瑙西卡阿的叮嘱与圣林中的祈祷｜《奥德赛》§6.265-6.331（荷马）希腊语原文与中文翻译

εἰρύαται· πᾶσιν γὰρ ἐπίστιόν ἐστιν ἑκάστῳ.

被拖拉上岸；因为每一个人都有自己的船位。

ἔνθα δέ τέ σφʼ ἀγορὴ καλὸν Ποσιδήιον ἀμφίς,

那里有环绕着波塞冬美丽神庙的集市，

ῥυτοῖσιν λάεσσι κατωρυχέεσσʼ ἀραρυῖα.

用深埋在地下的采石场巨石铺砌而成。

ἔνθα δὲ νηῶν ὅπλα μελαινάων ἀλέγουσι,

在那里，他们照管着黑船的索具，

πείσματα καὶ σπεῖρα, καὶ ἀποξύνουσιν ἐρετμά.

缆绳和帆布，并且削尖船桨。

οὐ γὰρ Φαιήκεσσι μέλει βιὸς οὐδὲ φαρέτρη,

因为斐阿克斯人并不关心弓箭和箭筒，

ἀλλʼ ἱστοὶ καὶ ἐρετμὰ νεῶν καὶ νῆες ἐῖσαι,

而是桅杆、船桨以及匀称的船只，

ᾗσιν ἀγαλλόμενοι πολιὴν περόωσι θάλασσαν.

他们以此为乐，横渡这灰白色的海洋。

τῶν ἀλεείνω φῆμιν ἀδευκέα, μή τις ὀπίσσω

我要避开他们难听的闲言碎语，免得日后有人

μωμεύῃ· μάλα δʼ εἰσὶν ὑπερφίαλοι κατὰ δῆμον·

指责我；因为民众中多有傲慢无礼之徒；

καί νύ τις ὧδʼ εἴπῃσι κακώτερος ἀντιβολήσας·

也许某个下流之辈与我们相遇，会这样嘀咕：

τίς δʼ ὅδε Ναυσικάᾳ ἕπεται καλός τε μέγας τε

‘跟着瑙西卡阿的这个又高又帅的

ξεῖνος; ποῦ δέ μιν εὗρε; πόσις νύ οἱ ἔσσεται αὐτῇ.

外邦人是谁？她在哪儿找到他的？他现在就要做她的丈夫了。

ἦ τινά που πλαγχθέντα κομίσσατο ἧς ἀπὸ νηὸς

想必她是收留了某个从自己的船上迷失的

ἀνδρῶν τηλεδαπῶν, ἐπεὶ οὔ τινες ἐγγύθεν εἰσίν·

远方异乡人，因为附近并没有这样的人；

ἤ τίς οἱ εὐξαμένῃ πολυάρητος θεὸς ἦλθεν

或者是有哪位屡经祈求的神明回应了她的祈祷，

οὐρανόθεν καταβάς, ἕξει δέ μιν ἤματα πάντα.

从天而降，并将终身占有她。

βέλτερον, εἰ καὐτή περ ἐποιχομένη πόσιν εὗρεν

倒也挺好，要是她自己四处奔波，从别处寻得一个丈夫；

ἄλλοθεν· ἦ γὰρ τούσδε γʼ ἀτιμάζει κατὰ δῆμον

因为她确实看不起这里的斐阿克斯人，

Φαίηκας, τοί μιν μνῶνται πολέες τε καὶ ἐσθλοί.

那些向她求婚的众多而高贵的本地人。’

ὣς ἐρέουσιν, ἐμοὶ δέ κʼ ὀνείδεα ταῦτα γένοιτο.

他们会这样说，而这些话将成为我的耻辱。

καὶ δʼ ἄλλῃ νεμεσῶ, ἥ τις τοιαῦτά γε ῥέζοι,

我自己也会对任何做出这种事的其他女子感到气愤，

ἥ τʼ ἀέκητι φίλων πατρὸς καὶ μητρὸς ἐόντων,

她若违背尚在人世的挚爱父母的意愿，

ἀνδράσι μίσγηται, πρίν γʼ ἀμφάδιον γάμον ἐλθεῖν.

