- 底本
- Vergil. The Bucolics, Aeneid, and Georgics Of Virgil. Greenough, J.B., editor. Boston: Ginn and Company, 1881.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:4.472-4.550
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-28
狄多因悲痛而决意赴死,以进行魔法祭祀为借口欺骗姐姐安娜筑起柴堆。深夜,万物在宁静中安睡,唯有狄多辗转反侧,在对自身出路的痛苦抉择中,最终将死亡视为唯一的解脱途径。
armatam facibus matrem et serpentibus atris1
躲避着手持火把和黑蛇的母亲,
cum fugit, ultricesque sedent in limine Dirae.
且看那复仇的女神们正坐在门槛上。
Ergo ubi concepit furias evicta dolore
因此,当她被悲痛所征服、心中孕育了狂乱,
decrevitque mori, tempus secum ipsa modumque
并决意赴死时,她便独自在心中筹划着时间和
exigit, et, maestam dictis adgressa sororem,
方式;她用言语接近她那忧伤的姐姐,
consilium voltu tegit, ac spem fronte serenat:
用神色掩盖了意图,并在额头上装出希望的晴朗:
Inveni, germana, viam—gratare sorori—
“姐姐,我找到了方法――祝贺你的妹妹吧――
quae mihi reddat eum, vel eo me solvat amantem.
这方法要么能把他还给我,要么能让我这深爱他的人获得解脱。
Oceani finem iuxta solemque cadentem
在大洋的尽头,在落日的附近,
ultimus Aethiopum locus est, ubi maxumus Atlas
是埃塞俄比亚人最遥远的土地,在那里,伟大的阿特拉斯
axem humero torquet stellis ardentibus aptum:
用肩膀旋转着镶嵌有燃烧星辰的轴心。
hinc mihi Massylae gentis monstrata sacerdos,
在这里,有人向我引荐了一位马塞利亚部族的女祭司,
Hesperidum templi custos, epulasque draconi
她是赫斯珀里得斯神殿的看守者,曾给
quae dabat, et sacros servabat in arbore ramos,
巨龙喂食,并守护着树上神圣的枝条,
spargens umida mella soporiferumque papaver.
撒上湿润的蜂蜜和催眠的罂粟。
Haec se carminibus promittit solvere mentes
她承诺用咒语解脱她所愿意解脱的
quas velit, ast aliis duras immittere curas,
心灵,却把沉重的忧虑强加给他人;
sistere aquam fluviis, et vertere sidera retro;
她能使河水停滞,使星辰逆行;
nocturnosque movet Manis: mugire videbis
还能唤醒夜间的亡灵:你将看到大地
sub pedibus terram, et descendere montibus ornos.
在脚下怒吼,山上的梣树从山上走下来。
Testor, cara, deos et te, germana, tuumque
亲爱的姐姐,我向众神,向你,向你
dulce caput, magicas invitam accingier2 artes.
可爱的生命起誓,我并非自愿披上这魔法的法术。
Tu secreta pyram tecto interiore sub auras
你要在宫殿深处的庭院里,在露天之下,秘密地
erige, et arma viri, thalamo quae fixa reliquit
筑起一座柴堆,把那不义之人在寝室里留下的
impius, exuviasque omnis, lectumque iugalem,
武器,以及他所有的遗物,还有让我毁灭的婚床,
quo perii, superimponas: abolere nefandi
统统放在上面:消灭那个不义之人的
cuncta viri monumenta iuvat, monstratque sacerdos.
所有纪念物是一件快事,女祭司也是如此指点的。”
Haec effata silet; pallor simul occupat ora.
说了这些话后她便沉默了;同时,苍白笼罩了她的脸。
Non tamen Anna novis praetexere funera sacris
然而安娜并不相信姐姐是在用这新的祭祀
germanam credit,3 nec tantos mente furores
来掩盖她的死亡,她心中也没有料到会有如此巨大的狂乱,
concipit, aut graviora timet, quam morte Sychaei:
亦不曾害怕会有比西凯乌斯之死更严重的事情:
ergo iussa parat.
因此她准备了所嘱托的事。
At regina, pyra penetrali in sede sub auras
但女王在宫殿深处、在露天之下,
erecta ingenti taedis atque ilice secta,
用松木火把和砍伐的橡木架起巨大的柴堆后,
intenditque locum sertis, et fronde coronat
用花环装点那地方,用丧葬的
funerea; super exuvias ensemque relictum
树叶加冠;在床榻的遗物和留下的剑之上,
effigiemque toro locat, haud ignara futuri.
她安放了画像,对未来并非一无所知。
Stant arae circum, et crines effusa sacerdos
祭坛环绕四周,解开头发的女祭司
ter centum tonat ore deos, Erebumque Chaosque,
用口高声呼唤着三百位神明、埃勒布斯与混沌,
tergeminamque Hecaten, tria virginis ora Dianae.
以及三重的赫卡忒、贞女狄安娜的三张面孔。
Sparserat et latices simulatos fontis Averni,
她还洒下了模仿阿维尔努斯之泉的圣水,
falcibus et messae ad lunam quaeruntur aënis
并且寻找着在月光下用青铜镰刀
pubentes herbae nigri cum lacte veneni;
割下的、带有黑色毒汁的柔嫩草药;
quaeritur et nascentis equi de fronte revolsus
也在寻找着从刚出生的幼马额头上剥离出来、
et matri praereptus amor.
