← 普劳图斯

商人

§646-712

卡里努斯的启程与多里帕的归家

卡里努斯列举了各种流亡的目的地,拒绝了尤提库斯的忠告。与此同时,德米波的妻子多里帕从乡下归来,因发现屋里有一个妓女而陷入绝望。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
646

​Megares,1 Eretriam, Corinthum, Chalcidem, Cretam, Cyprum,

去麦加拉、埃雷特里亚、哥林多、卡尔基斯、克里特、塞浦路斯、

​Sicyonem, Cnidum, Zacynthum, Lesbiam, Boeotiam.

锡基翁、克尼多斯、扎金索斯、莱斯沃斯、维奥蒂亚。

​Cur istuc coeptas consilium?

你为什么开始这样的计划?

​Quia enim me adflictat amor.

因为爱确实在折磨着我。

​Quid tu ais? quid cum illuc, quo nunc ire paritas, veneris,

你说什么?当你到了你现在准备去的地方时,如果

650

​sí ibi amare forte occipias atque item eius sit inopia,

你碰巧又在当地恋爱,而同样又得不到她,

​iam inde porro aufugies, deinde item illinc, sí item evenerit?

你还要从那里继续逃跑,然后如果同样的事情发生,再从那里逃跑吗?

​quis modus tibi exílio tandem eveniet, qui finis fugae?

你的流亡到底有什么限度,你的逃亡有什么终点?

​quae patria aut domus tibi stabilis esse poterit? dic mihi.

什么样的祖国或家园对你来说才能稳定?告诉我。

​cedo, si hac urbe abis, amorem te hic relicturum putas?

喂,如果你离开这座城市,你以为你会把爱留在这里吗?

655

​si id fore ita sat animo acceptum est, certum id, pro certo si habes,

如果这事在你的心里已经足够被接受,如果是确定的,如果你认为它是确定的,

​quanto te satiust2 rus aliquo abire, ibi esse, ibi vivere

那么你去某个乡下,在那里待着,在那里生活,对你来说该有多好,

​adeo dum illius te cupiditas atque amor missum facit?

直到对她的渴望和爱放过你。

​Iam dixisti?

你说完了吗?

​Dixi.

说完了。

​Frustra dixti. hoc mihi certissumumst.

你白说了。这对我来说是最确定的。

​eo domum, patrem atque matrem ut meos salutem, postea

我要回家去向我的父母问候,然后

660

​clam patrem patria hac effugiam, aut aliquid capiam consili.—

瞒着我父亲从这个国家逃走,或者采取别的什么计划。

​Vt corripuit se repente atque abiit. heu misero mihi,

他竟然这么突然地抽身离去。哎呀,可怜的我啊,

​si ille abierit, mea factum omnes dicent esse ignavia.

如果他走了,所有人都会说这是因为我的怠慢造成的。

​certumst praeconum iubere iam quantum est conducier,3

确实,我现在要下令雇佣尽可能多的宣告员,

​qui illam investigent, qui inveniant. post ad praetorem ilico

去搜寻她,找到她。然后立即去执政官那里,

665

​ibo, orabo, ut conquaestores det mi in vicis omnibus;

我要请求他给我在所有的街区派搜寻人员;

​nam mihi nil relicti quicquam áliud iam esse intellego.—

因为我知道现在对我来说已经没有别的办法留存了。

​Quoniam a viro ad me rus advenit nuntius,

既然我丈夫派人到乡下我这里来,

​rus non iturum, feci ego ingenium meum,

传话他不去乡下了,我便使出了我的性子,

​reveni, ut illum persequar qui me fugit.

回来了,为了追捕那个躲着我的男人。

670

​sed anum non video consequi nostram Syram.

但我没看见我们的老妇人西拉跟上来。

​atque eccam incedit tandem. quin is ocius?

瞧,她终于走过来了。你为什么不走快点?

​nequeo mecastor, tantum hoc onerist quod fero.

凭卡斯托尔发誓,我走不动啊,我背着的这个包袱太重了。

​Quid oneris?

什么包袱?

​Annos octoginta et quattuor;

八十四岁的年纪;

​et eodem accedit servitus, sudor, sitis:

而且再加上奴隶身份、汗水和口渴:

675

​simul haec quae porto deprimunt.

同时我带的这些东西又压垮着我。

​Aliquid cedo

给我点什么,

​qui hánc vicini nostri áram augeam.

好让我来装点我们邻居的这个祭坛。

​da sane hanc virgam lauri. abi tu intro.

把那支月桂树枝给我吧。你进里面去。

​Eo.—

去了。

​Apollo, quaeso te, ut des pacem propitius,

阿波罗,我祈求你,愿你仁慈地赐予和平,

​salutem et sanitatem nostrae familiae,

赐予我们家人救赎与健康,

680

​meoque ut parcas gnato pace propitius.

愿你仁慈地在和平中宽恕我的儿子。

​Disperii, perii misera, vae miserae mihi.

