- 底本
- Vergil. The Bucolics, Aeneid, and Georgics Of Virgil. Greenough, J.B., editor. Boston: Ginn and Company, 1881.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:4.81-4.161
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-28
狄多因对埃涅阿斯的爱慕而备受折磨,迦太基的建设工程停滞不前。朱诺和维纳斯达成协议,企图通过一场狩猎中的暴风雨使两人结合。随后,埃涅阿斯与狄多率领华丽的队伍出发狩猎。
luna premit suadentque cadentia sidera somnos,
月亮沉落,下沉的星辰催人入眠,
sola domo maeret vacua, stratisque relictis
她独守空房,在空荡的屋里哀伤,在留有余温的床上
incubat, illum absens absentem1 auditque videtque;
俯身躺下。虽然彼此分离,她却仿佛听见他、看见他;
aut gremio Ascanium, genitoris imagine capta,
或者,她把阿斯卡尼乌斯抱在怀中,因着他父亲的容貌而着迷,
detinet, infandum si fallere possit amorem.
试图以此来欺骗自己那无法言喻的爱。
Non coeptae adsurgunt turres, non arma iuventus
已经动工的塔楼不再升高,青年们不再进行武器
exercet, portusve aut propugnacula bello
训练,也不再建造港口或供战争防卫的
tuta parant; pendent opera interrupta, minaeque
安全壁垒;工程中断,悬在半空,高耸城墙的
murorum ingentes aequataque machina caelo.
巨大威胁以及直插云霄的起重机都停滞不前。
Quam simul ac tali persensit peste teneri
当朱庇特的爱妻一察觉到她被这样的瘟疫所折磨,
cara Iovis coniunx, nec famam obstare furori,
且名声也无法阻挡她的疯狂时,
talibus adgreditur Venerem Saturnia dictis:
萨图尔努斯的女儿便用这样的话语向维纳斯走去:
Egregiam vero laudem et spolia ampla refertis2
“你们确实赢得了极高的赞誉和丰厚的战利品,
tuque puerque tuus, magnum et memorabile numen,
你和你的儿子,那真是一个伟大而值得纪念的神威,
una dolo divom si femina victa duorum est!
如果仅凭两个神明的计谋就能征服一个凡间女子!
Nec me adeo fallit veritam te moenia nostra
我也并未如此糊涂,以至于看不出你因为害怕我们的城墙,
suspectas habuisse domos Karthaginis altae.
而一直对高耸的迦太基城邦抱有戒心。
Sed quis erit modus, aut quo nunc certamine tanto?
但终点究竟在哪里,或者现在的这番龙争虎斗到底要走向何方?
Quin potius pacem aeternam pactosque hymenaeos
我们为何不索性建立持久的和平,并结下预定的姻缘?
exercemus? Habes, tota quod mente petisti:
你已经得到了你全心全意祈求的东西:
ardet amans Dido, traxitque per ossa furorem.
恋爱中的狄多备受煎熬,疯狂已渗入她的骨髓。
Communem hunc ergo populum paribusque regamus
因此,让我们以平等的权力来共同统治这群人民;
auspiciis; liceat Phrygio servire marito,
让她服侍一个弗里吉亚丈夫,
dotalisque tuae Tyrios permittere dextrae.
并允许将推罗人作为嫁妆交托到你的右手中。”
Olli—sensit enim simulata mente locutam,3
维纳斯察觉到对方是以虚伪的心意说话——
quo regnum Italiae Libycas averteret oras—
为了将意大利的王权转向利比亚的海岸——
sic contra est ingressa Venus: Quis talia demens
于是这样针锋相对地回答道: “谁会如此愚蠢地拒绝这样的提议,
abnuat, aut tecum malit contendere bello,
或者更愿意在战争中与你竞争?
si modo, quod memoras, factum fortuna sequatur.
只要命运能够如你所言,让事情随之成功。
Sed fatis incerta feror, si Iuppiter unam
但我被命运带向迷茫,不知朱庇特是否希望
esse velit Tyriis urbem Troiaque profectis,
推罗人和那些从特洛伊出发的人共拥一座城市,
miscerive probet populos, aut foedera iungi.
或者他是否赞成各族融合、结成盟约。
Tu coniunx tibi fas animum temptare precando.
你是他的妻子,你被允许通过祈求来探试他的心意。
Perge; sequar . Tum sic excepit regia Iuno:
去吧;我会跟随。”这时高贵的朱诺接话说:
Mecum erit iste labor: nunc qua ratione, quod instat
“那项苦差就交给我吧。现在,眼前迫切的事情
confieri possit, paucis, adverte, docebo.
可以通过什么方式完成,注意,我将在几句话内教给你。
Venatum Aeneas unaque miserrima Dido
埃涅阿斯和那最可怜的狄多正准备一同
in nemus ire parant, ubi primos crastinus ortus
前往森林狩猎,待明日的提坦将初升的旭日
extulerit Titan, radiisque retexerit orbem.
升起,并用光芒照亮大地之时。
His ego nigrantem commixta grandine nimbum,4
我将在他们头上倾泻下夹杂着冰雹的乌云,
dum trepidant alae, saltusque indagine cingunt,
趁着骑兵们正奔忙、用网围捕山林的时候,
desuper infundam, et tonitru caelum omne ciebo.
我将用雷霆震动整个天空。
Diffugient comites et nocte tegentur opaca:
随从们将四散奔逃,并被浓稠的黑夜笼罩:
speluncam Dido dux et Troianus eandemdevenient; adero, et, tua si mihi certa voluntas,
狄多和特洛伊的首领将来到同一座
hic hymenaeus erit. —Non adversata petenti
山洞。我将在场,且如果你对我的心意确定,在此便会成就他们的婚礼。”
adnuit, atque dolis risit Cytherea repertis.
