雅典娜指引奥德修斯入城与王室谱系｜《奥德赛》§7.1-7.70（荷马）希腊语原文与中文翻译

ὧς ὁ μὲν ἔνθʼ ἠρᾶτο πολύτλας δῖος Ὀδυσσεύς,

他，那历经磨难、高贵的奥德修斯在那里这样祈祷，

κούρην δὲ προτὶ ἄστυ φέρεν μένος ἡμιόνοιιν¹.

而两只骡子的力量则载着少女向城市奔去。

ἡ δʼ ὅτε δὴ οὗ πατρὸς ἀγακλυτὰ δώμαθʼ ἵκανε,

当她抵达她父亲那显赫的府邸时，

στῆσεν ἄρʼ ἐν προθύροισι, κασίγνητοι δέ μιν ἀμφὶς

她在门口将车停下，她的兄弟们围上前来，

ἵσταντʼ ἀθανάτοις ἐναλίγκιοι, οἵ ῥʼ ὑπʼ ἀπήνης

他们如同不死的神明一般，从车上

ἡμιόνους ἔλυον ἐσθῆτά τε ἔσφερον εἴσω.

解下骡子，并将衣服搬进屋里。

αὐτὴ δʼ ἐς θάλαμον ἑὸν ἤιε· δαῖε δέ οἱ πῦρ

她自己则走进自己的内室；为她点燃炉火的是

γρῆυς Ἀπειραίη, θαλαμηπόλος Εὐρυμέδουσα,

来自阿培拉的名为欧律墨杜萨的侍房老妇，

τήν ποτʼ Ἀπείρηθεν νέες ἤγαγον ἀμφιέλισσαι·

以前，双舷弯曲的船只将她从阿培拉载来。

Ἀλκινόῳ δʼ αὐτὴν γέρας ἔξελον², οὕνεκα πᾶσιν

人们选她作为阿尔基诺奥斯的荣誉赠礼，因为他

Φαιήκεσσιν ἄνασσε, θεοῦ δʼ ὣς δῆμος ἄκουεν·

统治着所有的斐阿克斯人，而民众像听从神明一样听从他；

ἣ τρέφε Ναυσικάαν λευκώλενον ἐν μεγάροισιν.

是她在府邸里抚养了白臂的瑙西卡阿。

ἥ οἱ πῦρ ἀνέκαιε καὶ εἴσω δόρπον ἐκόσμει.

正是她为她生火，并在屋里准备晚餐。

καὶ τότʼ Ὀδυσσεὺς ὦρτο πόλινδʼ ἴμεν· ἀμφὶ δʼ Ἀθήνη

就在那时，奥德修斯动身前往城市；而雅典娜

πολλὴν ἠέρα χεῦε φίλα φρονέουσʼ Ὀδυσῆι,

在他的周围洒下一层浓雾，出于对奥德修斯的关切，

μή τις Φαιήκων μεγαθύμων ἀντιβολήσας

免得哪个心志豪迈的斐阿克斯人与他相遇时，

κερτομέοι τʼ ἐπέεσσι καὶ ἐξερέοιθʼ ὅτις εἴη.

用言语讥讽他，并盘问他是谁。

ἀλλʼ ὅτε δὴ ἄρʼ ἔμελλε πόλιν δύσεσθαι ἐραννήν,

当他即将进入那美丽的城市时，

ἔνθα οἱ ἀντεβόλησε θεά, γλαυκῶπις Ἀθήνη,

在那里，女神，闪亮双眸的雅典娜与他相遇，

παρθενικῇ ἐικυῖα νεήνιδι, κάλπιν ἐχούσῃ.

化身为手提水罐的年轻少女。

στῆ δὲ πρόσθʼ αὐτοῦ, ὁ δʼ ἀνείρετο δῖος Ὀδυσσεύς·

她站在他的面前，而高贵的奥德修斯向她询问：

ὦ τέκος, οὐκ ἄν μοι δόμον ἀνέρος ἡγήσαιο³

“我的孩子，你能不能带我去那个名叫

Ἀλκινόου, ὃς τοῖσδε μετʼ ἀνθρώποισι ἀνάσσει;

阿尔基诺奥斯的人的家？他在这群人中身为国王。

καὶ γὰρ ἐγὼ ξεῖνος ταλαπείριος ἐνθάδʼ ἱκάνω

因为我是一个历尽艰辛的外乡人，从遥远的

τηλόθεν ἐξ ἀπίης γαίης· τῷ οὔ τινα οἶδα

异国土地来到这里；因此我并不认识

ἀνθρώπων, οἳ τήνδε πόλιν καὶ γαῖαν ἔχουσιν.

