← 普劳图斯

卡西纳

§158-233

克莱奥斯特拉塔诉苦米里娜并冷落丈夫利西达穆斯

克莱奥斯特拉塔向邻居米里娜抱怨丈夫的无理要求。正当她们交谈时,欣喜若狂的丈夫利西达穆斯出现并歌颂爱情,却遭到了克莱奥斯特拉塔的冷遇。

显示 ▾
显示
译文
字体
AI ↗
← 上一节下一节 →
158

​flágiti persequentem†

执迷于耻辱之事的,

​stabulúm nequitiae.

那邪恶的温床。

160

​nunc húc meas fortúnas eo quéstum1 ad vicínam.

现在,我到这儿的邻居家去诉说我的不幸。

​séd foris concrépuit, atque eápse eccam egreditúr foras:

但是门响了,瞧,她自己正往外走呢:

​non pól per tempus iter húc mi incepi.

凭波鲁克斯起誓,我到这里来的路真没白赶。

​Sequimíni, comites, in próxumum me huc. heus vós, ecquis haec quae lóquor audit?

随我来,侍女们,到这隔壁家去。喂,你们,有人听到我说的话吗?

​ego hic éro, vir si aut quispiám quaeret.

丈夫或者有谁找我的话,我就在这儿。

​nam úbi domi sóla sum, sópor manus cálvitur.2

因为独自在家时,睡意总会使我的手偷懒。

​iussín colum ferrí mihi?

我不是吩咐过把我的纺锤拿来吗?

​Myrrhína, salve.

米里娜,你好。

​Salvé mecastor. séd quid tu es tristís, amabo?

凭卡斯托尔起誓,你好。不过,求求你告诉我,你为什么这么忧郁?

​Itá solent omnes quae súnt male nuptae:

那些婚姻不幸的女人,向来都是如此:

​domi ét foris aegre quód siet, satis sémper est.

无论在家里还是在外面,烦恼的事情总是足够多。

​nam ego íbam ad te.

我本正要到你那儿去。

​Et pol ego ístuc ad te.

凭波鲁克斯起誓,我也正要到你那儿去呢。

​sed quíd est quod tuo nunc ánimo aegrest?

但现在是什么事让你心里难受?

​nam quód tibi est aégre, idem mi ést dividiae.

因为让你痛苦的事,同样也是我的哀伤。

​Credo écastor, nam vícinam nemínem amo merito mágis quam te

凭卡斯托尔起誓,我相信。因为理所当然地,我最喜欢的邻居莫过于你,

​nec † qua in plura sint mihi quae ego velim.

也没有谁比你更能让我倾诉心声了。

​Amó te, atque istúc expetó scire quíd sit.

我爱你,所以极想知道那是什么事。

​Péssumis mé modis déspicatúr domi.

我在家里受到了极其恶劣的蔑视。

​Hém, quid est? díc idem (nám pol hau sátis meo​córde accepí querellas tuas) ópsecro.

哎,怎么了?请再说一遍(凭波鲁克斯起誓,我的心刚才还没完全接收到你的抱怨)。

​Vír me habet péssumis déspicatám modis,

我丈夫用最恶劣的方式蔑视我,

190

​néc mihi iús meum óptinendi optio est.

我根本没有维护自己权利的选择权。

​Míra sunt, véra si praédicas, nám viri

如果你说的都是真的,那可真奇怪。因为丈夫们

​iús suom ad múlieres óptinere haúd queunt.

往往无法在妻子面前维持自己的权威。

​Quín mihi ancíllulam ingrátiis póstulat,

甚至,他不顾我的反对,执意要把一个小女奴

​quaé mea est, quaé meo edúcta sumptú siet,

——那个属于我、由我出资抚养长大的女孩——

195

​vílico suo sé dare,

送给他的庄稼管家;

​séd ipsus eam amat.

但其实是他自己爱上了她。

​Obsecro

祈求你,

​táce.

安静。

​Nam hic nunc licet dícere:

因为现在在这里说话没关系:

​nós sumus.

只有我们俩。

​Ita est. unde éa tibi est?

确实如此。那个女奴你是在哪儿得到的?

​nám peculí probam níl habere áddecet

因为一个正经妇人不该瞒着丈夫

200

​clám virum, ét quae habet, pártum ei haud cómmode est,

拥有任何私房钱;而她所拥有的,若非不正当得来,

​quín viro aut súbtrahat aut stupro invénerit.

就必然是背着丈夫偷窃或通过不贞手段获取的。

​hóc viri cénseo esse ómne, quidquíd tuom est.

我认为,只要是你的东西,全都是你丈夫的。

​Tu quidem advorsum tuam amicam omnia loqueris.

