← 维吉尔

埃涅阿斯纪

§6.224-6.300

米塞努斯的安葬与降入冥界之始

阿涅阿斯完成了对米塞努斯的葬礼并将其安葬在以其命名的山下,随后在女先知的引导下前往冥界入口,开始降入充满阴影与怪物的地下世界。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
224

​aversi1 tenuere facem. Congesta cremantur

他们转过脸去,手持火把。堆积起来的香料礼物、

225

​turea dona, dapes, fuso crateres olivo.

祭肉、注满橄榄油的器皿,皆被付之一炬。

​Postquam conlapsi cineres et flamma quievit

待骨灰塌陷、火焰平息之后,

​reliquias vino et bibulam lavere favillam,

他们用美酒清洗了遗骨与吸水的余烬,

​ossaque lecta cado texit Corynaeus aëno.

科里奈乌斯将收集起来的骨骸收入青铜瓮中。

​Idem ter socios pura circumtulit unda,2

同是他,用圣水环绕同伴三次,

230

​spargens rore levi et ramo felicis olivae,

用多产橄榄树枝洒下轻柔的露滴,

​lustravitque viros, dixitque novissima verba.

净化了众人,并道出了最后的告别之辞。

​At pius Aeneas ingenti mole sepulcrum

然而虔诚的阿涅阿斯建起一座巨大的坟墓,

​imponit, suaque arma viro, remumque tubamque,

并将死者本人的武器、船桨与号角置于其上,

​monte sub aërio, qui nunc Misenus ab illo

在巍峨的山峦之下,这座山如今因他而

235

​dicitur, aeternumque tenet per saecula nomen.

被称为米塞努斯,并将这一名字世世代代永远保留。

​His actis, propere exsequitur praecepta Sibyllae.

办完这些事,他迅速执行西比拉的嘱托。

​Spelunca alta fuit vastoque immanis hiatu,

那是一个深邃的洞穴,张着巨大的裂口,极其阴森,

​scrupea, tuta lacu nigro nemorumque tenebris,

乱石嶙峋,由黑色的湖泊和幽暗的林木所守护,

​quam super3 haud ullae poterant impune volantes

在其上方,没有任何飞禽能够安然无恙地

240

​tendere iter pennis—talis sese halitus atris

展翅飞过——因为那从漆黑的

​faucibus effundens supera ad convexa ferebat:

洞口中喷涌而出的浊气,直冲向高空。

​quattuor hic primum nigrantis terga iuvencos

在这里,祭司首先将四头黑脊的幼牛

​constituit, frontique invergit vina sacerdos;

安置好,并将酒浇在它们的额头上;

245

​et summas carpens media inter cornua saetas

她从双角之间拔下最上面的毛发,

​ignibus imponit sacris, libamina prima,

将其投入圣火之中,作为初献之礼,

​voce vocans Hecaten, Caeloque Ereboque potentem.

同时大声呼唤着在天界和埃勒博斯皆有权能的赫卡忒。

​Supponunt alii cultros, tepidumque cruorem

其他人将刀从下方刺入,并用扁盘

​suscipiunt pateris. Ipse atri velleris agnam

承接温热的鲜血。阿涅阿斯自己用剑

250

​Aeneas matri Eumenidum magnaeque sorori

为复仇女神们的母亲及其伟大的姐妹宰杀了一只黑毛羊羔,

​ense ferit, sterilemque tibi. Proserpina, vaccam.

并为您,普洛塞尔皮娜,宰杀了一头不育的母牛。

​Tum Stygio regi nocturnas inchoat aras,

随后,他开始为斯提克斯之王筑起夜间的祭坛,

​et solida imponit taurorum viscera flammis,

将公牛完整的内脏置于火焰之上,

​pingue superque oleum infundens ardentibus extis.

在燃烧的内脏上浇下丰厚的橄榄油。

255

​Ecce autem, primi sub lumina solis et ortus,

然而看啊,就在初升太阳的光芒与破晓之前,

​sub pedibus mugire solum, et iuga coepta moveri

大地在脚下怒吼,林木覆盖的山峦开始移动,

​silvarum, visaeque canes ululare per umbram,

在黑暗中隐约可见恶犬在嗥叫,

​adventante dea.4 Procul O procul este, profani,

随着女神的临近。“远去吧,噢远去吧,不洁之人,”

​conclamat vates, totoque absistite luco;

女先知大声呼喊,“离开整片圣林;

260

​tuque invade viam, vaginaque eripe ferrum:

而你,踏上旅途,并从鞘中拔出长剑:

​nunc animis opus, Aenea, nunc pectore firmo.

阿涅阿斯啊,现在需要勇气,现在需要坚定的意志。”

​Tantum effata, furens antro se immisit aperto;

她只说了这么多,便狂乱地冲进了敞开的洞穴;

​ille ducem haud timidis vadentem passibus aequat.

而他以毫不畏惧的步伐,紧跟在引路人的身旁。

​Di, quibus imperium est animarum, umbraeque silentes,

统辖亡灵的神明啊,无声的幽魂啊,

265

​et Chaos, et Phlegethon, loca nocte tacentia late,

以及卡俄斯、弗勒格同,还有夜色中广袤而寂静的处所,

​sit mihi fas audita loqui; sit numine vestro

愿我被允许说出所听闻之事;愿在你们的神威之下

​pandere res alta terra et caligine mersas!

