- 底本
- Terence. Publii Terentii Comoediae Sex. Parry, Edward St. John, editor. London: Whittaker and Co.; George Bell, 1857.
- 翻译
- AI 生成(gemini-3.5-flash) — 机器翻译,可能包含错误
- 语言
- 日本語 · English · 简体中文 · 한국어
- CTS URN
- urn:cts:latinLit:phi0134.phi004.humanitext-lat2:814-866
- 输出
- Humanitext Reader · reader.humanitext.ai · 2026-10-27
在那乌西斯特拉塔离开后,克雷梅斯向德米波透露,安提波的妻子实际上是他自己的女儿。随后,兴奋的格塔出现在安提波和波尔米奥面前,带来克雷梅斯已在屋里确认真相的消息。
Sic pol commodius esse in omnes arbitror quam ut coeperas,1
娜乌西斯特拉塔:“凭波鲁克斯起誓,我认为对大家来说,这比你先前开始的安排更合适,”
Mancre2 hanc; nam perliberalis visa est quum vidi mihi.
“让她留下;因为我见到她时,我觉得她非常高雅。”
Quid istuc negoti est?
德米波:“这是怎么回事?”
Iamne operuit ostium?
克雷梅斯:“她已经关上门了吗?”
Iam.
德米波:“已经关了。”
O Iupiter,
克雷梅斯:“哦,朱庇特,”
Di nos respiciunt: gnatam inveni nuptam cum tuo filio.
“神明眷顾我们:我发现我的女儿嫁给了你的儿子。”
Hem,
德米波:“什么?”
Quo pacto id potuit?
“这怎么可能呢?”
Non satis tutus est ad narrandum hic locus.
克雷梅斯:“这里不是适合说话的安全地方。”
At tu abi intro.
德米波:“那么你进屋里去吧。”
Heus, ne filii quidem nostri hoc resciscant volo.
克雷梅斯:“喂,我甚至不想让我们自己的儿子知道这事。”
Laetus sum, ut meae res sese habent, fratri obtigisse quod vult.
安提波:“尽管我自己的处境如此,但我还是为我堂兄得到了他想要的东西而感到高兴。”
Quam scitum est eiusmodi parare in animo cupiditates
“在心中培养出这样的愿望是多么聪明啊,”
Quas, quum res adversae sient, paulo mederi possis!3
“以至于当逆境来临时,你只需稍加处理就能治愈它们!”
Hic simul argentum repperit cura sese expedivit.
“他一找到钱,就立刻从忧虑中解脱了出来。”
Ego nullo possum remedio me evolvere ex his turbis
“我却无法用任何药方将自己从这些混乱中解脱出来,”
Quin, si hoc celetur, in metu, sin patefit, ill probro sim.4
“以至于这事若隐瞒,我便处于恐惧之中;若泄露,我便处于耻辱之中。”
Neque me domum nunc reciperem, ni mihi esset spes ostenta
“若非看到了保住她的希望,”
Huiusce habendae. Sed ubinam Getam invenire possum,
“我现在绝不会回家。但是,我究竟能在哪里找到格塔呢,”
Ut rogem quod tempus conveniendi patris me capere iubeat?
“好去问他,他认为我应该选择什么时机去见我父亲?”
Argentum accepi; tradidi lenoni; abduxi mulierem;
福尔米奥:“钱我已经拿到了;交给了那个鸡头;带走了那个女人;”
Curavi propria ea Phaedria ut poteretur; nam emissa est manu.
“我已经办妥,让法德里亚能够专有她;因为她已经获得了人身自由。”
Nunc una mihi res etiam restat quae est conficienda, otium
“现在我还有一件事情需要办妥,那就是从老人那里”
Ab senibus ad potandum ut habeam;5 nam aliquot hos sumam dies.
“争取到喝酒的闲暇;这几天我可要好好消遣一下。”
Sed Phormio est. Quid ais?