在公开举行婚礼之前，便与男子私相往来。

ξεῖνε, σὺ δʼ ὦκʼ ἐμέθεν ξυνίει ἔπος, ὄφρα τάχιστα

客人，你且快快听懂我的话，以便你能最快地

πομπῆς καὶ νόστοιο τύχῃς παρὰ πατρὸς ἐμοῖο.

从我父亲那里得到送行，并得以返乡。

δήεις ἀγλαὸν ἄλσος Ἀθήνης ἄγχι κελεύθου

你会在路旁不远处发现一片雅典娜的亮丽

αἰγείρων· ἐν δὲ κρήνη νάει, ἀμφὶ δὲ λειμών·

白杨树林；林中泉水流淌，周围绿草如茵。

ἔνθα δὲ πατρὸς ἐμοῦ τέμενος τεθαλυῖά τʼ ἀλωή,

那里有我父亲的领地和茂盛的果园，

τόσσον ἀπὸ πτόλιος, ὅσσον τε γέγωνε βοήσας.

距离城市约莫有大声呼喊能听见的那么远。

ἔνθα καθεζόμενος μεῖναι χρόνον, εἰς ὅ κεν ἡμεῖς

你坐在那里等候片刻，直到我们

ἄστυδε ἔλθωμεν καὶ ἱκώμεθα δώματα πατρός.

进入城市并抵达我父亲的府邸。

αὐτὰρ ἐπὴν ἡμέας ἔλπῃ ποτὶ δώματʼ ἀφῖχθαι,

而当你估计我们已经抵达府邸时，

καὶ τότε Φαιήκων ἴμεν ἐς πόλιν ἠδʼ ἐρέεσθαι

那时你便可进到斐阿克斯人的城市，并寻找

δώματα πατρὸς ἐμοῦ μεγαλήτορος Ἀλκινόοιο.

我那宽宏大量的父亲阿尔基诺奥斯的府邸。

ῥεῖα δʼ ἀρίγνωτʼ ἐστί, καὶ ἂν πάϊς ἡγήσαιτο

那房子极易辨认，连一个年幼的孩子也能引路；

νήπιος· οὐ μὲν γάρ τι ἐοικότα τοῖσι τέτυκται

因为斐阿克斯人的其他房屋，决没有一座盖得能和

δώματα Φαιήκων, οἷος δόμος Ἀλκινόοιο

英雄阿尔基诺奥斯的宅邸相比。

ἥρωος. ἀλλʼ ὁπότʼ ἄν σε δόμοι κεκύθωσι καὶ αὐλή,

然而，一旦房屋和庭院将你收容，

ὦκα μάλα μεγάροιο διελθέμεν, ὄφρʼ ἂν ἵκηαι

务必迅速穿过大厅，直到你见到

μητέρʼ ἐμήν· ἡ δʼ ἧσται ἐπʼ ἐσχάρῃ ἐν πυρὸς αὐγῇ,

我的母亲；她正坐在火炉旁，映着火光，

ἠλάκατα στρωφῶσʼ ἁλιπόρφυρα, θαῦμα ἰδέσθαι,

纺着海紫色的毛线，那真是一件奇观，

κίονι κεκλιμένη· δμωαὶ δέ οἱ εἵατʼ ὄπισθεν.

倚靠在柱子上；她的女仆们坐在她身后。

ἔνθα δὲ πατρὸς ἐμοῖο θρόνος ποτικέκλιται αὐτῇ,

在那里，我父亲的宝座也紧挨着她，

τῷ ὅ γε οἰνοποτάζει ἐφήμενος ἀθάνατος ὥς.

他坐在上面饮酒，宛如不死的诸神。

τὸν παραμειψάμενος μητρὸς περὶ γούνασι χεῖρας

走过他的身旁，双手抱住我母亲的

βάλλειν ἡμετέρης, ἵνα νόστιμον ἦμαρ ἴδηαι

双膝，这样你就能看见返乡之日，

χαίρων καρπαλίμως, εἰ καὶ μάλα τηλόθεν ἐσσί.

迅速且满怀喜悦地，哪怕你来自极遥远的地方。

εἴ κέν τοι κείνη γε φίλα φρονέῃσʼ ἐνὶ θυμῷ,

如果她确实在心中对你怀有好意，

ἐλπωρή τοι ἔπειτα φίλους τʼ ἰδέειν καὶ ἱκέσθαι

你便有希望见到亲友，并回到

οἶκον ἐυκτίμενον καὶ σὴν ἐς πατρίδα γαῖαν.

