve petunt animae, vel quo discrimine ripas
或者灵魂们在追求什么?又有什么区别使得这些灵魂
hae linquunt, illae remis vada livida verrunt?
离开岸边,而那些灵魂却用桨扫过青黑色的深潭?”
Olli sic breviter fata est longaeva sacerdos:
年迈的女祭司对他这样简短地回答道:
Anchisa generate, deum certissima proles,
“安喀塞斯的子嗣啊,神明最无可置疑的后代,
Cocyti stagna alta vides Stygiamque paludem,
你所看到的是科塞特斯的深潭和斯提克斯的沼泽,
di cuius iurare timent et fallere numen.3
众神甚至害怕指着它的神威起誓,更不敢欺瞒它。
Haec omnis, quam cernis, inops inhumataque turba est;
你所看到的这整个人群,都是无助且未被埋葬的死者;
portitor ille Charon; hi, quos vehit unda, sepulti.
那位渡夫是卡戎;而这些被波浪运送的人,则是已下葬者。
Nec ripas datur horrendas et rauca fluenta
在骨骸安息于墓穴之前,是不被允许
transportare prius quam sedibus ossa quierunt.
渡过这可怕的岸边和喧嚣的河流的。
Centum errant annos volitantque haec litora circum;
他们要游荡百年,在这岸边四处飘飞;
tum demum admissi stagna exoptata revisunt.
然后才最终获准重新探访这令人向往的深潭。”
Constitit Anchisa satus et vestigia pressit,
安喀塞斯的儿子停下脚步并按捺住足迹,
multa putans, sortemque animo miseratus iniquam.
思绪万千,在心中怜悯他们不公的命运。
Cernit ibi maestos et mortis honore carentes
他在那里看见了忧伤且缺乏丧葬荣耀的
Leucaspim et Lyciae ductorem classis Oronten,
莱乌卡斯皮斯和吕基亚舰队的指挥官奥龙特斯,
quos, simul ab Troia ventosa per aequora vectos,
他们曾一同被风从特洛伊吹过狂风大作的海面,
obruit Auster, aqua involvens navemque virosque.
却被南风吞没,将船只和水手一同卷入水中。
Ecce gubernator sese Palinurus agebat,
看啊,舵手帕利努鲁斯自己走了过来,
qui Libyco nuper cursu, dum sidera servat,
他最近在利比亚的航程中,正当注视星空时,
exciderat puppi mediis effusus in undis.
从船尾跌落,被抛进了波涛汹涌的海水中。
Hunc ubi vix multa maestum cognovit in umbra,
当阿涅阿斯在浓重的阴影中勉强认出这位忧伤的人时,
sic prior adloquitur: Quis te, Palinure, deorum
便先开口向他说道:“帕利努鲁斯啊,是哪位神明
eripuit nobis, medioque sub aequore mersit?
将你从我们身边夺走,并淹没在海中央?
Dic age. Namque mihi, fallax haud ante repertus,
快告诉我吧。因为,此前从未被发现欺骗过我的阿波罗,
hoc uno responso animum delusit Apollo,
唯独用这一个神谕愚弄了我的心灵,
qui fore te ponto incolumem, finesque canebat
他曾预言你在海上会安然无恙,并会到达
venturum Ausonios. En haec promissa fides est?
奥索尼亚的边界。看啊,这就是许下的诺言与信义吗?”
Ille autem: Neque te Phoebi cortina fefellit,
而他回答说:“菲玻斯的神谕并未欺骗你,
dux Anchisiade, nec me deus aequore mersit.
安喀塞斯之子的领袖,神明也没有把我淹没在海里。
Namque gubernaclum multa vi forte revolsum,
因为,正当我作为指派的看守者紧握、以此指引航线时,
cui datus haerebam custos cursusque regebam,
那由于强大的外力偶然间被折断的船舵,
praecipitans traxi mecum. Maria aspera iuro
在跌落时将我一同拽了下去。我指着粗砺的大海起誓,
non ullum pro me tantum cepisse timorem,
我未曾为自己感到如此巨大的恐惧,
quam tua ne,4 spoliata armis, excussa magistro,
而只担心你的船,在失去舵器、被甩掉了舵手之后,
deficeret tantis navis surgentibus undis.
