- 底本
- Vergil. The Bucolics, Aeneid, and Georgics Of Virgil. Greenough, J.B., editor. Boston: Ginn and Company, 1881.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:2.241-2.321
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-27
木马被引入城内,希腊士兵乘夜幕潜入。艾涅阿斯在梦中见到惨死的赫克托耳,得知特洛伊灭亡的预言,醒来后目睹全城起火,愤而拿起武器。
O patria, O divom domus Ilium, et incluta bello
哦,祖国,哦,诸神的居所伊利昂,以及因战争而闻名的
moenia Dardanidum, quater ipso in limine portae
达尔达诺斯人的城墙!它四次在城门的门口
substitit, atque utero sonitum quater arma dedere:
停滞,而武器四次在它的腹中发出声响;
instamus tamen inmemores caecique furore,
然而我们依然不顾一切,被狂热蒙蔽了双眼,
et monstrum infelix sacrata sistimus arce.
将这不祥的怪物安放在神圣的卫城之上。
Tunc etiam fatis aperit Cassandra futuris1
就在那时,卡桑德拉也为了预言未来的命运而张开
ora, dei iussu non umquam credita Teucris.
她的口,但因神明的命令,她的预言从未被特乌克里人所相信。
Nos delubra deum miseri, quibus ultimus esset
可怜的我们,即便那一天已是我们生命的最后一日,
ille dies,2 festa velamus fronde per urbem.
仍用节日的树叶装点着全城神明的庙宇。
Vertitur interea caelum et ruit oceano nox,
与此同时,天体旋转,黑夜从俄刻阿诺斯倾泻而下,
involvens umbra magna terramque polumque
用巨大的阴影笼罩了大地、天空
Myrmidonumque dolos; fusi per moenia Teucri
以及米尔米东人的诡计;散落在城墙各处的特乌克里人
conticuere, sopor fessos complectitur artus:
陷入了寂静,沉睡拥抱着他们疲惫的肢体。
et iam Argiva phalanx instructis navibus ibat
此时,阿尔戈斯人的军势驾着整齐的船只,
a Tenedo tacitae per amica silentia lunae
在静谧月光的友善寂静中,从特内多斯岛出发,
litora nota petens, flammas cum regia puppis
驶向那熟悉的海岸。当王室的船只升起
extulerat, fatisque deum defensus iniquis
火焰时,西农在神明不公的命运庇护下,
inclusos utero Danaos et pinea furtim
悄悄释放了关闭在腹中的希腊人,解开了松木的
laxat claustra Sinon. Illos patefactus ad auras
锁闭。敞开的木马将他们送回外面的空气中,
reddit equus, laetique cavo se robore promunt
他们欣喜地从空洞的木躯中走出来:
Thessandrus Sthenelusque duces, et dirus Ulixes,
首领塞桑德罗斯和斯塞内洛斯,以及可怕的尤利西斯,
demissum lapsi per funem, Acamasque, Thoasque,
顺着垂下的绳索滑下,还有阿卡马斯、托阿斯、
Pelidesque Neoptolemus, primusque Machaon,
珀琉斯之孙涅俄普托勒摩斯,最先下来的马卡翁,
et Menelaus, et ipse doli fabricator Epeos.
以及墨涅拉俄斯,还有这诡计的制造者埃培奥斯本人。
Invadunt urbem somno vinoque sepultam;
他们袭击了沉浸在睡梦与美酒之中的城市;
caeduntur vigiles, portisque patentibus omnis
守卫被杀,他们通过敞开的大门接纳了
accipiunt socios atque agmina conscia iungunt.
所有的同伴,并将通晓阴谋的军队会合在一起。
Tempus erat, quo prima quies mortalibus aegris
那是病痛中的凡人开始获得最初安歇的时刻,
incipit, et dono divom gratissima serpit.
作为神明的礼物,这安歇最是甘美地蔓延开来。
In somnis, ecce, ante oculos maestissimus Hector
在梦中,看啊,无比悲伤的赫克托耳
visus adesse mihi, largosque effundere fletus,
似乎出现在我的眼前,流下大量的眼泪,
raptatus bigis, ut quondam, aterque cruento
如同当年那样被双轮战车拖曳,浑身沾满血污的
pulvere, perque pedes traiectus lora tumentis.3
尘土,因皮带穿过而导致双脚红肿。
Ei mihi, qualis erat, quantum mutatus ab illo
哀哉我身,他是何等的模样,与那位
Hectore, qui redit exuvias indutus Achilli,
身穿阿喀琉斯的战利品凯旋归来的赫克托耳相比,是何等地改变,
vel Danaum Phrygios iaculatus puppibus ignis,
亦或与那位曾向希腊人的船只投掷弗里吉亚烈火的赫克托耳相比!
squalentem barbam et concretos sanguine crinis
他留着肮脏的胡须,头发被鲜血凝结在一起,
volneraque illa gerens, quae circum plurima muros
还带着那些在祖国城墙周围
accepit patrios. Ultro flens ipse videbar
无数次受到的伤口。在梦中,我自己也禁不住流着泪
Compellare virum et maestas expromere voces:
去呼唤这位英雄,吐露出悲哀的言语:
O lux Dardaniae, spes O fidissima Teucrum,
“哦,达尔达尼亚的光芒,哦,特乌克里人最忠实的希望,
quae tantae tenuere morae? Quibus Hector ab oris
是什么样的耽搁阻碍了你?备受期待的赫克托耳啊,你从哪个海岸
exspectate venis? Ut te post multa tuorum
归来?在你同胞遭遇无数死亡之后,在人类和城市经历各种劳苦之后,
funera, post varios hominumque urbisque labores
疲惫不堪的我们终于见到了你!
defessi aspicimus! Quae causa indigna serenos
是什么不公正的原因玷污了你安详的容貌?
foedavit voltus? Aut cur haec volnera cerno?