安提波:“啊,是波尔米奥。你有什么消息?”
Quid?
福尔米奥:“什么?”
Quidnam nunc facturus Phaedria?
安提波:“法德里亚现在打算做什么?”
Quo pacto satietatem amoris ait se velle sumere?
“他打算怎样去满足他的满腔爱意?”
Vicissim partes tuas acturus est.
福尔米奥:“轮到他来扮演你的角色了。”
Quas?
安提波:“什么角色?”
Ut fugitet patrem.
福尔米奥:“躲着他的父亲。”
Te suam rogavit rursum ut ageres, causam ut pro se diceres;
“他求你反过来扮演他的角色,替他辩护;”
Nam potaturus est apud me. Ego me ire senibus Sunium
“因为他要在我的住处喝酒。我会告诉那些老家伙,”
Dicam ad mercatum, ancillulam emtum quam dudum dixit Geta;
“说我正要去苏尼乌姆的市场,去买格塔刚才说起的那条小女奴;”
Ne quum hic non videant me conficere credant argentum suum.
“免得他们在这儿见不到我时,以为我卷走了他们的钱跑路了。”
Sed ostium concrepuit abs te.
“但是你家那边的门响了。”
Vide quis egrediatur.
安提波:“瞧瞧谁出来了。”
Geta est.
福尔米奥:“是格塔。”
O Fortuna, O Fors fortuna, quantis commoditatibus
格塔:“哦,命运啊!哦,幸运女神啊!凭着你们的力量,”
Quam subito hero meo Antiphoni ope vestra hunc onerastis diem;
“你们如此突然地用好运装满了我的主人安提波的这一天!”
Quidnam hic sibi vult?
安提波:“他这究竟是什么意思?”
nosque amicos eius exonerastis metu!
格塔:“而且还解除了我们这些朋友内心的恐惧!”
Sed ego nunc mihi cesso qui non humerum hunc onero pallio,
“但我现在怎么还在犹豫,不赶紧把斗篷搭在肩上,”
Atque hominem propero invenire, ut haec quae contigerint sciat.
“赶快去找那个人,好让他知道这些刚刚发生的事呢?”
Num tu intelligis hic quid narret?
福尔米奥:“你听懂他在这里说什么了吗?”
Num tu?
安提波:“你呢?”
Nihil.
福尔米奥:“完全不懂。”
Tantundem ego.
安提波:“我也一样。”
Ad lenonem hinc ire pergam: ibi nunc sunt.
格塔:“我要从这里去鸡头家:他们现在就在那儿。”
Heus Geta.
福尔米奥:“喂,格塔!”
Hem tibi.
格塔:“又来了。”
Num mirum aut novum est revocari, cursum quum institueris?
“跑起来的时候被人叫住,这有什么好奇怪或新奇的吗?”
Geta.
福尔米奥:“格塔!”
Pergit hercle. Nunquam tu odio tuo me vines.
格塔:“凭赫拉克勒斯起誓,他还缠着不放。你那讨厌的劲儿可赢不了我。”
Non manes?
福尔米奥:“你还不站住吗?”
Vapula.6
格塔:“挨打去吧。”
Id quidem tibi iam fiet, nisi resistis, verbero.
福尔米奥:“除非你站住,否则那滋味马上就会落到你身上,你这个欠揍的家伙。”
Familiariorem oportet esse hunc: minitatur malum.
格塔:“这家伙肯定是个熟人:他竟然威胁要揍我。”
Sed isne es quem quaero an non? ipsus est.
“但是,他是不是我正在找的那个人呢?就是他本人!”
Congredere actutum.
“快走过来。”
Quid est?
安提波:“怎么了?”
O omnium quantum est qui vivunt hominum homo ornatissime!7
格塔:“噢,在所有活着的世人之中,最蒙眷顾的人啊!”
Nam sine controversia ab Dis solus diligere, Antipho.