占有这座城市和这片土地的任何一个人。”

τὸν δʼ αὖτε προσέειπε θεά, γλαυκῶπις Ἀθήνη·

女神，闪亮双眸的雅典娜接着对他说：

τοιγὰρ ἐγώ τοι, ξεῖνε πάτερ, δόμον, ὅν με κελεύεις,

“那么，外邦人的父亲，你让我指给你的那个家，

δείξω, ἐπεί μοι πατρὸς ἀμύμονος ἐγγύθι ναίει.

我这就指给你，因为它就在我高贵的父亲家附近。

ἀλλʼ ἴθι σιγῇ τοῖον⁴, ἐγὼ δʼ ὁδὸν ἡγεμονεύσω,

但请就这样静静地跟着我，我会为你带路，

μηδέ τινʼ ἀνθρώπων προτιόσσεο μηδʼ ἐρέεινε.

不要注视任何一个人，也不要发问。

οὐ γὰρ ξείνους οἵδε μάλʼ ἀνθρώπους ἀνέχονται,

因为这里的人们并不太能容忍外邦人，

οὐδʼ ἀγαπαζόμενοι φιλέουσʼ ὅς κʼ ἄλλοθεν ἔλθῃ.

也不喜欢热情地款待那些从别处来的人。

νηυσὶ θοῇσιν τοί γε πεποιθότες ὠκείῃσι

他们依仗着他们飞快的快速船，

λαῖτμα μέγʼ ἐκπερόωσιν, ἐπεί σφισι δῶκʼ ἐνοσίχθων·

横渡广阔的海洋，这是大地摇撼者赐予他们的。

τῶν νέες ὠκεῖαι ὡς εἰ πτερὸν ἠὲ νόημα.

他们的船只就像翅膀或思想一样快。”

ὣς ἄρα φωνήσασʼ ἡγήσατο Παλλὰς Ἀθήνη

帕拉斯·雅典娜这样说完，便迅速地

καρπαλίμως· ὁ δʼ ἔπειτα μετʼ ἴχνια βαῖνε θεοῖο.

在前面引路；而他则紧跟在女神的脚印后面。

τὸν δʼ ἄρα Φαίηκες ναυσικλυτοὶ οὐκ ἐνόησαν

那些以船只闻名的斐阿克斯人并没有注意到他

ἐρχόμενον κατὰ ἄστυ διὰ σφέας· οὐ γὰρ Ἀθήνη

穿过城市走在他们中间；因为雅典娜，

εἴα ἐυπλόκαμος, δεινὴ θεός, ἥ ῥά οἱ ἀχλὺν

那位拥有美丽秀发的、令人敬畏的女神，不让其发生。她

θεσπεσίην κατέχευε φίλα φρονέουσʼ ἐνὶ θυμῷ.

在他的身上洒下一层神奇的雾气，因她在心中对他怀有好意。

θαύμαζεν δʼ Ὀδυσεὺς λιμένας καὶ νῆας ἐίσας

奥德修斯对他们的港口、匀称的船只、

αὐτῶν θʼ ἡρώων ἀγορὰς καὶ τείχεα μακρὰ

英雄们自己的集市，以及又长又高的、

ὑψηλά, σκολόπεσσιν ἀρηρότα, θαῦμα ἰδέσθαι.

用栅栏固定的城墙感到惊叹，这真是一件奇观。

ἀλλʼ ὅτε δὴ βασιλῆος ἀγακλυτὰ δώμαθʼ ἵκοντο,

但当他们抵达国王那显赫的府邸时，

τοῖσι δὲ μύθων ἦρχε θεά, γλαυκῶπις Ἀθήνη·

女神，闪亮双眸的雅典娜开始对他们说：

οὗτος δή τοι, ξεῖνε πάτερ, δόμος, ὅν με κελεύεις

“这就是，外邦人的父亲，你让我

πεφραδέμεν· δήεις δὲ διοτρεφέας βασιλῆας

指给你的家；你会发现那些由神明养育的国王们

δαίτην δαινυμένους· σὺ δʼ ἔσω κίε, μηδέ τι θυμῷ

正在举行宴会；但请走进去，心中不要有任何畏惧。

τάρβει· θαρσαλέος γὰρ ἀνὴρ ἐν πᾶσιν ἀμείνων

因为大胆的人在所有的

ἔργοισιν τελέθει, εἰ καί ποθεν ἄλλοθεν ἔλθοι.

