- 底本
- Vergil. The Bucolics, Aeneid, and Georgics Of Virgil. Greenough, J.B., editor. Boston: Ginn and Company, 1881.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:5.162-5.238
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-28
吉亚斯因舵手梅诺埃特斯落后而愤怒地将其推入海中并亲自掌舵,后方的姆斯涅斯透斯与塞尔杰斯托斯乘机追击,但塞尔杰斯托斯触礁,最终姆斯涅斯透斯紧逼向海神祈祷的克罗安图斯。
Quo tantum mihi dexter abis? Huc dirige gressum;
“你为什么离我往右偏这么多?往这边调整航向;
litus ama, et laevas stringat sine1 palmula cautes;
贴着海岸走,让桨叶擦过左侧的礁石;
altum alii teneant. Dixit; sed caeca Menoetes
让其他人去占据深水区吧。”他说道;但梅诺埃特斯害怕那暗藏的
saxa timens proram pelagi detorquet ad undas.
礁石,将船首转向外海的波涛。
Quo diversus abis? iterum Pete saxa, Menoete!
“你为什么往别的方向走?再次靠向礁石,梅诺埃特斯!”
cum clamore Gyas revocabat; et ecce Cloanthum
吉亚斯大声呼喊着叫他回来;就在这时,他看到克罗安图斯
respicit instantem tergo, et propiora tenentem.
紧贴在身后,并占据了更近的航线。
Ille inter navemque Gyae scopulosque sonantes
他在吉亚斯的船和发出轰鸣的礁石之间,
radit iter laevum interior, subitoque priorem
从内侧擦过左侧的航道,突然超越了
praeterit, et metis tenet aequora tuta relictis.
前面的人,在绕过折返点后,占据了安全的水域。
Tum vero exarsit iuveni dolor ossibus2 ingens,
这时,这位青年的骨子里燃起了巨大的痛苦与愤怒,
nec lacrimis caruere genae, segnemque Menoeten,
泪水流满了面颊。他忘记了自己的尊严
oblitus decorisque sui sociumque salutis,
和同伴的安全,
in mare praecipitem puppi deturbat ab alta;
将懒惰的梅诺埃特斯从高高的船尾上头朝下地推进了大海;
ipse gubernaclo rector subit, ipse magister,
他自己充当掌舵人,自己作为领航员,
hortaturque viros, clavumque ad litora torquet.
鼓励着水手们,并将舵转向海岸。
At gravis, ut fundo vix tandem redditus imo est,
然而,身躯沉重的梅诺埃特斯,好不容易才从海底浮上来,
iam senior madidaque fluens in veste Menoetes
他已年迈,湿漉漉的衣服不断往下滴水,
summa petit scopuli siccaque in rupe resedit.
爬上了礁石的顶端,坐在干燥的岩石上。
Ilium et labentem Teucri et risere natantem,
特洛伊人看着他跌落,看着他游泳,都嘲笑他,
et salsos rident revomentem pectore fluctus.
看着他从胸腔里吐出咸涩的海水,他们依然大笑。
Hic laeta extremis spes est accensa duobus,
此时,最后两名竞争者——塞尔杰斯托斯和姆斯涅斯透斯,
Sergesto Mnestheique, Gyan superare morantem.
燃起了喜悦的希望,想要超越那被耽搁的吉亚斯。
Sergestus capit ante locum scopuloque propinquat,
塞尔杰斯托斯先占领了位置并逼近礁石,
nec tota tamen ille prior praeeunte carina;
然而他并没有领先一整艘船的身位;
parte prior, partem rostro premit aemula Pristis.
他只领先了一部分,而竞争对手“普里斯蒂斯”号的船首紧咬着另一部分。
At media socios incedens nave per ipsos
此时,姆斯涅斯透斯在船身中部穿行于同伴之间,
hortatur Mnestheus: Nunc, nunc insurgite remis,
鼓励他们道:“现在,就是现在,奋力摇桨吧,
Hectorei socii, Troiae quos sorte suprema
赫克托耳的同伴们,在特洛伊最后的命运中
delegi comites; nunc illas promite vires,
我挑选你们作为随从;现在展现出那份力量吧,
nunc animos, quibus in Gaetulis Syrtibus usi,3
展现出那种斗志,就像你们在盖图利亚的叙尔特斯、
Ionioque mari Maleaeque sequacibus undis.
爱奥尼亚海以及马勒阿那紧追不舍的波涛中所表现出来的那样。
Non iam prima peto Mnestheus, neque vincere certo;
我,姆斯涅斯透斯,现在不再追求第一,也不去争夺胜利;
quamquam O!—sed superent, quibus hoc, Neptune, dedisti;
尽管,噢!——但愿那些你所赐予这一荣誉的人获胜吧,尼普顿啊;
extremos pudeat rediisse; hoc vincite, cives,
让我们为最后一名归航感到羞耻;市民们,在这一点上战胜对手,
et prohibete nefas. Olli certamine summo
并阻止这不名誉的事。”他们以极大的拼搏
procumbunt; vastis tremit ictibus aerea puppis,
俯身向前;青铜包皮的船尾在巨大的击打下震颤,
subtrahiturque solum; tum creber anhelitus artus
水面从他们身下被抽离;随后,急促的喘息震动着四肢
aridaque ora quatit, sudor fluit undique rivis.
和干渴的口唇,汗水如溪流般四处流淌。
Attulit ipse viris optatum casus honorem.