你那建盖精良的家园和你的祖国土地。

ὣς ἄρα φωνήσασʼ ἵμασεν μάστιγι φαεινῇ

她说完这些话，便用闪亮的鞭子抽打

ἡμιόνους· αἱ δʼ ὦκα λίπον ποταμοῖο ῥέεθρα.

骡子；它们迅速地离开了河水。

αἱ δʼ ἐὺ μὲν τρώχων, ἐὺ δὲ πλίσσοντο πόδεσσιν·

它们快步奔跑，蹄声清脆，步履矫健；

ἡ δὲ μάλʼ ἡνιόχευεν, ὅπως ἅμʼ ἑποίατο πεζοὶ

她则小心地驾车，好让徒步跟从的人们

ἀμφίπολοί τʼ Ὀδυσεύς τε, νόῳ δʼ ἐπέβαλλεν ἱμάσθλην.

以及奥德修斯能一同跟上，她用心地挥动着鞭子。

δύσετό τʼ ἠέλιος καὶ τοὶ κλυτὸν ἄλσος ἵκοντο

太阳落山了，他们来到了那片著名的

ἱρὸν Ἀθηναίης, ἵνʼ ἄρʼ ἕζετο δῖος Ὀδυσσεύς.

雅典娜的圣林，高贵的奥德修斯在那里坐了下来。

αὐτίκʼ ἔπειτʼ ἠρᾶτο Διὸς κούρῃ μεγάλοιο·

随即他便向伟大宙斯之女祈祷：

κλῦθί μευ, αἰγιόχοιο Διὸς τέκος, Ἀτρυτώνη·

“听我祈祷吧，持盾宙斯之女，不屈的处女！

νῦν δή πέρ μευ ἄκουσον, ἐπεὶ πάρος οὔ ποτʼ ἄκουσας

如今请务必听我诉说，因为先前当名声显赫的

ῥαιομένου, ὅτε μʼ ἔρραιε κλυτὸς ἐννοσίγαιος.

大地摇撼者击碎我、让我遭受毁灭时，你未曾听从。

δός μʼ ἐς Φαίηκας φίλον ἐλθεῖν ἠδʼ ἐλεεινόν.

让我得以被斐阿克斯人友好接纳和怜悯。”

ὣς ἔφατʼ εὐχόμενος, τοῦ δʼ ἔκλυε Παλλὰς Ἀθήνη.

他这样祈祷着，帕拉斯·雅典娜听见了他的祈求。

αὐτῷ δʼ οὔ πω φαίνετʼ ἐναντίη· αἴδετο γάρ ῥα

但她仍未在他面前显现真身；因为她敬畏

πατροκασίγνητον· ὁ δʼ ἐπιζαφελῶς μενέαινεν

她父亲的兄弟；而他仍在对神一般的

ἀντιθέῳ Ὀδυσῆι πάρος ἣν γαῖαν ἱκέσθαι.

奥德修斯狂怒不已，直至他回到自己的故土。

语法注5 条

6.265εἰρύαται
动词 ἐρύω（拉、拖）在伊奥尼亚-荷马方言中的第三人称复数完成时被动直陈式。其词尾为 -αται（代替了 -νται）。
6.273τῶν
指示代词的复数属格，指代下文提到的傲慢民众。在此作为表示来源或原因的属格，修饰 φῆμιν ἀδευκέα（难听的传言）。
6.287πατρὸς καὶ μητρὸς ἐόντων
属格独立结构，由名词与分词 ἐόντων（εἰμί 的荷马方言现在分词复数属格）构成。它修饰介词短语 ἀέκητι φίλων（违背亲人的意愿），表示“在父母依然健在的情况下”。
6.294ὅσσον τε γέγωνε βοήσας
由关系词 ὅσσον（如同……那般远）引导的比较从句。动词 γέγωνε 为具有现在时意义的完成时（大声传达），与不定过去时分词 βοήσας（呼喊）连用，构成表示“一个人大声呼喊时声音能传达的距离”的惯用表达。
6.310βάλλειν
不定式代替命令式（命令性不定式），表示直接的命令或建议，与第304行的 διελθέμεν（穿过）用法相同。

模型：gemini-3.5-flashurn:cts:greekLit:tlg0012.tlg002.humanitext-grc2:6.265-6.331