库忒拉并没有反对她的请求,而是点头同意,并对识破的阴谋微微一笑。
Oceanum interea surgens Aurora reliquit.
与此同时,升起的旭日离开了俄刻阿诺斯。
It portis iubare exorto delecta iuventus;
光芒四射时,挑选出来的青年走出了城门;
retia rara, plagae, lato venabula ferro,
稀疏的网、网阱、装有宽大铁刃的猎枪,
Massylique ruunt equites et odora canum vis.
以及马塞利亚骑兵纷纷涌出,还有嗅觉灵敏的猎犬队。
Reginam thalamo cunctantem ad limina primi
迦太基的显贵们在门口等候着在寝室迟延的
Poenorum exspectant, ostroque insignis et auro
女王,那匹因紫色与黄金而显得气度非凡的
stat sonipes, ac frena ferox spumantia mandit.
骏马立着,桀骜不驯地咀嚼着起泡的马嚼子。
Tandem progreditur, magna stipante caterva,
终于,她在大队随从的簇拥下走了出来,
Sidoniam picto chlamydem circumdata limbo.
身披带有刺绣边缘的西顿斗篷。
Cui pharetra ex auro, crines nodantur in aurum,
她的箭袋是金制的,头发被扎成金黄色,
aurea purpuream subnectit fibula vestem.
黄金的扣针扣着那件紫色的衣裳。
Nec non et Phrygii comites et laetus Iulus
此外,弗里吉亚的同伴们以及快乐的伊乌路斯也
incedunt. Ipse ante alios pulcherrimus omnis
一同前行。埃涅阿斯本人比所有其他人都更英俊,
infert se socium Aeneas atque agmina iungit.
他加入了队伍,与大家结伴同行。
Qualis ubi hibernam Lyciam Xanthique fluenta
正如当阿波罗离开寒冷的吕基亚和克桑托斯的溪流,
deserit ac Delum maternam invisit Apollo,
去探访他母亲的提洛岛,
instauratque choros, mixtique altaria circum
并重整舞队,而克里特人、德律俄珀斯人
Cretesque Dryopesque fremunt pictique Agathyrsi;
和画着花纹的阿加提尔索斯人围绕在祭坛旁欢呼;
ipse iugis Cynthi graditur, mollique fluentem
他自己漫步在辛托斯的山脊上,用柔嫩的
fronde premit crinem fingens atque implicat auro;
树叶整理并压住飘逸的发丝,并用黄金将其编织;
tela sonant umeris: haud illo segnior ibat
武器在肩头作响:前行的埃涅阿斯
Aeneas; tantum egregio decus enitet ore.
绝不比他逊色;他那高贵的面容焕发出无比的光彩。
Postquam altos ventum5 in montis atque invia lustra,
当他们来到高山和无路的荒野,
ecce ferae, saxi deiectae vertice, caprae
看啊,从岩石顶端坠下的野生山羊
decurrere iugis; alia de parte patentis
沿着山脊奔逃而下;在另一边,鹿群
transmittunt cursu campos atque agmina cervi
在奔跑中穿过开阔的平原,在逃跑中聚集成尘土飞扬的
pulverulenta fuga glomerant montisque relinquunt.
队伍,离开了山峦。
At puer Ascanius mediis in vallibus acri
但少年阿斯卡尼乌斯在山谷中间以他那刚烈的
gaudet equo, iamque hos cursu, iam praeterit illos,
骏马为乐,在奔驰中一会儿超过这些,一会儿超过那些,
spumantemque dari pecora inter inertia votis
并祈求在那些温驯的牲畜中,能有一只口吐白沫的
optat aprum, aut fulvum descendere monte leonem.
野猪来实现他的愿望,或者一只金黄色的狮子从山上下来。
Interea magno misceri murmure caelum
在此期间,天空开始混杂着巨大的轰鸣声;
incipit; insequitur commixta grandine nimbus;
紧接着是一场夹杂着冰雹的暴风雨;
- 4.83illum absens absentem
主格“absens”(不在场的她)与宾格“absentem”(不在场的他)的并置是一种词形变易修辞(polyptoton),强调了狄多尽管在空间上与埃涅阿斯分离,但在精神上却与他紧密相连的执念。
- 4.93Egregiam vero laudem et spolia ampla refertis
朱诺对维纳斯所作的尖刻反讽。主动词“refertis”(你们带回)的主语是下一行的“tuque puerque tuus”(你和你的儿子[丘比特])。
- 4.105simulata mente locutam
“locutam [esse]”是一个带对格的主司不定式短语,作为“sensit”(察觉到)的宾语。“simulata mente”(怀着虚伪的心意)是夺格,表明维纳斯洞悉了朱诺表面提议背后的真实意图。
- 4.120His ego nigrantem commixta grandine nimbum
主句的骨架是“ego... infundam... ciebo”(我……将倾注……并激起)。“His”(在他们之上)是与格,修饰第122行的“infundam”。第121行的“dum”(当……之时)从句被插入在两者之间。
- 4.151ventum
“ventum [est]”是不及物动词“venire”(来,到达)的无人称被动语态,意为“当人们到达时”。这是拉丁语中常用的表达方式,用于描述动作而不具体指明施动者。
翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-09-21)
- 中于 2026-05-24 由 Gemini 3.5 Flash 重新翻译
- 2026-09-21 AI校阅 — 译文 1 处