你这真是完全在针对你的朋友说话。

​Tace sís, stulta, et mi auscúlta. nolí sis tu illi advórsari,

闭嘴吧,傻女人,听我的。求你别去违抗他,

​sine amét, sine quod libet íd faciat, quandó tibi nil domi délicuom est.

让他去爱吧,让他做他喜欢的事,既然你在家里什么也不缺。

​Satin sána es? nam tu quidem ádvorsus tuam istaéc rem loquere.

你真的疯了吗?你这明明是在说对自己不利的话。

​Insípiens,

愚蠢的女人,

​sempér tu huic verbo vítato abs tuo víro.

你必须永远避免从你丈夫嘴里听到这个词。

​Cui verbo?

哪个词?

​Ei fóras, mulier.

“滚出去,女人。”

​St, táce,

嘘,别出声,

​Quid est?

怎么了?

Ém.

瞧。

​Quis est, quém vides?

是谁,你看见谁了?

​Vir

我丈夫

​eccum ít; intro ábi, adpropera, áge amabó.

走过来了;快进屋去,快,拜托了。

​Impetrás, abeo.

听你的,我这就进去。

​Mox mágis cum otium mi et tibi érit, igitur

稍后,当我们俩更有空时,

​tecúm loquar. nunc vale.

我再和你谈。现在,再见。

​Váleas.—

保重。——

​Omnibus rebus ego amorem credo et nitoribus nitidis antevenire,

我相信,爱情胜过一切事物和璀璨的光彩,

​nec potis quicquam commemorari3 quod plus salis plusque leporis hodie

如今也没有什么能被称作比它更有风趣、更有魅力;

​habeat; cocos equidem nimis demiror, tot qui utuntur condimentis,

我实在对厨师们感到十分诧异,他们使用了那么多种调料,

220

​eos eo condimento uno non utier, omnibus quod praestat.

却偏偏不使用这超越所有调料的唯一佐料。

​nam úbi amor condiméntum inerit, cuivís placituram escam crédo;

因为只要调料里加入了爱,我相信任何食物都会合任何人的胃口;

​neque sálsum neque suave ésse potest quicquam, úbi amor non admíscetur:

如果不掺入爱,任何东西都既不会有咸味也不会有甜味:

​fel quód amarumst, id mél faciet, hominem éx tristi lepidum ét lenem.

苦涩的胆汁,它能化为甘蜜,能使人从忧郁变得风趣和温柔。

​hanc égo de me coniécturam domi fácio magis quam ex aúditis;

这个推测,我是根据自己在家里、而不是凭道听途说做出的;

225

​qui quóm amo Casinam, mágis niteo, mundítiis munditiam ántideo:

因为我爱着卡辛纳,我变得更加光彩照人,在整洁上超越了整洁本身:

​myropólas omnes sollicito, ubicúmque est lepidum unguéntum, unguor,

我光顾所有的香水商,只要有迷人的香膏,我就会涂抹,

​ut illí placeam; et placeo, út videor. sed uxór me excruciat, quía vivit.

好让她喜欢我;而且看来她确实喜欢我。但是我的妻子折磨着我,只因为她还活着。

​tristem ástare aspició. blande haec mihi mála res appellánda est.

我看见她满脸不悦地站着。这个“冤家”需要我温柔地去搭话。

​uxór mea meaque amoénitas, quid tu agis?

我的妻子,我的甜心,你在做什么呢?

​Abi atque abstine manum.

滚开,把手拿开。

230

​Heiá, mea Iuno, nón decet esse té tam tristem tuó Iovi.

哎呀,我的朱诺,你不该对你的朱庇特如此冷淡。

​quo núnc abis?

你现在要去哪儿?

​Mítte me.

放开我。

​Mane.

等等。

​Non máneo.

我不等。

​At pol ego té sequar.

可是,凭波鲁克斯起誓,我一定要跟着你。

Óbsecro, sanun est?

求求你,你疯了吗?

​Sánus quom téd amo.

因为我爱你,所以我很清醒。

​Nólo ames.

我不要你爱我。

语法注3 条
  1. 160meas fortunas eo questum

    questum 是动词 queror 的目的阴格(supine)宾格,与表示移动的动词 eo 连用,表示目的(“去抱怨”)。

  2. 167sopor manus calvitur

    calvitur 是异态动词 calvor(欺骗、逃避、拖延)的第三人称单数。“睡意欺骗了我的手”意指因困倦而使手无法正常劳作、变得怠惰。

  3. 218nec potis quicquam commemorari

    potis 代表无人称表达 potis est(相当于 potest),其中省略了 est。与其连用的被动不定式 commemorari 意为“没有什么能够被提及”。

翻译:Gemini 3.5 Flash(2026-05-22 发布)urn:cts:latinLit:phi0119.phi006.humanitext-lat2:158-233