得以揭示深埋在地下与黑暗中的奥秘!

​Ibant obscuri sola sub nocte per umbram,

他们走在朦胧中,在孤独的夜色之下穿过阴影,

​perque domos Ditis vacuas et inania regna:

穿过迪斯荒凉的宅邸和虚无的王国:

270

​quale per incertam lunam sub luce maligna

犹如在惨淡的光线之下,伴着朦胧的月色

​est iter in silvis, ubi caelum condidit umbra

在森林中穿行,此时朱庇特已用阴影遮蔽了天空,

​Iuppiter, et rebus nox abstulit atra colorem.

而黑夜夺去了万物的色彩。

​Vestibulum ante ipsum, primisque in faucibus Orci

就在前庭的正前方,在奥尔库斯的第一道入口处,

​Luctus et ultrices posuere cubilia Curae;

“悲伤”与复仇的“焦虑”设下了卧榻;

275

​pallentesque habitant Morbi, tristisque Senectus,

面色苍白的“疾病”居住在此,还有阴郁的“衰老”、

​et Metus, et malesuada Fames, ac turpis Egestas,

“恐惧”、诱人作恶的“饥饿”以及卑下的“贫困”,

​terribiles visu formae: Letumque, Labosque;

皆是视觉上骇人的形象:还有“死亡”与“劳苦”;

​tum consanguineus Leti Sopor, et mala mentis

随后是死亡的同胞兄弟“睡眠”,以及心中邪恶的

​Gaudia, mortiferumque adverso in limine Bellum,

“快乐”,在对面的门槛上是带来死亡的“战争”、

280

​ferreique Eumenidum thalami, et Discordia demens,

复仇女神们的铁制寝室,以及狂乱的“不和”,

​vipereum crinem vittis innexa cruentis.

她那如毒蛇般的发丝用血红的带子缠绕。

​In medio ramos annosaque brachia pandit

在中央,一棵巨大而茂密的榆树展开它那古老的枝桠

​ulmus opaca, ingens, quam sedem Somnia volgo

与手臂,世人传言空虚的“梦境”通常以此为家,

​vana tenere ferunt, foliisque sub omnibus haerent.

它们依附在每一片叶子之下。

285

​Multaque praeterea variarum monstra ferarum:

此外还有许多各种异兽的怪形:

​Centauri in foribus stabulant, Scyllaeque biformes,

半人马在门前安歇,还有双体斯库拉、

​et centumgeminus Briareus, ac belua Lernae

百臂巨人布里阿瑞俄斯,以及勒耳那的怪兽

​horrendum stridens, flammisque armata Chimaera,

发出可怕的嘶鸣,还有武装了火焰的喀迈拉、

​Gorgones Harpyiaeque et forma tricorporis umbrae.

戈耳工、哈耳庇厄以及三体阴影的形象。

290

​Corripit hic subita trepidus formidine ferrum

在此,阿涅阿斯因突如其来的恐惧而抓起长剑,

​Aeneas, strictamque aciem venientibus offert,

将出鞘的利刃迎向走来的怪物,

​et, ni docta comes tenues sine corpore vitas

而且,若非博学的同伴提醒他这些只是没有肉体的虚无灵魂,

​admoneat volitare cava sub imagine formae,

在空洞的面具般形象下飞舞,

​inruat,5 et frustra ferro diverberet umbras.

他定会冲上前去,用钢剑徒劳地劈砍这些幻影。

295

​Hinc via, Tartarei quae fert Acherontis ad undas.

由此是一条道路,通往冥河阿刻戎的波涛。

​Turbidus hic caeno vastaque voragine gurges

在此,混杂着泥沙和巨大深渊的浊流沸腾着,

​aestuat, atque omnem Cocyto eructat harenam.

并将所有的沙尘喷吐进科塞特斯河。

​Portitor has horrendus aquas et flumina servat

一个极其肮脏可怕的渡夫守卫着这些水流和河道——

​terribili squalore Charon, cui plurima mento

卡戎,他的下巴上垂着

300

​canities inculta iacet; stant lumina flamma,

大片未经打理的白发;他的双眼闪烁着火光,

语法注5 条
  1. 6.224aversi

    复数主格形容词,修饰动词 tenuere 的主语(送葬者)。它指出了在点燃火葬柴堆时,习惯性地转过脸去以避免直视死者的祭仪传统。

  2. 6.229socios pura circumtulit unda

    动词 circumfero(环绕携带)在此用于一种特殊的祭仪句式,其中被净化的人是直接宾语(socios),而净化的媒介则是工具夺格(pura unda),而非字面上的“将水携带环绕同伴”。

  3. 6.239quam super

    介词后置(倒装)的例子,其中介词 super 放在关系代词单数阴性宾格 quam(先行词为 Spelunca)之后。应理解为 super quam(在其上方)。

  4. 6.258adventante dea

    由现在分词 adventante 和名词 dea(赫卡忒或其显现)构成的夺格绝对结构,表示时间伴随:“随着女神的临近”或“在女神到来之际”。

  5. 6.292ni ... admoneat ..., inruat

    由现在时虚拟语气构成的条件从句(ni... admoneat)与主句(inruat)。在诗歌中,这一原本应使用过去非真实条件(未完成过去或过去完成虚拟语气)的场景被用现在时表现,以带给读者身临其境的紧迫感与生动感。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-09-21)
  • 2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处
urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:6.224-6.300