事情上都表现得更好，即使他是从别处来的。

δέσποιναν μὲν πρῶτα κιχήσεαι ἐν μεγάροισιν·

进到府邸，你首先会见到王后；

Ἀρήτη δʼ ὄνομʼ ἐστὶν ἐπώνυμον, ἐκ δὲ τοκήων

她的名字叫阿瑞忒，与繁衍了

τῶν αὐτῶν οἵ περ τέκον Ἀλκίνοον βασιλῆα.

阿尔基诺奥斯国王的，是相同的先祖。

Ναυσίθοον μὲν πρῶτα Ποσειδάων ἐνοσίχθων

首先，大地摇撼者波塞冬

γείνατο καὶ Περίβοια, γυναικῶν εἶδος ἀρίστη,

和佩里波亚生下了瑙西托奥斯，佩里波亚是女子中容貌最美的，

ὁπλοτάτη θυγάτηρ μεγαλήτορος Εὐρυμέδοντος,

是宽宏大量的欧律墨冬的小女儿，

ὅς ποθʼ ὑπερθύμοισι Γιγάντεσσιν βασίλευεν.

他以前曾统治着傲慢的巨人族。

ἀλλʼ ὁ μὲν ὤλεσε λαὸν ἀτάσθαλον, ὤλετο δʼ αὐτός·

但他毁灭了自己那胡作非为的部众，自己也毁灭了。

τῇ δὲ Ποσειδάων ἐμίγη καὶ ἐγείνατο παῖδα

波塞冬与她结合，生下了儿子、

Ναυσίθοον μεγάθυμον, ὃς ἐν Φαίηξιν ἄνασσε·

宽宏大量的瑙西托奥斯，他统治了斐阿克斯人。

Ναυσίθοος δʼ ἔτεκεν Ῥηξήνορά τʼ Ἀλκίνοόν τε.

瑙西托奥斯生了勒克塞诺尔和阿尔基诺奥斯。

τὸν μὲν ἄκουρον ἐόντα⁵ βάλʼ ἀργυρότοξος Ἀπόλλων

前者在还没有儿子的时候，银弓阿波罗

νυμφίον ἐν μεγάρῳ, μίαν οἴην παῖδα λιπόντα

在他大厅里还是新郎时便将他射中，仅留下了一个女儿

Ἀρήτην· τὴν δʼ Ἀλκίνοος ποιήσατʼ ἄκοιτιν,

阿瑞忒；阿尔基诺奥斯娶她为妻，

καί μιν ἔτισʼ, ὡς οὔ τις ἐπὶ χθονὶ τίεται ἄλλη,

并像对待地上任何其他女人一样看重她，

ὅσσαι νῦν γε γυναῖκες ὑπʼ ἀνδράσιν οἶκον ἔχουσιν.

在如今所有在丈夫身边掌管家务的妇人中。

ὣς κείνη περὶ κῆρι τετίμηταί τε καὶ ἔστιν

因此，她从心底里受到敬重，且至今仍受到敬重，

ἔκ τε φίλων παίδων ἔκ τʼ αὐτοῦ Ἀλκινόοιο

不论是她亲爱的孩子们，还是阿尔基诺奥斯自己。”

语法注5 条

7.2μένος ἡμιόνοιιν
主语“骡子的力量”（μένος ἡμιόνοιιν）是荷马史诗中的一种迂回表达，意为“强壮的骡子”运载着少女。
7.10γέρας ἔξελον
动词 ἔξελον 是 ἐξαιρέω 的第三人称复数不定过去时（无增音），以 αὐτὴν 为直接宾语，以 Ἀλκινόῳ 为利益与格。
7.22οὐκ ἄν ... ἡγήσαιο
否定词 οὐκ 与 ἄν 及祈愿式 ἡγήσαιο 连用，表示委婉的请求（“您不能为我引路吗……？”）。
7.30σιγῇ τοῖον
中性代词 τοῖον 在此作副词使用，修饰 σιγῇ，表示“就这样静静地”或“一言不发地”。
7.64τὸν μὲν ἄκουρον ἐόντα
伴随分词 ἐόντα 与形容词 ἄκουρον 连用，表示当阿波罗射杀他时他“尚无子嗣（继承人）”的状况。

模型：gemini-3.5-flashurn:cts:greekLit:tlg0012.tlg002.humanitext-grc2:7.1-7.70