会在如此波涛汹涌的海浪中支撑不住。
Tris Notus hibernas immensa per aequora noctes
暴烈的南风在冬季寒冷的三个夜晚,将我带过
vexit me violentus aqua; vix lumine quarto
广阔无垠的海面;直到第四天的黎明,
prospexi Italiam summa sublimis ab unda.
我才在波涛的顶端高高地望见了意大利。
Paulatim adnabam terrae; iam tuta tenebam,
我渐渐游向陆地;眼看就要到达安全的地方,
ni gens crudelis madida cum veste gravatum
如果不怀好意的当地人,没有用刀剑袭击我,
prensantemque uncis manibus capita aspera montis
当时我因浸湿的衣服而身体沉重,并正用弯曲的双手攀住峭壁的边缘,
ferro invasisset,5 praedamque ignara putasset.
而他们无知地把我当成了猎物。
Nunc me fluctus habet, versantque in litore venti.
现在,海浪占有了我,风在海滩上翻弄着我。
Quod6 te per caeli iucundum lumen et auras,
因此,我凭着天空令人愉悦的光芒和微风,
per genitorem oro, per spes surgentis Iuli,
凭着你的父亲,凭着对成长中的尤鲁斯的希望,恳求你,
eripe me his, invicte, malis: aut tu mihi terram
无敌的英雄啊,将我从这些苦难中救出:或者请为我盖上泥土,
inice, namque potes, portusque require Velinos;
因为这是你能做到的,并去寻找韦利亚的港口;
aut tu, si qua via est, si quam tibi diva creatrix
或者,如果有任何道路,如果你的女神母亲
ostendit—neque enim, credo, sine numine divom
为你指明了道路——因为,我相信,若非由于神明们的意志,
flumina tanta paras Stygiamque innare paludem—
你绝不会准备渡过如此巨大的河流并游进斯提克斯的沼泽——
da dextram misero, et tecum me tolle per undas,
请将右手伸给这可怜的人,带我与你一起渡过波涛,
sedibus ut saltem placidis in morte quiescam.
使我至少能在死后安息于平静的居所。”
Talia fatus erat, coepit cum talia vates:
他刚说完这些话,女先知便开口说道:
Unde haec, o Palinure, tibi tam dira cupido?
“帕利努鲁斯啊,你怎么会有如此可怕的欲望?
- 6.304deo
关系与格或判断与格(dativus iudicantis)。表示在神明(此处指渡夫卡戎)看来,他的暮年仍是“健壮而常青的”(cruda viridisque)。
- 6.313transmittere
修饰形容词 primi 的希腊语式不定式,或表示目的的不定式。语境中意为“祈求成为最先渡过去的人”。
- 6.324iurare timent et fallere numen
名词 numen 同时作为 iurare 和 fallere 的宾语。iurare numen 意为“凭神威起誓”(相当于 iurare per numen),fallere numen 意为“欺瞒其神威”,是一种紧凑的诗歌表达法。
- 6.353ne
由前一行的名词 timorem(恐惧)引导的担忧从句(ne + 虚拟式未完成时 deficeret),表示“担心……会(破灭/支撑不住)的恐惧”。
- 6.358iam tuta tenebam, ni... invasisset
一种特殊的虚拟条件句。在主句(归结节)中使用直陈式未完成时(tenebam),强调“当时已经眼看要安全了”的临场感,而通过条件从句(ni... invasisset)表明“要不是受到了袭击(实际受袭了)”的事实逆转。
- 6.363Quod
在庄严请求语境中用作引导的副词性宾格(意为“因此”或“关于此点”),用以引出后面的恳求动词 oro。