“因为毫无争议,只有你一个人受到神明的钟爱,安提波。”
Ita velim: sed qui istuc credam ita esse mihi diei velim.
安提波:“我倒希望如此:但我希望你能告诉我,我凭什么相信这是真的。”
Satin est si te delibutum gaudio reddo?
格塔:“如果我让你沉浸在喜悦中,这还不够吗?”
Enicas.
安提波:“你急死我了。”
Quin tu hinc pollicitationes aufer, et quod fers cedo.
福尔米奥:“你还不快把那些许诺收起来,把带回来的消息交出来?”
Oh,
格塔:“噢,”
Tu quoque hic aderas, Phormio?
“你也在场啊,波尔米奥?”
Aderam: sed cessas?
福尔米奥:“我在。但你还在拖延什么?”
Accipe, hem,
格塔:“那就听着吧,嘿,”
Ut modo argentum tibi dedimus apud forum, recta domum
“刚才我们在广场把钱交给你之后,就径直回家”
Sumus profecti: interea mittit herus me ad uxorem tuam.
“走去:在这期间,主人派我去找你的妻子。”
Quamobrem?
安提波:“为什么事?”
Omitto proloqui; nam nihil ad hanc rem est, Antipho.
格塔:“这我就先略过不说,因为这与现在的事无关,安提波。”
Ubi in gynaeceum ire occipio, puer ad me adcurrit Mida;
“当我正要走进内室时,奴仆米达向我跑来;”
Pone apprehendit pallio; resupinat: respicio; rogo
“他从后面拽住我的斗篷,把我往后拉:我回头看去,问他”
Quamobrem retineat me: ait esse vetitum intro ad heram accedere.
“为什么拉住我:他说已经被禁止进去见女主人了。”
Sophrona modo fratrem huc, inquit, senis introduxit Chremem,
“他说:‘索普罗娜刚才把老主人的兄弟克雷梅斯带进了这里,’”
Eumque nunc esse intus cum illis. Hoc ubi ego audivi, ad fores
“‘他现在就在里面和她们在一起。’我一听到这消息,就走到门口”
- 814ut coeperas
直陈式过去完成时。意为“你先前开始(或打算开始)的事”,指克雷梅斯最初企图在对那乌西斯特拉塔隐瞒真相的情况下打发走帕尼乌姆的计划。
- 815Mancre
抄本中的拼写错误,实为 manere。它与 hanc 构成对格不定词结构(hanc manere“让她留下”),受动词 arbitror(第814行)支配,并在前一句中充当 commodius esse 的主语。
- 821cupiditates / Quas, quum res adversae sient, paulo mederi possis
关系从句 quas... possis 中的虚拟式 possis 表示潜在可能或泛指第二人称。paulo 是手段夺格(或中性名词性对格的副词性用法),意为“只需一点点地、轻易地”。
- 825Quin... sim
受前文否定表达 nullo possum remedio me evolvere(我无法用任何药方解脱)支配,此处 quin 从句(quin + 虚拟式现在时 sim)引导结果或伴随情况,意为“免不了处于……”。
- 831otium / ... ut habeam
阐释名词 otium(闲暇)内容的同位语从句,或由 ut 引导的目的从句。此处指“为了喝酒而从老人那里争取到闲暇”。
- 850Vapula
动词 vapulo(挨打)的现在时命令式。它是一个形式为主动但意义为被动的半被动动词,字面意思是“挨打吧”,但在口语中常作为骂人或拒绝的俗语,相当于“滚蛋”或“该死”。
- 853O omnium quantum est qui vivunt hominum homo ornatissime
一种极度夸张的口语呼格。omnium hominum(在所有人之中)作为部分属格修饰 homo ornatissime(最蒙眷顾的人),其间插入了关系从句 quantum est qui vivunt(所有活着的人)作为同位语或夹注。
翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)・修订记录(1 处,最近 2026-09-21)
- 2026-09-21 AI校阅 — 原文 1 处