机遇本身给这群汉子带来了所期盼的荣誉。
Namque furens animi4 dum proram ad saxa suburguet
因为当塞尔杰斯托斯心中狂乱地将船首向礁石逼近、
interior, spatioque subit Sergestus iniquo,
切入内侧并驶入不利的狭窄空间时,
infelix saxis in procurrentibus haesit.
不幸的他,被卡在了突出的礁石上。
Concussae cautes, et acuto in murice remi
礁石受到震动,顶在尖锐石块上的桨叶
obnixi crepuere, inlisaque prora pependit.
折断发出声响,撞击上去的船首悬挂在那里。
Consurgunt nautae et magno clamore morantur,
水手们一齐站起来,大声呐喊着停顿下来,
ferratasque trudes et acuta cuspide contos
准备好铁箍排木和尖头的长篙,
expediunt, fractosque legunt in gurgite remos.
并从漩涡中捞取折断的船桨。
At laetus Mnestheus successuque acrior ipso
而姆斯涅斯透斯欣喜若狂,并因这一成功本身而更加锐意进取,
agmine remorum celeri ventisque vocatis
凭借快速整齐的桨群和唤来的风,
prona petit maria et pelago decurrit aperto.
驶向顺流的海域,在开阔的洋面上疾驰。
Qualis spelunca subito commota columba,
正如一只突然从洞穴中被惊扰的鸽子,
cui domus et dulces latebroso in pumice nidi,
它的家和可爱的巢穴就在隐秘的浮石之中,
fertur in arva volans, plausumque exterrita pennis
飞向原野,在惊恐中,它的翅膀
dat tecto ingentem, mox aere lapsa quieto
在屋顶下发出巨大的拍击声,但随后它滑入宁静的天空,
radit iter liquidum, celeres neque commovet alas:
擦过流畅的轨迹,甚至不再扇动迅捷的双翼:
sic Mnestheus, sic ipsa fuga secat ultima Pristis
姆斯涅斯透斯也是如此,在奔逃中,“普里斯蒂斯”号自身
aequora, sic illam fert impetus ipse volantem.
劈开最后的水面,那股冲力本身就载着飞奔的它向前。
Et primum in scopulo luctantem deserit alto
首先,他把在峭壁上挣扎的塞尔杰斯托斯
Sergestum, brevibusque vadis frustraque vocantem
留在后面,眼看着他在浅滩上徒劳地呼喊
auxilia, et fractis discentem currere remis
求援,并学习着如何用折断的桨前行。
Inde Gyan ipsamque ingenti mole Chimaeram
接着,他追上了吉亚斯和那艘体量庞大的“奇美拉”号;
consequitur; cedit, quoniam spoliata magistro est.
它让路了,因为它已被剥夺了领航员。
Solus iamque ipso superest in fine Cloanthus:
此时,只剩下克罗安图斯一人留在最末的终点前:
quem petit, et summis adnixus viribus urguet.
他向着他追去,使出全身解数紧紧逼迫。
Tum vero ingeminat clamor, cunctique sequentem
此时,呐喊声确实成倍增加,所有人都在热烈鼓舞着
instigant studiis, resonatque fragoribus aether.
追赶的人,天空中回荡着雷鸣般的轰响。
Hi proprium decus et partum indignantur honorem
这一队人认为,如果不保持自己的荣耀和已得的尊严,那将是奇耻大辱,
ni teneant, vitamque volunt pro laude pacisci;
并甘愿用生命换取赞誉;
hos successus alit: possunt, quia posse videntur.
那一队人则因成功而受滋养:他们能行,因为他们显得能行。
Et fors aequatis cepissent praemia rostris,
也许他们本已能并驾齐驱地夺得奖品,
ni palmas ponto tendens utrasque Cloanthus
若非克罗安图斯向海洋伸出双手,
fudissetque5 preces, divosque in vota vocasset:
倾诉祈祷,并在许愿中呼唤神明:
Di, quibus imperium est pelagi, quorum aequora curro,
“掌管海洋权柄的神明啊,我正在你们的洋面上航行,
vobis laetus ego hoc candentem in litore taurum
我将满怀喜悦地在海岸上为你们
constituam ante aras, voti reus, extaque salsos
将一头白公牛立在祭坛前,作为还愿者,我将把内脏
porriciam in fluctus et vina liquentia fundam.
投入咸涩的波涛,并倾倒清澈的美酒。”
- 5.163stringat sine
虚拟语气现在时 stringat 隶属于 sine(动词 sinere“允许、让”的单数现在时命令式),此处省略了连词 ut。
- 5.172iuveni dolor ossibus
iuveni 是关系与格(表示所有),而 ossibus 作地点与格或关系与格,意为“在年轻人的骨子里”。
- 5.192quibus in Gaetulis Syrtibus usi
异态动词(脱离动词)uti(使用、经历)的完成分词 usi 省略了助动词 estis,其宾语为夺格形式的关系代名词 quibus。
- 5.202furens animi
伴随现在分词 furens(狂乱的)的属格 animi(或起源于方位格)表示限定或关系,意为“在心灵上/心中”。
- 5.232cepissent ... ni ... fudisset
由结句的虚拟语气过去完成时 cepissent 与引导条件句的 ni(伴随虚拟语气过去完成时 fudisset 和 vocasset)构成的过去非真实条件句,意为“若非……,他们本已……”。
翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(3 处,最近 2026-09-21)
- 2026-09-21 AI校阅 — 注 1 处
- 2026-09-21 AI校阅 — 原文 1 处
- 2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处