或者说,为什么我看到了这些伤口?”
Ille nihil, nec me quaerentem vana moratur,
他没有任何回答,也不理会我虚妄的追问,
sed graviter gemitus imo de pectore ducens,
只是从胸膛深处沉重地叹息着,
Heu fuge, nate dea, teque his, ait, eripe flammis.
说道:“唉,快逃吧,女神之子,把自己从这些火焰中拯救出来。
Hostis habet muros; ruit alto a culmine Troia.
敌人已经占领了城墙;特洛伊正从高高的顶峰坠落。
Sat patriae Priamoque datum: si Pergama dextra
对祖国和普里阿摩斯的义务已经尽够了;如果培尔加马能被右手
defendi possent, etiam hac defensa fuissent.4
所保护,那么它也早已被我这只手所保全了。
Sacra suosque tibi commendat Troia penatis:
特洛伊将神圣的器物和它自己的半神家神托付给你:
hos cape fatorum comites, his moenia quaere
带着这些作为你命运的伴侣,为它们寻找宏伟的城墙,
magna, pererrato statues quae denique ponto.
在你历经沧海漂泊之后,你最终将建立那座城市。”
Sic ait, et manibus vittas Vestamque potentem
他这样说着,并亲手从最深邃的内殿中捧出了
aeternumque adytis effert penetralibus ignem.
饰带、强大的维斯塔以及永恒不灭的圣火。
Diverso interea miscentur moenia luctu,
与此同时,城墙内各种悲哀的哭声混杂在一起,
et magis atque magis, quamquam secreta parentis
尽管我父亲安喀塞斯的府邸僻静幽深,
Anchisae domus arboribusque obtecta recessit,
隐蔽在树木之中,但那声音却越来越
clarescunt sonitus, armorumque ingruit horror.
清晰,武器的恐怖轰鸣也愈发逼近。
Excutior somno, et summi fastigia tecti
我从梦中惊醒,爬上了最高处屋顶的
ascensu supero, atque arrectis auribus adsto:
顶端,侧耳倾听,伫立在那里:
in segetem veluti cum flamma furentibus austris
如同当烈火伴随着狂暴的南风落入麦田中,
incidit, aut rapidus montano flumine torrens
又如山洪暴发的急流
sternit agros, sternit sata laeta boumque labores,
平毁了田野,平毁了丰收的庄稼和公牛的劳作,
praecipitisque trahit silvas, stupet inscius alto
并将森林顺流冲走,茫无所知的牧人
accipiens sonitum saxi de vertice pastor.
在岩石顶端听到声音,惊愕得不知所措。
Tum vero manifesta fides, Danaumque patescunt
那时,真相确实大白,希腊人的
insidiae. Iam Deiphobi dedit ampla ruinam
阴谋全然显露。得伊福玻斯那宽敞的府邸已然在
Volcano superante domus; iam proxumus ardet
狂暴的火神肆虐下坍塌;邻近的乌卡勒贡也已
Ucalegon; Sigea igni freta lata relucent.
燃起大火;锡格乌姆辽阔的海峡被火光映照得通红。
Exoritur clamorque virum clangorque tubarum.
男人们的呼喊声和军号的鸣响随之响起。
Arma amens capio; nec sat rationis in armis,5
我失去理智地拿起武器;然而武器之中并没有足够的理智,
sed glomerare manum bello et concurrere in arcem
但我的心渴望集结一队人马投入战斗,并与战友们
cum sociis ardent animi; furor iraque mentem
一同冲向卫城;狂怒与愤恨驱使着我的思想,
praecipitant, pulchrumque mori succurrit in armis.
而死在武器之下是美丽的,这种想法涌上心头。
Ecce autem telis Panthus elapsus Achivom,
然而看啊,潘图斯避开了希腊人的兵刃,
Panthus Othryades, arcis Phoebique sacerdos,
奥特律阿得斯之子潘图斯,卫城与福玻斯的祭司,
sacra manu victosque deos parvumque nepotem
他亲手携带着圣物、被战败的神明以及年幼的孙子,
ipse trahit, cursuque amens ad limina tendit.
疯狂奔跑着向我们的门口跑来。
- 2.246fatis ... futuris
与格,表示“为了预言未来的命运”或作为动词 aperit 的目的/指向。
- 2.248quibus ultimus esset / ille dies
在关系从句中采用虚拟语气未完成过去时 esset,用以表现说话者主观上对命运特征的叙述(“那一天注定是我们最后一天的可怜的我们”)。
- 2.273traiectus lora tumentis
受动分词 traiectus 后带有名词 lora 的希腊式宾格(或称关系宾格),表示“(双脚)被皮带穿过的状态”。
- 2.291si ... defendi possent, etiam hac defensa fuissent
过去虚拟条件句。条件从句中的未完成过去时虚拟语气 possent 表示过去持续的可能性(“如果能够被保护的话”),而主句中的过去完成时虚拟语气 defensa fuissent 则表示已经完成的过去事实(“也早已被这只手保全了”)。
- 2.314nec sat rationis in armis
省略了动词 est。rationis 是受副词 sat 修饰的部分属格,意为“在武装(拿起武器)之中并没有足够的理智”。
翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(2 处,最近 2026-09-21)
- 2026-09-21 AI校阅 — 译文 2 处