我完蛋了,可怜的我死定了,可怜的我真命苦。

​Satin tu sana es, obsecro? quid eiulas?

你神志清醒吗,求求你?你哭嚎什么?

​Dorippa, mea Dorippa.

多里帕,我的多里帕。

​Quid clamas, obsecro?

你大喊大叫什么,求求你?

​Nescio quaest mulier intus hic in aedibus.

这屋里有个不知来历的女人。

685

​Quid, mulier?

什么,女人?

​Mulier meretrix.

一个妓女。

​Veron serio?

你是说真的吗?

​Nimium scis sapere, ruri quae non manseris.4​quamvis insipiens poterat persentiscere

没留在乡下的你,懂得可真太多了。

​illam esse amicam tui viri bellissumi.

哪怕是再愚蠢的人也能察觉出

​Credo mecastor.

她是你那最英俊的丈夫的情妇。

​Ei hac mecum, ut videas semul

凭卡斯托尔发誓,我相信。 跟我从这边来,好让你同时瞧瞧

+额外标记:689c (译文中插入了原文没有的标记,已并入本节)

690

​tuam Alcumenam paelicem, Iuno mea.—

你的情敌阿尔克墨涅,我的朱诺。

​Ecastor vero istuc eo quantum potest.—

凭卡斯托尔发誓,我这就尽可能快过去。

​Parumne ést malai rei, quod amat Demipho,

德米波在恋爱,这难道还不够糟糕吗,

​ni sumptuosus insuper etiam siet?

除非他此外还挥霍无度?

​decem sí vocasset summos ad cenam viros,

即使他邀请了十位最显赫的人来吃晚饭,

695

​nimium obsonavit. sed coquos, quasi in mari

他买的菜也太多了。但那个厨子,就像在海上

​solét hortator remiges hortarier,

鼓手通常鼓励划手们那样,

​ita hortabatur. egomet conduxi coquom.

他就是那样鼓励他们的。我自己雇了这个厨子。

​sed eum demiror non venire, ut iusseram.

但我很奇怪他没有按照我的吩咐过来。

​sed quinam hinc a nobis exit? aperitur foris.

不过,这是谁从我们家里出来的?门开了。

700

​Miserior mulier me nec fiet, nec fuit,

没有比我更可怜的女人了,以后不会有,以前也没有过,

​tali viro quae nupserim. heu miserae mihi.

嫁给这样一个丈夫。哎呀,可怜的我。

​em quoi te et tua, quae tu habeas, commendes5 viro,

瞧,这就是你可以托付自己和财产的丈夫,

​em quoi decem talenta dotis detuli,

瞧,这就是我带去十个塔兰同嫁妆的那个人,

​haec ut viderem, ut ferrem has contumelias.

就是为了让我看到这些,让我承受这些侮辱。

705

​Perii hercle, rure iam rediit uxor mea:

凭赫拉克勒斯发誓,我完蛋了,我妻子已经从乡下回来了:

​vidisse credo mulierem in aedibus.

我相信她已经看到了屋里的女人。

​sed quae loquatur exaudire hinc non queo.

但她在这里说些什么,我听不清楚。

​accedam propius.

我要走近些。

​Vae miserae mi.

哎呀,可怜的我。

​Immo mihi.

倒不如说是我。

​Disperii.

我完蛋了。

​Equidem hercle oppido perii miser.

凭赫拉克勒斯发誓,可怜的我真的彻底完蛋了。

710

​vidit. ut te omnes, Demipho, di perduint.

她看到了。德米波,愿所有的神明毁灭你。

​Pol hoc est, ire quod rus meus vir noluit.

凭波鲁克斯发誓,原来这就是我丈夫不想去乡下的原因。

​Quid nunc ego faciam nisi uti ádeam atque adloquar?

现在除了走上前去跟她说话,我还能做什么呢?

语法注5 条
  1. 646Megares

    表示方向的地方宾格。城市名(Megares、Eretriam)和较小的岛屿名在不带前置词的情况下直接用宾格表示“去往某地”。

  2. 656quanto te satiust

    satiust 是 satius est 的缩略。它与表示程度比较的 quanto 连用,并带宾格主语 te 以及不定式,构成宾格不定式结构,意为“你离去该有多好”。

  3. 663praeconum iubere iam quantum est conducier

    conducier 是古旧的被动不定式(即 conduci)。quantum est 是表示“所有存在的”惯用关系从句。部分属格 praeconum 修饰该短语,意为“下令雇佣所有现存的宣告员”。

  4. 686ruri quae non manseris

    关系代词 quae 后面接虚拟式完成时 manseris,构成表示原因(“因为你没有留在乡下”)或让步(“尽管你没留下来”)的虚拟式关系从句。

  5. 702commendes

    虚拟式现在时第二人称单数。在由关系代词 quoi(即 cui)引导的关系从句中,用于表示目的(“应当托付的”)或特征(“会去托付的”)。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)urn:cts:latinLit:phi0119.phi011.humanitext-lat2:646-712