并从母马处夺走的“爱之物”。
Ipsa mola manibusque piis altaria iuxta,
她自己拿着祭祀的麦粉,用纯洁的双手指着祭坛旁,
unum exuta pedem vinclis, in veste recincta,
一只脚脱去了鞋袜,衣带解开,
testatur moritura deos et conscia fati
赴死之际,她让神明和洞悉命运的
sidera; tum, si quod non aequo foedere amantes
星辰作证;接着,如果有任何公正且不忘怀的神明
curae numen habet4 iustumque memorque, precatur.
关怀着那处于不平等盟约中的恋人,她便向其祈祷。
Nox erat, et placidum carpebant fessa soporem
夜深了,大地上疲惫的身体正享受着
corpora per terras, silvaeque et saeva quierant
恬静的睡眠,森林与汹涌的大海都已
aequora: cum medio volvuntur sidera lapsu,
归于平静:此时星辰在轨道的半途旋转,
cum tacet omnis ager, pecudes pictaeque volucres,
此时所有的原野都沉静下来,野兽和色彩斑斓的鸟类,
quaeque lacus late liquidos, quaeque aspera dumis
那些占领着广阔清澈湖泊的,以及那些在荆棘丛生的
rura tenent, somno positae sub nocte silenti
荒野里栖息的,都在寂静的夜色中安然入梦。
.
...
At non infelix animi Phoenissa, nec umquam
但那心灵不幸的腓尼基女人却非如此,她从未
Solvitur in somnos, oculisve aut pectore noctem
溶入睡眠,她的眼睛或胸怀也从未接纳过
accipit: ingeminant curae, rursusque resurgens
黑夜:忧虑成倍增加,再次抬头的
saevit amor, magnoque irarum fluctuat aestu.
爱情肆虐,她在愤怒的巨大波涛中动荡不安。
Sic adeo insistit, secumque ita corde volutat:
她确实就这样坚持着,并在心中这样自言自语:
En, quid ago? Rursusne procos inrisa priores
“看啊,我该怎么办?难道我要再次去尝试那些曾被我嘲弄的
experiar, Nomadumque petam conubia supplex,
先前的求婚者,并作为恳求者去求得努米底亚人的婚姻吗?
quos ego sim totiens iam dedignata maritos?
我曾多少次鄙视他们,拒绝让他们做我的丈夫?
Iliacas igitur classes atque ultima Teucrum
那么,难道我应该追随伊利奥斯的船队,听从特洛伊人
iussa sequar? Quiane auxilio iuvat ante levatos,
最后的差遣吗?是因为我以前的援助曾让他们得到解脱,
et bene apud memores veteris stat gratia facti?
且他们那记恩的心中仍对我旧日的恩惠留有感激吗?
Quis me autem, fac velle,5 sinet, ratibusve superbis
然而,假定我愿意,又有谁会允许我,或者在傲慢的船只上
invisam accipiet? Nescis heu, perdita, necdum
接纳我这个被痛恨的人?唉,迷失的人啊,你难道不知道,
Laomedonteae sentis periuria gentis?
还感受不到拉奥墨冬种族的背信弃义吗?
Quid tum, sola fuga nautas comitabor ovantes,
那又怎样?我是独自一人陪伴欢呼的船员们逃亡,
an Tyriis omnique manu stipata meorum
还是在推罗人和我所有部下的簇拥下
inferar, et, quos Sidonia vix urbe revelli,
随之而去?那些我好不容易才从西顿城拉扯出来的人,
rursus agam pelago, et ventis dare vela iubebo?
难道我要再次把他们赶入大海,命令他们向风扬帆吗?
Quin morere, ut merita es, ferroque averte dolorem.
倒不如死吧,这是你应得的,用宝剑来结束你的痛苦。
Tu lacrimis evicta meis, tu prima furentem
姐姐,你被我的眼泪征服,是你首先在我的狂乱中
his, germana, malis oneras atque obicis hosti.
用这些灾祸重荷我,并把我推向了敌人。
Non licuit thalami expertem sine crimine vitam
难道就不被允许度过一段与婚床无缘、没有罪愆的生活吗,”
- 4.472armatam facibus matrem et serpentibus atris
延续自前文“Agamemnonius scaenis agitatus Orestes”(§4.471)的句法结构。“Orestes”为主语,通过分词“agitatus”引导至“cum fugit”(§4.473)时间从句。“armatam”修饰“matrem”。
- 4.493accingier
古体(拟古)被动现在不定式(相当于古典时期的 'accingi')。构成带对格的不定式结构,其逻辑主语为省略的 'me'。
- 4.500non tamen Anna novis praetexere funera sacris germanam credit
'credit' 支配带对格的不定式结构(A.C.I.),其中 'germanam' 是不定式 'praetexere' 的逻辑主语。'funera' 是 'praetexere' 的宾语,而 'novis sacris' 是夺格(表示手段)。
- 4.520si quod non aequo foedere amantes curae numen habet
'curae habet' 的功能类似于带目的与格的表达,意为“把……放在心上,关心”。'amantes' 是 'habet' 的直接宾语,'curae' 是目的与格。'si quod... numen' 构成条件从句(“如果有任何神明……”)。
- 4.540fac velle
祈使句 'fac'(来自 'facere')后接不定式 'velle',用作让步或假设的表达,意为“假设/即便我愿意”。
